Van de Leestafel.

Tweeërlei Volkskerk door Dr. P. J. Kromsigt. Uitgave: Amsterdam. Firma B. van der Land,

Hoewel 't er niet bijstaat is dit boekje een overdruk van een artikel in een tijdschrift verschenen. Waarschijnlijk is dat tijdschrift "Troffel en Zwaard.* Althans uit de noten is dat wel op te maken.

't Is geen nieuw onderwerp. Dr. Kromsigt heeft er al dikwijls over geschreven. Toch meenen we, dat de toon hier en daar wat anders is, dan we van hem gewoon waren. Hij komt er in deze brochure meer toe om duidelijk uit te spreken, dat we nooit moeten denken, dat we in een volkskerk héél het volk zullen kunnen opnemen, daar het dan geen Kerk meer is. Of eigenlijk zeggen we dat verkeerd. Dr. Kromsigt voelt dat; en gelooft dat en wil het ook neerschrijven — maar héél vlot wil het hem nog niet uit de pen. Met een tirade over realisten en idealisten, wil hij toch nog weer gaarne reserves maken, 't Kan wel niet, 't zal wel niet, maar... dan is 't idealisme er toch nog om het niet geheel los te laten.

Veel in deze brochure hebben we met genoegen gelezen. Veel zouden we woordelijk gaarne overnemen. Wat trouwens geen wonder is.

Maar veel is er ook weer, dat we maar niet begrijpen kunnen en dat we ganschelijk niet kunnen overnemen. Wat trouwens evenmin een wonder is.

Om met dat laatste te beginnen, wijzen we naar de eerste blz. van de brochure. Hoe Dr. Kromsigt daar weer schrijven kan: Heel de Kerk en heel het volk. In die leuze, die reeds vele malen herhaald is, heeft Dr. Hoedemaker indertijd (vooral in den strijd tegen de doleantie) het streven der Confessioneele Vereeniging op zeldzaam-gelukkige wijze samengevat. En het zal zeker goed zijn, wanneer onder ons, óok in den veelszins weer gewijzigden strijd onzer dagen, die leuze nog weer gedurig in herinnering wordt gebracht* —"ziet, dan kunnen wij »het zeldzaam-gelukkige* van die leuze nog altijd maar niet vinden en dat het "een schoon, veelomvattend ideaal* is, kunnen we niet onderschrijven. Ook niet met Matth. 28:19 er naast genomen. En als Dr. Kromsigt als ideaal voor de hoogste macht in den staat, voor de hooge overheid, ons voor-; teekent, wat staat in art. 36 Ned. Gel. bel. met deze woorden: de hand heeft te houden aan den heiligen Kerkedienst om... 't Woord des Evangelies overal te doen prediken, opdat God van een iegelijk geëerd en gediend worde, gelijk Hij in Zijn Woord gebiedt*, dan kunnen we dat onmogelijk als gereformeerd aanvaarden, en houden ons liever aan de beginselen van art. 30 Ned. Gel. bel., waar duidelijk staat, dat de Heiland niet aan de Overheid heeft opgedragen: predikt het Evangelie allen creaturen» maar aan Zijn Kerk, waarvan art. 30 zegt dat de Kerk de zorge heeft »om de ware Religie te onderhouden cfl te maken, dat de ware leer haren loop hebbe; dat ook, de overtreders op geestelijke wijze gestraft worden en in den toom gehoudens.

In andere dingen is deze brochure ons zeer sympathiek. Dr. Hoedemakers spreuk: »God beware ons voor een orthodoxe Synode» wordt gelukkig eindelijk »overdreven« genoemd. En duidelijk wordt gezegd, dat we van de ethische redeneering "door het leven tot de leer* niets moeten hebben; terwijl bij het gebruik van het woord volkskerk nooit de indruk mag worden gewekt, dat men een zóo breede Kerk bedoelt, dat het een massa-kerk zou worden. Waarbij ons weer de wensch uit het hart kwam: dat allen die hetzelfde bedoelen, vooral in onze dagen toch ook zich duidelijk en klaar mochten uitspreken, opdat het gaan mag om het herstel van onze aloude Geref. Kerk, om haar weer te doen leven uit haar geref. belijdenis en onder geref. Kerkorde!

Wij raden ieder van onze lezers aan,  om deze brochure van Dr, Kromsigt te koopen en te lezen, als men daartoe in staat is, om dit onderwerp te bestudeeren. Men voelt dan hoelangs hoemeer het verschil en de overeenkomst tusschen de Confess. Ver. en den Geref. Bond, waarbij we allen er naar hebben te staan, om zoo duidelijk en zoo eerlijk mogelijk onze gedachten inzake het kerkelijk vraagstuk openbaar te maken.

Elkander te verbijten en te vereten baat de Kerk niet. Elkander te ontmoeten op terrein waar Gods Woord als lampe schijnt voor onzen voet en waar de beginselen onzer Geref. belijdenis recht worden onder de oogen gezien, kan voordeel geven.

Wij danken Dr. Kromsigt voor de uitgave van deze studie, waarbij de breède aanteekeningen zeer zeker ook allergewichtigst zijn.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen