Staat en Maatschappij.

De order van den Opperbevelhebber.

Men zal zich herinneren, hoe onlangs in de Tweede-Kamer een söherp debat' plaats had over de wijze, waarop aan' gemobiliseerde militairen ontspanning geboden wordt.

De klacht liep voornamelijk over de opvoering van tooneelstukken en het doen plaats hebben van voorstellingen, die op de meest grove wijze spotten met godsdienst en zedelijkheid en op de bezoekers een verderfelijken invloed uitoefenen.

Verzocht werd, dat de Minister van Oorlog krasse maatregelen zou nemen, om de militairen te beschermen tegen deze goddelooze en zedekwetsende ontspanning.

Aan dit verlangen nu is voldaan.

Er is door den Opperbevelhebber van Land-en Zeemacht een legerorder uitgevaardigd, waarin bepaald wordt, dat ten aanzien van hetgeen den militairen aangeboden wordt, naar meerder toezicht ; al behooren gestreefd té worden en dat alles geweerd zal moeten worden wat tot eenigen aanstoot zou kunnen aanleiding geven.

Nu betreuren wij het, dat het initiatief, althans voor hetgeen openbaar werd, niet van den Minister van Oorlog zelf is uit­gegaan.

En dit wel om twee redenen.

In de eerste plaats omdat Minister Bosboom hier de gelegenheid liet voorbijgaan om openlijk zijn bekend standpunt in deze materie te herzien en nader te doen uitkomen, dat bij dergelyke soort taan zaken van appreciatie geen sprake mag zijn en voorts om goed te maken, , , dat hij in de Tweede Kamer bedierf door zich aan te sluiten bij de geïncrimineerde woorden, dat de stukken, waarover de Macht ging, onzedelijk zijn: voor wie onzedelijk denkt en onzedelijk is.

Maar ook in de tweede plaats, omdat de zaak, waarover.het hier gaat: het zorgen voor een behoorlijk toezicht op alles wat de geestelijke en zedelijke belangen der troepen aanbelangt, van den Minister van Oorlog moet uitgaan, wil die grootst mogelijke waarborg voor eene richtige uitvoering van de gegeven bevelen verkregen worden. ­

Zooals de legerorder nu werd uitgevaardigd, geeft het den indruk, dat de hoogste militaire autoriteit, in casu de Dpperbevelhebber van Land-en Zeenacht, van andere meening is dan die, yelke bij het Departement van Oorlog bestaat

En dit is jammer.

Doch hoe dit zij, wij verheugen er ons lover, dat de legerorder werd uitgevaardigd, die naar wij hopen aan het opyoeren van ergerlijke vertooningen een einde zal maken.

Over de legerorder zelve hopen wij een volgende keer nog iets te zeggen.

Voor het oogenblik bepalen we er ons toe hem hieronder af te drukken.

Hij luidt:

Bij talrijke troepenonderdeelen is en wordt veel gedaan om aan de gemobiliIseerden eenige ontspanning te verschaffen met zorg en toewijding wordt aan dit nuttig doel gewerkt, en het is zeer zeker te prijzen, dat velen zich bijzondere moeite getroosten om den militairen het verblijf onder de wapenen te veraangenamen.

Ongelukkigerwijs heeft men in enkele gevallen bij het uitkiezen van personen en gezelschappen, die ontspanningsavonden geven, een minder gelukkige keuze gedaan en hebben voorstellingen plaats gevonden, waaraan door. een deel der toehoorders aanstoot werd genomen.

Er zal naar te streven zijn zulks in den vervolge zooveel eenigszins mogelijk jte voorkomen. Ten deze toch heeft men met verschillende persoonlijke opvattingen te doen en daarmede dan ook rekening te houden.

Met de meeste zorg zal daarom zijn te verniijden al wat de godsdienstige overtuiging, de begrippen van zedelijkheid en goeden smaak zoude kunnen kwetsen.

Bij twijfel zal men zich derhalve steeds Imoeten onthouden; een strenge maatstaf zal móeten worden aangelegd. Het.is gebleken, dat enkele officieren, die aan eene vertooning persoonlijk geen aanstoot hadiden genomen, aan den betrokken artist een aanbeveling uitreikten en dit, hoewel de uitvoering bij andersdenkenden begrijpelijke ergernis verwekte. De aandacht zij er in dit verband op gevestigd, dat bij het geven van dusdanige aanbevelingen de grootste omzichtigheid in acht worde genomen.

Gelet op het vorenstaande en ten einde voor den vervolge de gelegenheid te openen desverlangd nadere inlichtingen te kunnen inwinnen, verzoek ik U — voor zoover mogelijk — aan het Hoofd van de Afdeeling „Ontwikkeling en-Ontspanjmng van de gemobiliseerde troepen" van het Algemeen Hoofdkwartier opgave te willen doen toekomen van de gezelschappen en personen, die in den laatsten tiijd jvoor de onder U ressorteerende troepen ontspanningsavonden hebben gegeven en zulks onder mededeeling van bijzonderheden, betreffende elk van hen.

Voorts wordt ter gelegener tijd nadere aanvulling van die opgave tegemoet gezien. En vooral spoedig, wanneer melding moet worden gemaakt-van een, ondanks de genomen voorzorgen, minder voegzaam optreden van een gezelschap of artist.

Hoewel ik er geenszins aan twijfel, of er wordt nauwgezet tegen gewaakt, dat nocn direct, noch indirect militairen worden gedwongen tegen hun overtuiging in vermakelijkheden bij te wonen, zal toch ook tegengegaan moeten worden, dat zij bij niet deelneming deswege onaangenaamheden ondervinden.

Naar aanleiding van het vorengestelde heb ik de eer, U, Mijne Heeren, te verzoeken, ieder ~voor wat U betreft, het vereischte te verrichten en te doen verrichten.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen