Leestafel.

Practisch Christendom, onder redactie van dr. H. Th. Obbink en P. J. Molenaar. No. 1. Christus de openbaring Gods, door prof. dr, H Th. Obbink. Uitgave: : J. A. Ruijs — Utrecht.

Omtrent de bedoeling van Practisch Christendom wordt op den omslag van deze brochurenreeks gezegd: „De bedoeling van deze uitgave is, menschen van onzen tgd, in het bijzonder jonge menschen, waaronder zoovele zoekenden en twijfelenden zijn, die aarzelend of zelfs afwijzend staan tegenover de Kerk, den Bijbel, de Sacramenten en zooveelmeer, en die geen raad weten met de vele ethisch religieuse kwesties, welke gedurig en van alle kanten zich aan hen opdringen, een weinig behulpzaam te zijn bij het zoeken van den juisten weg.

Ook om ouders en allen, die veel met jonge menschen in aanraking komen, ' en dan met hen, gelgk zoo vaak het geval is, zeer verschillen in hun waardeering van al deze dingen, aanwijzingen te geven voor de juiste wijze van behandeling." Dat doel is ons zéér sympathiek en in zooverre begroeten we de uitgave van P. C. met vreugd. Er is werkelgk veej vragen, veel twqfelen, veel afwijzen — laat er ook veel antwoord komen, om te helpen, te steunen en te behouden zoo mogelijk.

Natuurlgk zal er nu veel van afhangen wie de leidslieden der jeugd en de raadgevers der jongelingschap en de vrienden der ouderen zijn. En dan vinden we op den omslag de namen van: prof. Obbink, ds. Molenaar, ds. Netelenbos, ds. Jonker, prof. Aalders, ds. Van der Brugghen, mr. De Graaf, dr. Cramer, prof. Van der Leeuw, enz. enz. Een illustre gezelschap en de verwachting mag gekoesterd, dat er goed en degelijk werk zal \i-orden geleverd. Alleen meenen we deze heeren redacteuren te mogen en te moeten rekenen — in doorsnee genomen — tot de z. g. n. „ethische" richting. En natuurlijk kan dat voor ons wel bedenkingen en bezwaren geven straks. Vooral bij bepaalde onderwerpen. Maar dat hopen we dan ook telkens bij de bespreking der verschillende nummers uit te spreken. Het program van deze uitgave, gaande over het godsdienstig leven, het zedelijk, kerkelijk en gemeentelijk leven, alsook over paedagogiek, christendom en cultuur, is ons zóo sympathiek, dat we van harte hopen, dat we steeds goede getuigenis kunnen en mogen geven. Aan deze uitgave is bepaald behoefte en onder Gods zegen kunnen in deze kwade dagen nog vele goede dingen worden gezegd, ouderen en jongeren tot leering en sterking.

Het 1ste no. is van de hand van prof. dr. H. Th. Obbink. De titel is: Christus en de openbaring Gods. Over den inhoud 't volgende: „We moeten weten" — zoo zegt de Hooggel. Schrijver — „wat we bedoelen als we zeggen: openbaring. Allereerst zeggen wij er mee, dat ons christelijk geloof niet maar is een produkt van onzen geest, van onze fantasie, van ons denken, of van onzen religieuzen drang, dat 't niet opkwam uit onze ziel. Er zijn er die dat zeggen. Niet alleen van het christendom, maar van ellen godsdienst. Godsdienst, zoo redeneert men, ontstond overal waar menschen wonen, op geheel „natuurlijke" wijze, uit de behoeften der menschelijke ziel zelf en daaruit alleen." „Deze en dergelijke menschelgke neigingen zouden dan door priesters en godsdienst­ stichters zijn benut om met behulp daarvan voor hunne tijdgenooten een bovenzinnelijke wereld te konstrueeren, die natuurlijk varieert naar gelang van ras, volk, kuituur, klimaat enz." „Het spreekt vanzelf dat in dezen gedachtengang elke godsdienst even goed en even waar is als elke andere, daar iedere godsdienst niets anders is dan objektivatie of wil men: projektie van menschelgke zielsbehoeften, een onderdeel van dealgemeene kuituur." „Ook aan het christendom, zoo zegt men, zijn diezelfde trekken op te merken, die hét stempelen tot een zuiver psychisch verschijnsel." „Wat daarop te antwoorden ? Ik denk er niet aan de invloeden van tijd, ras, kuituur enz. te ontkennen, maar de daaruit getrokken konklusie is fout."

Wat de variëteit in deze betreft zegt prof. Obbink: „Openbaring is blootlegging, zoodat het „geopenbaarde" komt binnen het menschelqk bereik, dat de mensch voor wie het bestemd is, het verstaan en zich toeeigenen kan. Openbaring onderstelt dus vanzelf een men^ scheiijken tij delijken factor. Een openbaring aan een semiotisch volk moet, zal 't „openbaring" zgu, er anders uitzien dan aan een indogermaansch volk, omdat de Semiet anders voelt en denkt dan de Indogermaan. Het aansluiten aan de volks-mentaliteit is voorwaarde voor elke „openbaring." „Openbaring" onderstelt dus een mensehelijken faktor. Maar onderstelt méér dan dat. Waar enkel menschelijke faktoren werken, spreken we niet van openbaring. Het begrip „openbaring" onderstelt het kontakt van het goddelijke en het menschelijke, zóó dat het goddelgke door den mensch wordt verstaan."

