Staat en Maatschappij.

Politiek spel.

Toen in de eerste dagen van de maand Augustus 1914 de oorlog Europa in vuur en vlam zette en de legers vlak op onze grenzen slag leverden, hebben de politieke partijen in ons land het begrepen, dat de groote verschillen in staatkundig inzicht tijdelijk moesten blijven rusten om de nationale eenheid onder ons volk zoo krachtig mogelijk te doen zijn.

Sindsdien stond de politiek in het teeken van het „bestand".

Wel werd bij meer dan eene gelegenheid in de Kamer —• wij herinneren o.a. aan de behandeling van de voorwaardelijke veroordeeling en aan het eerste eedswetje — van vrijzinnige zijde aan het bestand getornd, maar over het algemeen hield men sich vrijwel aan de stilzwijgende afspraak om geen principieele vraagstukken aan de orde te stellen.

Zoo liepen de zaken tot in September j.l., toen in de Troonrede verklaard werd: dat, zoolang de buitengewone omstandigheden zich niet te onzen nadeele zouden wijzigen, de gewone wetgevende arbeid weder ter hand kon genomen worden.

Met deze mededeeling werd door de regeering het bestand opgezegd en kregen de politieke partijen in de Staten-Generaal weer vrij spel.

Terecht is deze daad van het kabinet^ door de rechterzijde betreurd en afgekeurd doch er bleef niets anders over dan hej Ministerie voor de gevolgen van de op, heffing van het bestand verantwoordelijk te stellen.

Eén hoop bleef echter over, n.I. deze dat wanneer zich internationale moeilijkheden voor ons opdeden, de regeerint een beroep op de volksvertegenwoordiging zou doen om, met terzijde stelling van al wat ons volk 'verdeelt, weer op ds nationale eenheid aan te sturen.

Doch wat gebeurde er? Toen Vrijdag 31 Maart heel Nederland plotseling opgeschrikt werd door ernstige berichten van internationale verwikkelingen, waarbij ons land zou betrokken zijn, kwam de regeering in de zitting van de Tweede Kamer op Dinsdagmidds met deze verklaring:

De Regeering slelt er prijs op in aansluiting aan het medegedeelde in Comité-Generraal, openlijk te verklaren, dat het schorsen van het verleenen der periodieke verlovei een maatregel is van voorzorg, in verband - met het onwrikbaar besluit, om onze neu. traliteit stipt te handhaven.

Die maatregel is niet het gevolg van be. staande politieke verwikkelingen, maar berust op gegevens, welke een toename der gevares, waaraan ons land blootstaat, doen duchten.

Het zou niet in 's lands belang zijn om. trent den inhoud dezer gegevens eenigt mededeeling te doen.

Met grooten ernst legde de Minister van Biimenlandsche Zaken deze verklaring af.

„ De gevaren, waar aan ons land bloot staat, zijn toegenomen".

Zoo is de stand van zaken op dit oogenblik.

Kwam nu van de regeeringstafel een oproep tot het volk in zijn geheel, om in deze critieke oogenblikken van den Heere af te smeeken land en volk te behoeden voor den oorlog en de vader lijke erve in Zijne bescherming te nemen!

Neen! Maar er had iets anders plaats. Onder groot rumoer der Kamer deed de heer de Savornin Lohman een poging om althans het wetsontwerp, dat op de agenda stond en dat de politieke hartstochten ongetwijfeld in beweging moest brengen, daarvan af te voeren.

Maar te vergeefs. Zelfs verklaarde de regeeriug, die in September meende, dat de gewone wetgevende arbeid kon ter hand genomen worden ten minste zoolang de buitengewone omstandigheden zich niet te onzen nadeele wijzigden bij monde van den waarnemenden voorzitter van den Ministerraad in deze ernstige oogenblikken, dat de regeering er geen bezwaar in zag met het ontwerp-ouderdomsrente een aanvang te maken.

Met gejuich der linkerzijde werden deze woorden van den Minister begroet en met de stemmen van links tegen rechts besloot de Kamer op het voorstel van' den grijzen staatsman van Goes niet in te gaan.

Waar bleef hier de ernst bij de regeering? In de Tweede Kamer ging het politieke spel boven het nationale belang.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen