Van de Leestafel.
Geen coalitie zonder vast accoord inzake Kerk eti School, door Dr, P, J. Kromsigt te Amsterdam. II de Schoolkwestie, Uitgave Firma B. van der Land, Amsterdam, f o.i^$.
De Christ. Historischen — vooral de Friesch Chr. Historischen — zijn druk in de weer om »vaste« accoorden te sluiten. Of dat verstandig is ? Wij betwijfelen het.
Wat deze brochure betreft — nieuws staat er niet in voor degenen die een weinig gevolgd hebben wat er de laktste jaren in betrekking tot ude Christianiseering van de Openb. Schools geschrevenis. Enmen staat verbaasd hoe men op dezelfde dingen blijft aandringen, waarvan meer dan éen mensch zegt: dat is een onmogelijkheid. Hoe men van een Openbare School een Christelijke School maken wil is ons een raadsel. En de oplossing in deze voor de groote steden (zie blz. 31—32) vinden we — door de practijk mee geleerd — reine onzin. Hoe Dr. Kromsigt op blr. 30 durft zeggen ïvooral in de groote steden kan dit vrij gemakkelijkn. is ons een raadsel. Laat de Overheid, krachtens hare roeping, de School aan de Ouders geven, in plaats van zelf Schoolmeester te spelen en alles in het keurslijf van den Staat te drukken. Laat de Vrije School regel en de Openbare School aanvulling worden, dan kunnen we onze beginselen toepassen in het midden van een gemengde natie — veel beter dan op de gebrekkige wijze hier (blz. 31—32) voorgesteld.
Want Dr. Kromsigt schrijft: Hoe nu deze facultatieve splitsing te bewerkstelligen ? Mij dunkt, de zaak ^ is gemakkelijk te regelen aldus : de orthodoxe ouders in een bepaald stadsgedeelte groepeeren zich om éene bepaalde school, waarheen zij hunne kinderen zenden, evenzoo de ouders, die neutraal onderwijs begeeren, en evenzoo de Roomschen en de Joden. De ouders benoemen nu eene commissie, die als subcommissie van de gewone algemeene Schoolcommissie dienst doet en in overleg met die algemeene schoolcommissie de geestelijke belangen der school behartigt. Zoodoende krijgt men dus orthodoxe, neutrale, Roomsche en Joodsche openbare scholen.
Mij dunkt, dat zoodoende heel wat beter ieders «godsdienstige gezindheid» wordt «geëerbiedigd» dan door het opdringen van een kleurlooze neutraliteit aan allen, welke neutraliteit bijna noodwendig in antigodsdienstigheid moet ontaarden.»
Hoe iemand van deze regeling méér heil verwacht dan van het Bizonder Onderwijs, waar al de ouders naar hun beginsel hun kinderen kunnen doen onderwijzen, is ons een raadsel.
De Overheid moet men niet belasten met orthodox, neutraal, Roomsch en Joodsch onderwijs.
Laten de ouders daarvoor zorgen, met ruime, eerlijke subsidie van den Staat.
Eigenaardig vonden we in de N. R. Ct. van Zaterdag 15 Maart (Avondbl. A.) te lezen, dat deze brochure van Dr. Kromsigt eigenlijk van Dr. Bronsveld is. Althans Dr. Bronsveld zelf maakt in zijn laatste «Kroniek» aanspraak op het vaderschap in deze. Hij zegt: »t Is geen gekwetste ijdelheid, wanneer ik mijn verwondering er over uitspreek, dat Dr. Kromsigt niet zeide: zie een 20-tal «Kronieken, » waarin hetzelfde gezegd wordt.»
Wij beslissen niet of het misschien Dr. Bronsvelds stem en Dr. Kromsigts handen zijn.
We blijven bij ons oordeel, dat we al die «vaste» accoorden van deze zijde wat vreemd vinden en — in gezelschap van vele schoolmannen, ook uit den kring b. v. van Chr. Volksonderwijs — zeggen we, dat we voor den «tweeërlei weg» weinig sympathie hebben. We gunnen ouders en kinderen iets beters. En een Christelijke Overheid is tot endere dingen geroepen!
Op de pastorie, een bundel toe' spraken door Dr. A. van Veldhuizen. Hoogleeraar vanwege de Ned. Herv. Kerk te Groningen. Uitgfve: G. J. A.Ruys, Utrecht.
We kunnen dit keurig uitgegeven boek niet beter beschrijven dan Prof van Veldhuizen doet in zijn kort inleidend woord. Daar zegt hij »de lezer vindt op de volgende bladzijden vooreerst een toespraak, waarmede de colleges In dit jaar werden hervat. De andere drie van vorige jaren zullen sommigen kennen uit verschillende jaargangen van de Stemmen voor waarheid en vrede«.
Nu weet men aanstonds wat dit boek geeft en voor wie dit boek allereerst en allermeest bestemd is. 't Is een dominé's boek. f »0p de i)astorie< L heet het ook. A.s. dominé's, jonge dominé's, oude dominé's zullen goed doen dit boek te lezen. Ook gemeenteleden mogen het lezen. Zoo b.v. blz. 14—17. s'tls geen wetenschappelijk college en evenmin een preek« zegt Prof. van Veldhuizen. En daarmee heeft hij zijn papieren kind juist getypeerd. Hij beleve er veel plezier van!
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 21 maart 1913
De Waarheidsvriend | 4 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 21 maart 1913
De Waarheidsvriend | 4 Pagina's