Ingezonden.
Aan den Weleerw. Heer Hoofdredacteur van De Waarheidsvriend.
Aan den Weleerw. Heer Hoofdredacteur van De Waarheidsvriend.
Weleerw. Heer!
Naar aanleiding van een artikel, voorkomende in no. 23 van De Waarheidsvriendo gevoel ik mij gedrongen u het volgende te schrijven.
In dat artikel, waarin de nieuwe preekenserie (»Van Goedertierenheid en Recht«) wordt aangekondigd en beoordeeld, wordt o. a. opgemerkt, dat met Oct. a. s. de volgende reeksen preeken verschijnen-:
a. Moderne b. Ethische c. Confessioneele d. Kohlbrüggiaansche e. Gereformeerde
Mijn aandacht viel - op de onder d vermelde «Kohlbrüggiaansche preekenserie», en ik dacht: welke preeken zouden daarmee bedoeld worden? De «Stemmen uit Jeruzalem" misschien, die maandelijks bij den heer Klooster te Groningen verschijnen, en waarvan nu reeds de 10e jaargang zal ingaan? Maar deze hebben toch nooit anders bedoeld dan gereformeerde prediking te geven, en zij werden reeds uitgegeven lang voordat de «Gereformeerde preeken Tot de Wet en tot de Getuigenis* verschenen.
Nu lees ik evenwel in no. 24 van «De Waarheidsvriend« onder Correspondentie iets, waarvan ik natuurlijk niet met zekerheid weet, of het op deze zaak betrekking heeft, maar waaruit ik bij vermoeden deze gevolgtrekking maak, — aangezien ik mij niet kan herinneren, dat de naam Kohlbrügge in een ander verband in «De Waarheidsvriend* genoemd is, — dat met de Kohlbrüggiaansche serie bedoeld worden de preeken van Kohlbrügge zelf, welke thans door de «Maatschappij tot Uitgave van Gereformeerde Geschriften" opnieuw worden uitgegeven.
Is dit werkelijk het geval, zoo moet ik daartegen met nadruk opkomen. Het gaat toch m. i. niet aan, om, als door vernieuwde vraag sedert lang uitverkochte preeken van een bekend godgeleerde opnieuw worden uitgegeven, te spreken van een preekenserie op de wijze en in het verband, zooals in genoemd artikel dat geschied is. Want dat deze preeken opnieuw in druk verschijnen, geschiedt toch niet met de bedoeling om te concurreeren met of positie te kiezen tegen de preeken «Tot de Wet en tot de Getuigenis", of welke andere preeken ook, dus niet om het partijwezen in onze kerk te bevorderen, doch eenvoudig om aan de reeds lang bestaande behoefte te voldoen. En dan verder ook ongetwijfeld om den man, die in een tijd, toen de Geref. prediking schier niet meer in onze Kerk gevonden werd, maar daar veracht en gehaat was, deze nochtans, trots al wat hij er om verduren moest, hooggehouden heeft en daarom ook de eenheid der Kerk voorgestaan heeft, uit zijn eigen geschriften in breeden kring te doen kennen en waardeeren. Opdat alzoo een iegelijk kunnen zien, wat er waar is van de altijd weer herhaalde beschuldiging, dat K. afweek van de Geref. Belijdenis, dat hij niet gereformeerd was. K. zelf heeft nooit anders gewild dan de Geref. leer, zooals die in de Belijdenis der kerk vervat is, te prediken. En zij, die deze prediking hebben lief gekregen, hebben nooit voor iets aparts willen doorgaan, zij hebben zich nooit naar eenig mensch willen noemen of een partij formeeren, maar voorzoover zij predikers waren, hebben zij er altijd den nadruk opgelegd, dat zij wilden zijn predikers in de Herv. (Geref.) Kerk, dat zij m. a. w. niets anders wilden verkondigen, dan onze oude welbeproefde Geref. leer, even zoo goed als de medewerkers van de preekenserie «Tot de Wet en tot de Getuigenis»
Niettemin ontzeggen de laatsten, die zeker, zij het ook indirect, niet weinig aan den invloed van K. te danken hebben, aan de eersten het recht op den naam Gereformeerd ; zij beschouwen hen als menschen, die de verdeeldheid en verwarring in de kerk slechts vermeerderen. Getuige het bewuste artikel in de Waarheidsvriend, waarin geklaagd wordt over die verdeeldheid en verwarring, maar dat op deze wijze zelf medewerkt, om die verwarring nog grooter te maken, en om verschillende predikers der Waarheid Gods te teekenen met een naam, die allerminst bevorderlijk is, om hun woord bij de gemeente ingang te doen vinden. ,
Ik kon dan ook niet nalaten hiertegen een woord van protest in te brengen. Natuurlijk is het mogelijk, dat ik verkeerde conclusiën getrokken heb, dat hier namelijk nog een andere preekenserie, die onder den naam, «Kohlbrüggiaansche» het licht ziet (mij echter totaal onbekend!) bedoeld werd. In dat geval verzoek ik u beleefd mij hierover te willen inlichten. Doch indien ik juist heb gezien, zag ik gaarne om der waarheid wil deze mijne bezwaren openlijk uitgesproken en als ingezonden in «De Waarheidsvriend« opgenomen.
U bij voorbaat dankende teekent hoogachtend, ZIJDERVELD, 17 Mei 1910.
Uw dw., Tj. Tak, V.D.M.
Onderschrift van de Redactie:
Over Kohlbrügge en het z. g. n. Kohlbrüggianisme hebben we een artikel in de pen; daar gaan we dus nu niet op in.
En overigens, wat de uitgave van de preeken van Kohlbrügge aangaat, hebben wij die in bovengenoemd artikel alleen vermeld om zoo volledig mogelijk een overzicht te geven over de series preeken die nu, op dit oogenblik, op de markt komen, waar nu vraag naar is.
En ja, — dan moet iemand die deze dingen overziet wel zeggen: wat is er rijke verscheidenheid!
Rijke verscheidenheid in onze Ned. Herv. Kerk, die wel eens pijn kan doen.
De opmerking van den geachten inzender, dat het in dit geval preeken geldt, die reeds lang bestaan is intusschen zéér juist.
Ook wy.gelooven, dat Kohlbrügge een man is geweest, die de waarheid begeerde en dorst te verkondigen in een tijd, dat de waarheid zéér schaars was in onze Kerk. En om der waarheid wil is hij martelaar geworden, balling, uitgeworpene.
De grievende behandeling Dr. Kohlbrügge in 183o-'32 aangedaan is een misdaad geweest.
Nochtans mocht hij getrouw gevonden worden. En zijn woord is zeer zeker velen tot een zegen geweest, gelijk het nóg voortleeft nadat hij is gestorven.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 27 mei 1910
De Waarheidsvriend | 4 Pagina's