Uit het kerkelijk leven.
't Modernisme.
't Modernisme is aan 't aftakelen, 't Is uitbeweerd en afgeleefd. De vergadering van moderne theologen in Amsterdam, 23 en 24 April jl, gehouden, is daar weer een nieuw bewijs voor.
Ja — er was belangstelling. Maar waarom? Omdat door het moderamen de Duitsche filosoof Prof, Rudolf Eucken gevraagd was om een referaat te houden, Déarom hadden zich een 250-tal theologen opgemaakt om ter vergadering te gaan.
. Verleden jaar was de stemming miserabel. Dit jaar moest men met kunst-en vliegwerk de vergadering aantrekkelgk maken. En het was aantrekkelijk.
Ook kwamen ze aanvliegen van allen kant, wel 250, theologen.
Maar toen men den hooggeleerden professor uit Duitschland hoorde, kwam de rechte bezieling toch niet. Men had maar moeite om den spreker ten einde toe aan te hooren. De vergadering verliep. En de correspondent van de N, Rott, Ct, , die ons dit alles bericht, zegt dat de moderne theologen meer gelokt werden door de réunie dan door de theologie; of, anders uitgedrukt, meer belangstelling toonden voor een praatje onder een kopje kofiie dan voor een verhandeling over de noodzakelijkheid van een nieuw christendom!
Verleden jaar scheen het dat de boei heelemaal in de put zou gaan.
De N. Rott. Ct. zegt daarvan:
„ Het vorig jaar was geklaagd over gebrek aan ernst en aan diepte. Men vreesde, dat de vergadering van moderne theologen legen het naderen van haar vijftigsten verjaardag reeds haar oorspronkelijke kracht en degelijkheid ging verliezen en door oppervlakkigheid en veelsprekerij haar waardig karakter tekort ging doen. Nu de hooggeleerden, tevoren stilzwijgend als de leiders aan 't woord gelaten en met eerbied aangehoord, op den achtergrond waren getreden voor de rumoerige jeugd, mag het moderamen zich afgevraagd hebben, of er geen maatregelen moesten genomen worden, om het dalende peil der bijeenkomst tot de oude hoogte te doen rijzen."
Verleden jaar stonden de zaken dus niet schitterend: gebrek aan ernst en aan diepte; geen kracht en degelijkheid; voornamelijk omdat een rumoerige jeugd de vroegere hooggeleerde leiders op non-activiteit heeft gezet, om zelf het woord te voeren.
Maar — het moderamen zou zorgen, dat het er weer bovenop kwam. En Prof. Rudolf Eucker zou het daarin helpen. Met het resultaat, dat de vergadering verliep, omdat men geen lust had den spreker, die zijn voordracht zeer rekte, ten einde toe aan te hooren.
Wat mag de oorzaak zijn van dit verval en van deze aftakeling? Wat mag de reden zijn dat nu „de oorspronkelijke kracht en degelijkheid reeds verdwenen is?
Als men ziet op 't geen het modernisme leert en wat ook Prof. Eucken leert, is het geen wonder,
't Is alles ontkenning. Wegnemen van het oude. En voor het weggenomene niets in de plaats geven.
Ziet — dat kan immers niet lang bekoren, daar kan immers geen kracht van uitgaan.
Dat kan eon oogenblik interessant zijn. Dat kan een poosje wetenschappelijke discussies geven.
Dat kan een tijd warme belangstelling wekken.
Bij slooperswerk is de hartstocht dikwijls grooter dan bij het bouwen van iets nieuws.
Maar spoedig is alles tot een ruïne geworden. Men kijkt elkander verlegen aan. Men staat tegenover anderen met ledige handen, 't Resultaat is, dat men iets kwijt is, alles kwijt is, dat men niets, niets heeft overgehouden.
Of ja — 't resultaat is, dat men uitgekomen is bij heidensch pantheïsme, dat niets nieuws is, dat niet bevredigen kan, dat honderdmaal veroordeeld is, honderdmaal weggeworpen is — maar telkens weer wordt opgeraapt.
Dat is o! zoo wetenschappelijk. O! zoo religieus.
O! zoo vroom — naar men zegt. Maar er komen hoe langer hoe meer wetenschappelijke, religieuse, vrome mannen en vrouwen, die het zoo koud vinden als een steen, daarbij versleten en verwerpelijk, om der wereld getuigenis te geven van de wijsheid Gods in Zijn Woord geopenbaard.
Die wijsheid is dan in de oogen van het modernisme wel dwaasheid.
Maar wetenschappelijke, religieuse, vrome mannen en vrouwen beweren met kracht, dat deze dwaasheid Gods wijzer is dan de wijsheid van het modernisme.
En hun ziele weet bij ervaring en hun mond getuigt er blijde van: deze wijsheid Gods, naar Zijn Woord, is een kracht tot zaligheid een iegelijk die gelooft.
Zoo staat het geloof tegenover het modernisme, dat ongeloof is, verwerpende Gods Woord en den Christus, die van God gegeven is tot wijsheid, gerechtigheid, heiligmaking en verlossing.
De proponentsformule.
De volgende circulaire is door de Mannenvereeniging Goes verzonden aan de Ned, Herv. Kerkeraden in Zeeland:
De „Mannenvereeniging" te Goes, in vergadering bijeen zijnde tot het bespreken van de belangen der Ned. Herv. Kerk, betreurende, dat geen der voorstellen tot verscherping van de proponentsformule, noch de schrapping van de woorden „geest en hoofdzaak" in art. 39 Regl. op het Godsd. onderwijs de goedkeuring van de Synode heeft kunnen wegdragen;
betreurende, dat aan deze verwerping hebben medegewerkt de afgevaardigden naar de Synode van de in meerderheid orthodoxe provincie Zeeland (uitgezonderd, voor zoover dit het laatste voorstel betreft, de secundus ouderling Van Oeveren);
wetende, dat onze Kerk geen ruggespraak meer kent, noch imperatief mandaat, zoodat het ten slotte bij elke stemming van den persoon des afgevaardigden zelf afhangt;
betreurende, dat hierdoor binnen den kring der reglementen het recht van den sterkste moet heerschen, maar dat harer zijds hieraan niets te veranderen is;
vraagt uwen afgevaardigden naar de in Juni te houden classicale vergadering met den meesten aandrang in het belang der Kerk zich wel te vergewissen — alvorens zij hunne stem uitbrengen op caudidaten voor het provinciaal Kerkbestuur — of deze candidaten mede willen werken, alleen afgevaardigden naar de Synode te zenden, die de belijdenis van Christus als Hoofd der Kerk — opgevat volgens den grondslag onzer Kerk, bedoeld in art. 11 van het Algem. Regl. — willen handhaven; en dus eveneens willen medewerken tot wering van hen, die deze belijdenis niet onderschrijven; en bij weigering — hoe pijnlijk dit ook moge vallen — andere personen te benoemen, van wie de zekerheid wél te verkrijgen is."
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 15 mei 1914
De Waarheidsvriend | 4 Pagina's