Staat en Maatschappij.
De stemplicht blijft - In doleantie
De stemplicht blijft.
Het valt te betreuren, dat de poging om den stemplicht, althans de strafrechtelijke sanctie op de overtreding afgeschaft te krijgen, niet is geslaagd. Ondanks de principiëele bestrijding door de Antirevolutionairen in de Tweede Kamer, moesten de tegenstanders van den stemplicht stap na stap het veld ruimen en toen er niets anders overbleef dan een verslechterd en verknoeid regeeringsvoorstel, was het deze groep met ds. Kersten, die bij de eindstemming hun veto tegen het ontwerp deden hooren.
Als de meest sterke voorstanders van den stemplicht deden de Chr. Historischen zich bij het Kamerdebat hooren. Met de Roomsch Katholieken namen zij een onverzoenlijke houding aan jegens de Antirevolutionairen. Van gelijken aard was ook hun verzet tegen wat de regeering voorstelde: wèl den stemplicht in de wet te behouden, doch af te zien van elken maatregel om te trachten de naleving van dien plicht te verzekeren.
Gaarne had men zelfs van dien kant gezien dat het voorstel van de Vrijzinnig Democraten ware aangenomen, volgens welke den kiezer, die aan de oproeping geen gehoor gaf, een boetebriefje van 3 gulden zou worden uiitgereikt, welke boete hij gehouden was te betalen, behoudens beroep, binnen een maand op den kantonrechter. Intusschen was de onmogelijkheid van de uitvoering van deze regeling aangetoond, wat dan ook tot intrekking van het voorstel leidde. De stemplicht blijft dus behouden.
De zedelijke plicht om te stemmen, moet als wettelijke plicht gehandhaafd worden met bedreiging van straf. Zoo zal de thuisblijver van de stembus onder hetgeen thans bepaald is, tenzij hij een geldige reden voor zijn verzuim kan aanvoeren, gestraft worden met de daarvoor bepaalde geldboete van ten hoogste tien gulden. De oproepinig zal echter niet meer uitgaan van den kantonrechter, maar van den burgemeester.
Feitelijk wordt dus in de nieuwe procedure maar weinig veranderd. De practijk zal dan ook wel leeren, dat men ook voor den vervolge de wet straffeloos kan blijven overtreden.
Evenmin als vroeger de ambtenaar van het Openbaar Ministerie, zal thans de burgemeester van een groote gemeente weten, hoe hij de duizenden overtreders zal hebben te achterhalen. Daarbij komt dan nog de ongelijke rechtsbedeeling van de stad met het platteland. De kantonrechters zullen met de handen in het haar blijven zitten. Jammer, dat de Kamer ditmaal niet voor goed een einde aan het verkeerde beginsel van den stemplicht heeft gemaakt. Men zal ten slotte door schade en schande moeten wijs worden.
In doleantie.
Ds. Lingbeek van Reitsum, de eindredacteur van de „Gereformeerde Kerk" het orgaan van de Confessioneele Vereeniging, is een resoluut man. Hij heeft de daad bij het woord gevoegd en is zonder dralen medewerker geworden van het blad, behoorende tot de partij welke hem de eereplaats verschafte, op haar candidatenlijst voor de a.s. verkiezingen van leden voor de Tweede Kamer. Daarmede is de Reitsumer predikant naast kerkelijk- ook politiek man geworden. Zijn eerste staatkundige pennevrucht vinden wij reeds in het nummer van „Staat en Kerk" van de vorige week.
Meent men nu echter, dat ds. Lingbeek van deze gelegenheid heeft gebruik gemaakt om zijn politiek program te ontwikkelen en om zich duidelijk en onomwonden uit te spreken over de verschillende vraagstukken welke aan de orde zijn, dan zal men teleurgesteld zijn uitgekomen. Misschien komt dit nog wel later. Maar voorshands bepaalt de redacteur van de „Gereformeerde Kerk" zich tot andere dingen. Het is ons blad, dat de eer geniet de aandacht van het politieke epistel bezig te houden. Ds. Lingbeek is boos over hetgeen wij in ons laatste nummer schreven over zijn toetreden tot de Herv. (Gereform.) Staatspartij.
Hoe, zoo vraagt hij, durft de Gereformeerde Bond, die week aan week de afscheidingsbeginselen in „De Waarheidsvriend" verkondigt en die op het terrein van de Kerk en den Staat neo-Calvinist is, te twijfelen aan de ware gezindheid van de Herv. (Geref.) Staatspartij ten opzichte van haar Calvinistisch levensbeginsel op staatkundig terrein en van haar Gereformeerde gevoelens op kerkelijk erf? Dit nu is te bar!
Maar merkwaardig mag het genoemd worden, dat als ds. Lingbeek voortgaat met zijn. bekend stokpaardje te berijden, hij met geen enkel woord melding maakt van het feit, dat wij ten bewijze van onze stelling aanvoerden, b.v. inzake het optreden van leden van de Herv. (Geref.) Staatspartij bij gelegenheid van het beroepingswerk van predikanten in de Residentie, toen deze leden al hun best deden om een Gereformeerd predikant te weren en een Ethisch predikant gekozen te krijgen.
Moeten de nieuwe politieke vrienden soms ontzien worden? Doch ware het dan maar niet beter geweest zoo ds. Lingbeek voor zijn eerste pennevrucht in „Staat en Kerk" een ander onderwerp had gekozen? b.v. door eens duidelijk te maken, hoe hij, die gruwt van alle separatie en afscheiding, thans zelf op politiek terrein de separatistische en afscheidingsbeginselen is toegedaan?
Ds. Lingbeek op staatkundig terrein in doleantie!
Het zou heel wat waard zijn om daar van wat naders te vernemen; vooral in verband met de opmerkingen, welke wij onlangs van zijne hand lazen: dat de kwestie van het „Tooropraam", waarover de Herv. (Geref.) Staatspartij zich zoo druk maakt, „niet belangrijk genoeg" is en dat er in de Roomsche Kerk „schoone en lieflijke dingen" „tot Gods eere" gevonden worden. Ds. Lingbeek in bewondering voor Rome's Kerk en dan nog in de politiek in doleantie gegaan. Hoe is dit te verklaren? Het wordt steeds geheimzinniger.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 10 april 1925
De Waarheidsvriend | 4 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 10 april 1925
De Waarheidsvriend | 4 Pagina's