„Openbaring is dus blootlegging van de boven-zinnelijke wereld in voor menschen verstaanbaren vorm. In dien zin spreekt ook het christendom van openbaring."

Na alzoo geschreven te hebben over de vraag: wat is openbaring, wordt vervolgens gehandeld over wat dan is geopenbaard. „De zonderlingste antwoorden zijn en worden daarop gegeven. Men zegt: het christendom; iets minder dwaas is: de bijbel is geopenbaard, of: de waarheid is geopenbaard, in den zin van intellektueele begripmatige waarheid." „Dergelijke antwoorden gaan uit van de onderstelling dat God ons een üeeropen' baarde, die wij als w& dr hebben aan te nemen om zalig te worden. In dien gedachtengang vervult Christus de rol van leeraar zonder meer. „Door zoo te spreken doet men onrecht aan het Evangelie en aan Christus beide. Men plaatst hem dan op ééne Ign met andere godsdienststichters : , Boeddha, Konfucius, Mohammed. Deze alle verkondigen een heilsZeer. Mohammed is niet de openbaring van God, maar brengt de openbaring van God, " „Mohammed, Boeddha, Konfucius en welke andere godsdienststichters gij wilt, zijn alleen subjekt der openbaring, predikers van een heilsleer zonder meer. Christus is niet alleen subjekt, maar ook zelf objekt, inhoud der openbaring, die hij dus niet alleen brengt, maar die hij zelf is Daarom mogen wij spreken van: Christus de openbaring Gods. Christus brengt ni«t alleen de waarheid, maar is de Waarheid, hij wijst niet alleen de weg maar is de Weg. Zijn leer is sekundair, zijn persoon primair."

„Dit is een principieel verschil met alle andere godsdienststichters. Een verschil met een merkwaardigen grond; de andere godsdiensten gaan uit van de veronderstelling dat de menschen den weg niet weten. Een leeraar is dus voldoende. Het Evangelie waardeert den mensch Anders. 'tGaat uit van den mensch als zondaar Niet dit is 't ergste, dat de mensch den weg niet weet, maar dat hij dien niet wil gaan. Niet van zijn onkunde moet de mensch worden verlost, maar van z^n vijandschap tegen God, van zijn zonde. De mensch moet volgens het Evangelie niet alleen of zelfs allereerst worden onderwezen, maar moet worden verlost. En daartoe is een leer niet in staat. Een leer kan wel het menschelijk denken beïnvloeden, maar niet den mensch zelf veranderen. Het Evangelie gaat zelfs nog' verder, en zegt dat de mensch Gods wil niet alleen niet wil, maar ook niet kan. doen. Niet te verwonderen dat er zijn die het Evangelie troosteloos noemen. Dat moet wel zoo zgn, voor ieder die het als leer opvat."

„'tGaat bg Christus dan ook niet om. zijn leer, maar om hemzelf, Niet zijn leer is de openbaring Gods, maar hijzelf, is het. En zijn leer heeft alleen in zoo-j verre beteekenis, als ze ons hemzelf doet kennen. De leer van Boeddha heeft waarde ook zonder Boeddha; de „leer" van Christus heeft zonder hem geen waarde. Ja zelfs: wézenlijk kontakt met zgn „leer" is niet mogelijk zonder zijn persoon."

„Wij zeggen dus niet: God openbaarde de waarheid door Christus, maar: God openbaarde zichzelf in Christus." „Hgzelf is de inhoud der openbaring."

Vervolgens handelt de schrijver dan breed over de figuur van Jezus „waarbig als bezwaar geldt, dat hij'in onze denkkategorieën niet past, dat hg als mensch, ook als ideaal mensch niet kan „begrepen" worden.

Tenslotte lezen we: „De aanraking, de gemeenschap met hèm persoonlijk, daarom gaat het, en daarom alleen. Een meening over hem doet niets, tenzij ze gegroeid is uit de ontroering van hem te hebben ontmoet. Kontakt met hem is kontakt met God, Daarom noemen we Christus: de openbaring Gods."

Breed hebben we geciteerd. Maar natuurlijk niet volledig. Uit dat gedeelte dat handelt over de figuur, het karakter van Jezus hadden we gaarne méér geschreven, omdat er zulke echt mooie dingen in voorkomen. Maar men-voelt nu wel wat de inhoud van deze belangrijke brochure is.

Veel staat er in, waarmee we ons hartelijk kunnen vereenigen, hoewel — 't onderwerp leent er zich voor — het onderscheid tusschen den „ethische" en den „gereformeerde" wel telkens blijkt. Hier elkaar wederkeerig beter te leeren verstaan zou wel gewenscht zijn.

Immers moeten we het woord en het werk van den Christus hebben, gelijk het ook bij ons aankomt o^t leer en leven.

Zondagsschooluitgaven van G. F. Callenbach te Nijkerk.

Een prachtcollectie. Oude bekenden zijn er bij, maar ook tal van nieuwe werkjes. De namen Hoogenbirk, Gerdes, Hesba Stretton, Van de Hulst enz. zijn niet vreemd. Ieder grgpt dadelgk naar hun boekjes. En dan komen er nu verhalen van Jan Veltman en anderen, die voor de oude, bekende boekjes niet onderdoen. Ieder kan hier een keus doen. De prijzen loopen van f 0, 075 tot f 1, — en men kent de voordeelige voorwaarden aan deze Kerstaanbieding verbonden. We wenschen den uitgever een goed debiet bij de uitgave van deze mooi geïllustreerde en prachtig uitgevoerde collectie Kerstboekjes.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen