Kerk, School, Vereeniging.
NED. HERV. KERK.
Drietal te Vlaardingen M. van Grieken te Delft, A. H. J. G. van Voorthuizen te Doornspijk G.H. Beekenkamp te Oldebroek. Beroepen te Driel Th. Kramer te Makkum ; te Elburg J. Ronge te Hoog-Blokland ; te Westmaas Th. J. H. Steenbeek te Kage; ' te Cillaarshoek G. Th. Smit te Rijnsater-! woude; te Numansdorp J. A. ten Bokkel • Huinink te Well en Ammerzoden; te Oosthem B. J. C. Rijnders te Rotterdam; te Winsum dr. W. Swart te Sebaldeburen; te Zutphen dr. H. F. de Graaf te Sneek; te Krimpen a. d. Lek en te Waarder B. N. B. Bouthoorn te Ter Aa; te Zoelen H. Bogers te Tuil.
Aangenomen naar Driel Th. Kramer te Makkum; naar Sloten James F. Roth, cand. te Maarssen; paar Spijkenisse J. H. Schuurmans Stekhoven te Biggekerke.
Bedankt voor St. Maartensdijk O. J. van Rootselaar te Bergschenhoek; voor Nieuwe Tonge T. Lekkerkerker te IJselmuipen; voor Numansdorp A. J. van Wijngaarden te Egmond a. Zee; voor Feijenoord en Heiningen C. J. Meijer te Gaast; voor Blokzijl en Melissant Janes F. Roth, cand. te Maarssen ; voor Noorden B. N. B. Bouthoorn te Ter Aa; voor Sneek J. A. Bruins te Stiens.
GEREF. KERKEN.
Beroepen te Kampen J. Gispen te Assen; te Lutten a. d. Dedemsvaart en te Onstwedde M. Post te Nieuw-Dordrecht; te Vrijhoeven-Capelle en Sprang A. P. Laur ting te Krommenie; te Tijnje F, Bruinsma te Scharendijke.
Aangenomen naar den Helder B. van der Werf te Dokkum; naar Heerjansdam H. R. Nieborg te Geldermalsem.
Bedankt voor Gameren A. M. van den Berg te Opperdoes; voor IJlst J. Voerman te Warns; voor Dussen en Meeuwen M. Post te Nieuw-Dordrecht.
CHR. GEREF. KERK. Beroepen te Zwijndrecht K. Groen te Bunschoten; te Maarssen H. Hoogendoorn te Lisse.
Bedankt voor Assen-Smilde A. H. Hilbers te Enschedé.
— Ds. G. J. van de Pol, die eervol emeritaat verkreeg, nam Zondag 26 October afscheid van de Ned. Herv. Gemeente te Werkendam, met een rede over Handelingen 20 vs. 36. Den vertrekkenden leeraar werden hartelijke woorden gewijd door ouderling F. Kramer CDzn., den consulent ds. van Garderen, van Sleeuwijk, ds. J. B. Berders, van Giessen en Rijswijk, namens den ring van Woudrichem en de classis Heusden.
— Na een verblijf van slechts 14 maanden nam ds. B. C. Koolhaas afscheid van de Ned. Herv. Gem. te Nijkerkerveen. In zijn voorafspraak deed hij uitkomen dat hij voor de gemeente stond met een gevoel van een die haar groot onrecht aandeed met zoo spoedig heen te gaan. De gemeente van Nijkerkerveen die hem zoo dikwerf door haar hartelijkheid en aanhankelijkheid had beschaamd, had dat niet verdiend, maar hij had geen vrijmoedigheid gehad voor het beroep naar Utrecht te bedanken.
In een predikatie over Hand. 20:32 wees hij der gemeente op Hem in Wiens handen het lot ook der gemeente ligt en drong hij met kracht aan op een zich houden aan het Woord der genade als den eenigen grondslag waarop een gezond geestelijk leven kon opwassen.
Aan het einde sprak hij verschillende colleges en personen toe, o.a. den burgemeester van Nijkerk. Ds. van de Nieuwenhuizen vertolkte de gevoelens der gemeente en sprak haar leedwezen uit over het zoo spoedig heengaan van den leeraar, waarop de talrijk opgekomen gemeenteleden hem toezongen Psalm 134:3.
— Zondagmorgen werd in de Domkerk te Utrecht de beroepen 14e predikant van Nijkerkerveen, ds. B. C. Koolhaas, door dr. A. Troelstra, van Den Haag, tot zijn dienstwerk ingeleid. Dr. Troelstra sprak vooreen stampvolle kerk over Rom. 10:14b en 15, de gemeente wijzende op de ure van groote genade, die God aan Utrecht gaf en op de verantwoordelijkheid van dienaar en gemeente. De gemeente zong haar nieuwen leeraar de zegenbede uit Ps. 134 toe.
Beheer der pastoralia. Het Gerechtshof te Leeuwarden deed 29 October j.l. uitspraak inzake den eisch van den predikant te Beetsterzwaag (advocaat Mr. L. J. van Apeldoorn te Leeuwarden) tegen de kerkvoogden aldaar (advocaat Jhr. Mr. J. A. de Ranitz te 's Gravenhage) tot afgifte van het beheer der pastoralia en rekening en verantwoording.
Het Hof bevestigde de uitspraak en veroordeelde mitsdien de kerkvoogden tot afgifte van het beheer en tot rekening en verantwoording aan den predikant, met bepaling dat, indien zij mochten in gebreke blijven daaraan te voldoen, zij daartoe zullen genoodzaakt worden door inbeslagneming en verkoop hunner goederen ten aanzien van ieder hunner tot een bedrag van drie duizend gulden.
ZEIST. Onze verslaggever schrijft ons: De arbeid der Hervormde predikanten alhier is thans en wordt nog meerder uitgebreid, doordat haast alle omliggende gemeenten vacant zijn. Het Prov. Ressort van Utrecht bestaat uit 3 Classes (Utrecht, Amersfoort en Wijk bij Duurstede). De Classis Amersfoort bevat 2 ringen, (Amersfoort en Tienhoven). De ring Tienhoven, waartoe Zeist behoort, telt 12 gemeenten (De Bilt, Blauwkapel, Loenen a. d. Vecht, Maartensdijk, Nieuw Loosdrecht, Oud Loosdrecht, Nichtevecht, Tienhoven, Vreeland, Westbroek, Zeist en Zuilen. Van deze gemeenten nu zijn vacant: Blauwkapel sedert April 1916, wegens overlijden van ds. Postma, Consulent ds. J. de Bruin. De Bilt is 29 Juni van dit jaar vacant geworden wegens vertrek van ds. Batelaan, waar ds. F. Ch. Geerling consulent is, Maartensdijk is vacant geworden sedert October wegens emeritaat van ds. Doornveld, (Consulent ds. G. van Kempen).
Op 2 Nov. werd Zuilen vacant wegens vertrek van ds. Jac. J. Pop, waar ds. C. van Hoogstraten als consulent optrad, terwijl 1 Jan. e.k. Nichtevecht vacant wordt, (Consulent ds. H. Th. Barbas te Vreeland). De Consulent moet catechisaties geven, zieken bezoeken enz. En voorts moet door de overblijvende predikanten des vóór en des namiddags in al deze vacante gemeenten worden gepreekt. Het zal dus niet te verwonderen zijn, als onze gemeente van hare 3 predikbeurten die zij 's Zondags heeft, straks wel eens een beurt zal moeten afstaan. Mogen de vacante gemeenten zich weder spoedig in een eigen herder en leeraar verheugen.
Studenten-preeken. Te Utrecht is Zondagavond de eerste academie-preek gehouden. Prof. dr. Roessingh uit Leiden ging voor. Hoogleeraren zoowel als studenten van verschillende richting woonden haar bij. De zaal in het Gebouw voor Kunsten en Wetenschappen was te klein om het groot aantal toehoorders te bevatten. De volgende academiepreek over veertien dagen zal dan ook gehouden worden in de Engelsche Kerk.
Zoo verdwijnen ze weer. Mej. ds. J. L. de Eerens, Doopsgezind predikant te Noordeinde van Graft, heeft naar de Nieuwe Ct. meldt, wegens a.s. huwelijk — met een Ned. Herv. predikant uit een naburige gemeente — tegen 15 dezer emeriraat aangevraagd. Voorioopig zal zij om de 14 dagen den predikdienst en ook de catechisaties blijven waarnemen.
Ds. P. Snoep. Te Nuenen (bij Helmond) is onverwachts tengevolge eener hartverlamming in den ouderdom van 56 jaar overleden ds. P. Snoep Cz. geboren te Goes. Hij werd candidaat in Zeeland 1888, predidant te Linschoten 12 Aug. van dat jaar; van 1891—1896 te Aagtekerke, daarna te Waarde; en van 4 Aug. 1912 tot 21 Sept. 1919 te Eist bij Amerongen. Z.Eerw. was Zondag 28 Sept. j.l. te Nuenen bevestigd geworden.
De nieuwe bevoegdheid der V. U. Naar aanleiding van de bevoegdverklaring der Vrije Universiteit om den doctorsgraad in de Nederiandsche letteren te verieenen, schrijft de Std.:
Allen, die de beginselen zijn toegedaan, die de Hoogeschool belijdt, zullen zich verblijden over dit besluit, dat wel op een bijzonder moment afkomt, doordat het samenvalt met de wisseling van het rectoraat en dus met de intrede van het nieuwe academiejaar der V. U.
Voor de nationale beteekenis van de V. U. is dit besluit zeker winst. Naast het doctoraat in de Théologie, in de rechtswetenschappen, in de klassieke letterkunde, in de Semietische letterkunde en in de Philosophic, die de V. U. reeds verieenen kon, komt nu het doctoraat in de Ned. letteren. Het dateert nog maar van voor enkele jaren, dat deze vakken, die van zooveel belang zijn — we denken hier inzonderheid aan de beteekenis der studie voor het zich uitbreidend Chr. Middelbaar onderwijs — door afzonderiijke benoemde hoogleeraren onderwezen worden. De benoeming van dr. A Goslinga tot hoogleeraar voor het onderwijs in de algemeene en Vaderiandsche geschie denis na den vrede van Munster was de eerste stap in de goede richting. Vervolgens werd dr. A. A. van Schelven tot hoogleeraar geroepen voor het onderwijs in de algemeene en Vaderiandsche geschiedenis tot op den vrede van Munster, terwijl de heer j. Wille, doctorandus in de Ned. letteren, benoemd werd tot lector van de Ned. taal en letterkunde, benevens die der Germaansche volkeren. Sedert deze benoemingen was dus de mogelijkheid geopend voor degenen die het doctoraat in de Ned. letteren begeeren aan de V. U. te studeeren, maar deze studie kan thans tot volle ontplooiing komen door de verleende wettelijke bevoegdheid aan den doctoralen graad in deze vakken.
Bijzonder Hooger Onderwijs. Zal de last, die op de Vrije Universiteit gelegd wordt (door de uitbreiding van het aantal hoogleeraren, en de noodzakelijkheid van verhooging der honoraria) op den duur „door ons volk alleen" kunnen gedragen worden ? vraagt „De Heraut".
Zeker hebben de laatste jaren getoond, dat de offervaardigheid nog heel wat stijgen kan. Niettegenstaande zooveel meer moet worden opgebracht door ons volk voor de tractementen der predikanten, zijn de collecten en contributies, zoowel voor de Theologische School als voor de Vrije Universiteit, niet gedaald maar gestegen.
Maar al kan nog veel meer worden gegeven, wanneer de liefde voor onze School de beurzen openmaakt, toch zal het bij verdere uitbreiding onzer Universiteit wel blijken, dat we zonder Staats-subsidie er niet komen kunnen. En om die Staats-subsidie vragen we niet als een aalmoes, maar als een recht. De financieele gelijkstelling van het openbaar en bijzonder onderwijs eischt als consequentie, dat ook aan de bijzondere Hoogescholen door den Staat subsidie worde gegeven. Het Christelijk onderwijs mag niet bij het Staatsonderwqs ten achter worden gesteld. En eerst wanneer de Staat deze verplichting inziet, zal het Christelijk Hooger Onderwijs zijn vleugels ten volle kunnen ontplooien en voor heel het volk tot een zegen kunnen zijn.
Synthetisch preeken. Men schrijft aan de Stand, uit Werkhoven (U.):
Meermalen is in de plaats van ds. Jansen alhier voorgegaan in den dienst des Woords voor de Ned. Herv. Gemeente ds. P. van der Heijden, predikant bij de Geref. Gemeente te Vlaardingen in een weekdienst; terwijl ds. Potuit van de Geref. Gemeente te Utrecht zulks in de Zondagsdiensten gedaan heeft in de maand Juli van verieden jaar.
Kerkgebouwen. In de „Ned." lezen we, dat voor het te Alphen a. d. Rijn afgebrande Kerkgebouw der Ned. Herv. Gemeente als assurantie-penning f120.000 betaald is en dat voor een waardige nieuwe Kerk nog f 150.000 noodig is. Deze week worden te Alphen in elk Hervormd gezin twee formulieren bezorgd, n.l. één voor vrije giften en één voor obligatiën van minstens f50 è 4 pCt. Iemand die onbekend wentcht te blijven schonk reeds f 10.000. Van het bedrag dat bijeenkemt, ui afhans^ wdk pten 4e architect ter beoordeeling aan de Gemeente zal voorleggen. Er zullen de eerste weken' niet alleen gaven gevraagd worden, maar offers.
Onderwijsraad. De Onderwijsraad heeft zich gewend tot de organisaties envereenigingen op het gebied van het algemeenvormend lager onderwijs met verzoek om vóór half November te willen inzenden een rapport bevattende de opmerkingen waartoe het ontwerp van wet op het lager onderwijs de organisaties aanleiding geeft.
Mocht de Raad nadere inlichtingen wenschen omtrent de in te dienen rapporten, zoo zullen de vereenigingen worden uitgenoodigd om mondeling aan den Raad de neergeschreven opmerkingen toe te lichten.
Zending. De heer A. Ringnalda, Theol. cand. aan de Vrije Universiteit, die benoemd is tot adviseur voor Arabische en Inlandsche aangelegenheden ten dienste van de Zending van de Geref. Kerken, heeft op Java de volgende niet geringe taak:
1. het bestudeeren van de Javaansche „pseudo religies", met name van den Islam;
2. het beoordeelen van die „religies" naar de gereformeerde beginselen;
3. het publiceeren in geschriften van de resultaten van zijn wetenschappelijk onderzoek;
4. het leiding geven aan de missionaire Dienaren, die op Java komen, bij hun taaistudie en verdere voorbereiding tot hun missionairen arbeid;
5. het eventueel geven van onderwijs aan de „Opleidingsschool" in overieg met de Deputaten der Generale Synode voor de Zending.
Bond van meisjesvereenigingen op Oeref. grondslag. Uit het verslag van genoemden Bond blijkt, dat deze reeds 53 vereenigingen telt. — Eere-presidente is mej. H S. S. Kuyper.
Mevrouw Westerbrink—Wirtz en mevr. Diepenhorst—De Gaay Fortman vormen met de heeren dr. H. Bavinck en dr, T. Hoekstra de Commissie van Advies.
De roosters der werkzaamheden loopen zeer uiteen. Vele vereenigingen hebben naast Gewijde Geschiedenis en Geloofsbelijdenis nog Vaderiandsche Geschiedenis, Kerkgeschiedenis, Zending, Letterkunde, Opvoedkunde en Maatschappelijke onderwerpen.
Op den laatstgehouden Bondsdag telde de Bond 1337 leden.
Het Jaarverslag bevat verder een rede van mej. H. S. S. Kuyper over „Bouwen en Bewaren". Het doel van den Bond vindt men hierin nader omschreven.
Dr. H. Bavinck geeft een referaat over: „De opvoeding der vrouw", leder meisje, uit eiken stand der maatschappij, moet opgeleid worden voor de huishouding, gevormd worden tot echtgenoot, tot moeder en opvoedster harer kinderen, tot de schoone taak, welke de vrouw in den tegenwoordigen tijd vooral in het huisgezin, te vervullen heeft.
Viermaal een zelfde preek. Tegen de loopers in de groote-stadsgemeenten die immer een bepaald predikant volgen, doet een inzender in de Haagsche „Geref. Kerkb." het lumineuse idéé aan de hand, dat de dienaar des Woords dezelfde preek houdt in alle (vier Haagsche Geref.) kerkgebouwen.
Naar het hem voorkomt zijn hieraan tenminste drie voordeden verbonden:
1. het naloopen wordt tegengegaan, want vooruit weet men, dat men in een ander kerkgebouw hetzelfde zal hooren als op den vorigen rustdag;
2. onze dienaren des Woords kunnen meer tijd wijden aan de bestudeering van hun predikatie, daar ze niet meer elke week opnieuw minstens twee nieuwe preeken behoeven te maken;
3. de preeken van elk der dienaren des Woords komen aan de geheele gemeente ten goede.
Hij vraagt den predikanten eens een driemaandelijksche proef in de boven aangegeven richting te nemen, mede tot bestrijding van het plaatsengebrek bij bepaalde dominees.
Zouden de predikanten wel gemakkelijk viermaal achter elkander een zelfde preek met bezieling kunnen voordragen ?
Predikantstractementen. In de „Kerkbode voor Lisse en Hillegom", vertelt ds. J. C. V. van Bemmel:
„Een zeldzaam ontroerend ding maakte ik voor een paar maanden mee. Een oud predikant van pl.m. 70 jaar moest emeritaat aanvragen. Maar hij kon niet! Waarom niet? Toen hij predikant werd, bezat hij zesduizend gulden. Z'n salaris was van dien aard, dat de zesduizend gulden moesten opgegeten worden. De Gemeente had dus ten koste van het geld van dien dominee bestaan. En natuuriijk op dien dominee gehamerd alsof hij de kop van Jut in eigen persoon was.
Nn stond daar de gesmade oude man met een pensioen van twaalf gulden in de week. De gemeenteleden (het waren zeer rechtzinnige menschen) hunkerden naar het oogenblik, dat er een jonge kracht kwam. Zelfs zei iemand mij uit den Kerkeraad (deze man was zóó orthodox, dat hij nooit een Gezangetje zong): „die droogpruimer moest nu maar ophoepelen".
„Een staaltje, dat meer spreekt dan duizenden. En dat in de Gemeente die zich noemt naar onzen Heiland!!"
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 7 november 1919
De Waarheidsvriend | 4 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 7 november 1919
De Waarheidsvriend | 4 Pagina's