Ingezonden.

Amsterdam, 17 Sept. 1925.

De Amsterdamsche Reorganisatie-Commissie en de H. G.S.

Geachte Redactie,
Het zij mij vergund met een enkel woord een in uw blad van 28 Augustus gegeven voorstelling te rectificeeren. Door de vacantie is dit schrijven wat verlaat.
U schrijft daar in een mij overigens geheel sympathiek artikel, waarin u de waardeloosheid van het ter Synode behandelde in 1925 zoo terecht aan de kaak stelt, over de Amsterdamsche reorganisatiecommissie (waarin ook de Classes Den Haag, Rotterdam en Utrecht vertegenwoordigd zijn, elk met een predikant en een ouderling): „Die eerste beweging ging wel ongeveer uit van de Herv. Geref. Staatspartij", die zoo wat tot de Confessioneele Vereeniging behoort, maar toch ook weer feitelijk los van de Confess. Vereeniging staat".
Dit oordeel berust op een misverstand. Er zijn in de commissie, die uit 8 leden bestaat, maar 2 leden van de Herv. Ger. Staatspartij, n.l. de predikanten Gravemeijer en Den Hertog. Voorts deel ik zelf wel de beginselen der H.G.S., doch ben daarvan geen lid. De overige 5 leden zijn Christelijk Historisch en een enkele wellicht Antirevolutionair, dat weet ik niet precies. Ik stel er prijs op dit eens duidelijk te verklaren omdat ik juist zoo gaarne zou zien, dat de commissie zoo breed mogelijk allen vertegenwoordigde die loyaal op grond van Gods Woord reorganisatie begeeren in presbyterialen zin. De commissie is juist geboren uit de behoefte aan een breedere vertegenwoordiging dan b.v. de Confessioneele Vereeniging of de Gereformeerde Bond geven kan. U voelt immers even goed als wij telkens de moeilijkheid, dat we maar een „Vereeniging" zijn en dus aan de leden der Vereeniging gebonden.
Daarom nu is juist met name voor reorganisatie een kerkelijke commissie zoo gewenscht. Dit was bij mij persoonlijk 't motief, waarom ik trachtte in het voorjaar van 1924 zulk een commissie in het leven te roepen. En niets zou mij aangenamer zijn dan wanneer weldra ook leden van den Gereformeerden Bond daar in zitting namen. Wij hopen onze commissie nog weer uit te breiden (waartoe de laatste Classicale Vergadering ons machtigde), doch moeten daarvoor de Cl. Vergaderingen weer afwachten, opdat zij afgevaardigden benoemen. Dat is nu eenmaal weer 't bezwaar van een „kerkelijke" commissie. Hartelijk hoop ik, dat ook u zult medewerken, opdat dan ook de Gereform. Bond in onze commissie vertegenwoordigd zij. Wellicht ware intusschen reeds officieus eenig contact te verkrijgen. Naast den Bond en de Confessioneele Vereeniging heeft dus wel degelijk de kerkelijke Reorganisatie commissie een hoogst belangrijke taak, o.a. voor de propaganda der reorganisatiegedachte in de gansche Kerk. Mij dunkt, juist hierin kunnen Bond en Confess. Vereeniging uitnemend samenwerken. En daaruit kan allicht (evenals b.v. uit de Geref. Predikantenvergadering) goede vrucht voort komen ook op ander gebied. Laat ons toch trachten dit zooveel mogelijk te bevorderen.
Met dank voor de plaatsing.
Hoogachtend, Uw dw., P. J. KROMSIGT.

Onderschrift van den Hoofdredacteur.
Gaarne willen we aan onzen hooggeachten collega uit Amsterdam gelegenheid geven z'n gevoelens en wenschen te vertolken in betrekking tot de z.g.n. Amsterdamsche Reorganisatiebeweging. Wij voelen er niet zoo warm voor, om allerlei oorzaak. Maar daarom kunnen we het wel verstaan, dat dr. Kromsigt er voor opkomt. Toch heeft zijn woord ons niet kunnen overtuigen en ons niet met dat enthousiasme kunnen vervullen hetwelk hij natuurlijk zoo gaarne ook bij óns zou zien, gelijk hij 't zelf heeft. Hoe dat komt, dat wij niet weinig sceptisch tegenover deze „beweging" staan? Omdat in ónze kringen wat andere gedachten leven inzake het kerkelijk vraagstuk en zijn oplossing, dan in de Confessioneele kringen a la dr. Kromsigt, ds. Lingbeek, enz. Dat is geen geheim. Dat hebben we dikwijls uiteengezet, ook op al die vergaderingen die er gehouden zijn in grooter en in kleiner kring te Utrecht, te Amsterdam, te 's Gravenhage enz. enz.
En onze hoop en verwachting is er niet sterker en beter op geworden door de H.G.S. beweging (Hoort Gods Stem!). Die „beweging" is ons buitengewoon onsympathiek. Niet omdat Gods stem ons tegenstaat, zooals die stem tot ons komt in Zijn Woord en in onze belijdenisschriften. Maar omdat ds. Lingbeek CS. hun stem uitgeven voor Gods stem, terwijl Gods stem voor óns anders klinkt dan de stem van ds. Lingbeek en zijn H.G.S.-genooten. Daarbij is nu die onaangename, onwaarachtige vermenging gekomen van H.G.S. en Confess. Vereeniging, die naast en met elkaar voor 't wagentje trekken, zij 't ook dat .................... karretje een plaats willen nemen. Zoolang die tweeslachtige houding, die er door het weldra te verschijnen dagblad van de H.G.S., met ds. Lingbeek als hoofdredacteur (annex „de Geref. Kerk") niet beter op worden zal, voortduurt, zijn wij voor „bewegingen" als „de Amsterdamsche" Reorganisatiebeweging „niet thuis". Wij gaan dan maar liever nog een poosje voort met te arbeiden tot verbreiding en verdediging der Waarheid in onze Herv. (Geref.) Kerk. Daar is sympathie voor in onzen kring; daar wordt voor geofferd; daar wordt voor geijverd; daar wordt voor gebeden en gestreden — welnu, dat doen wij liever dan vergaderen met menschen, die ons week aan week trappen en slaan en al maar roepen: Hoort Gods Stem! Wie zulke dingen ondernemen, moeten ook de verantwoordelijkheid maar dragen. Zelfs al zouden ze momenteel winst kunnen boeken, zoo zou de toekomst bij voortduring groote schade brengen voor de Gereformeerde Kerk van Nederland. En daar doen wij niet aan mee.
Dat ons hierbij spijt, dat onze beste collega dr. Kromsigt op 't oogenblik zelf "dakloos" is en eigenlijk nergens bij hoort, doordat hij sympathiseert met de H.G.S. en toch geen lid van de H.G.S. is, willen we niet verbergen, nu hij dat openlijk — wat wij wel wisten reeds — in de courant opbiecht. Dat is voor ons iets tragisch, dat een man van een positie en levenservaring als dr. Kromsigt, op het oogenblik „nergens" thuis is. Ook dat wijst er op, dat we maar wat geduld moeten hebben. Want met deze dingen hangen toch de voornaamste kwesties saam; ook de kwesties belangende de Kerk.
Laat er dus eerst maar eens wat meer helderheid komen wat de Confessioneele Vereeniging en Confessioneele mannen als dr. Kromsigt en anderen nu eigenlijk willen. En laat het tweespan Confessioneele Vereeniging en H.G.S. maar eens even voor het wagentje loopen, totdat de koop openlijk bevestigd wordt óf dat de scheiding plaats grijpt. Nu kan niemand als profeet optreden. Men kan alleen constateeren, dat een ideaal-toestand anders is dan de huidige.
Hierin is geen enkel onvriendelijk woord aan het adres van onzen vriend en collega dr. Kromsigt. Maar desgevraagd moesten we toch antwoorden wat er zoo al in ons hart leeft ten opzichte van deze dingen — die wij met smart en dikwijls met ergernis gadeslaan. Dit is geen tijd van samen binden en samen werken. Dan moet de lucht eerst wat gezuiverd worden. Wie wil er waardig en krachtig aan meewerken? Ze zijn ons welkom, die naar Gods Woord en onze belijdenisschriften luisteren willen en samen den schouder onder het werk willen zetten en samen de hand aan den ploeg willen slaan. Die dan intusschen met steenen en modder wil gooien, moet z'n hart maar ophalen!
Alleen, laat men dan als 't u blieft niet tegelijk roepen: Hoort Gods Stem. Dat gaat ons door merg en been, dat doet ons pijn.
M. VAN GRIEREN.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen