Staat en Maatschappij.

In de goede richting.
Nog niet zoo heel lang geleden heeft Minister Colijn in de Tweede Kamer zijn standpunt met betrekking tot de bioscopen aangegeven. Hij zeide bij die gelegenheid: „het een voordeel te achten, als de bioscopen verdwijnen". Wij kunnen ons met deze uitspraak van den Minister van heeler harte vereenigen. Aan den bioscoop kleven groote zedelijke en maatschappelijke gevaren, die zich in ernstige mate, bijzonder bij de jeugd, doen gevoelen. De klachten, dat de bioscopen tot verwildering van een volk leiden, zijn niet uit de lucht gegrepen. Om dit kwaad nu uit de wereld te helpen, werd de vorige week bij de behandeling van de bioscoopwet in de Tweede Kamer door twee leden een voorstel ge­daan, daartoe strekkende, dat het houden van openbare bioscoop-voorstellingen bij de wet zou verboden zijn. Of zij, die het voorstel deden, zich wel genoegzaam de materie hebben ingedacht, betwijfelen wij. Immers voorschriften, welke de strekking hebben om openbare bioscoopvoorstellingen te verbieden, kunnen niet tot het doel leiden, dat men met die regelingen hoopt te bereiken.
Want, stel dat het mogelijk zou zijn het gewilde verbod in de wet te krijgen, wat nog niet zoo in alle opzichten zeker is, dan zou dit tot gevolg hebben gehad, dat de vertooningen, die dan in 't openbaar waren verboden, verplaatst zouden zijn geworden naar besloten gezelschappen, naar vereenigingen of sociëteiten, die dan als paddestoelen uit den grond waren verrezen en in welke gelegenheden controle zou onmogelijk zijn. Wat dus ter bestrijding van het bioscoopgevaar — het verbieden van openbare vertooningen — werd voorgesteld, was maar half werk. Het kwaad zou niet verbeteren, maar, integendeel, verergeren. Nu ligt intusschen het ergerlijke in de bioscoopvoorstellingen niet altijd in de film of rolprent zelve, welke wordt vertoond. Er zijn toch films, die onderwerpen betreffen van wetenschap, nijverheid, landbouw of handel.
Een rolprent, die 'n beeld wil verschaffen b.v. van den zegetocht, welke de Koningin ten vorigen jare bij Haar regeeringsjubileum door de hoofdstad des lands maakte, of die vertolkt, wat in de jaren van 1914—1918 bij het gemobiliseerde leger plaats greep, of die een indruk geeft van het leven en werken der volkeren in onze koloniën in Oost of West, is niet zoo zonder meer af te keuren.
Wat is nu een film of rolprent? Een film of rolprent is een verzameling van prenten, die, als ze op 't doek worden gebracht, levende beelden projecteeren. Wanneer nu zulke prenten in eenig boek werden nagegaan, zou dit zeker niets onbehoorlijks opleveren. Nu zijn er, evenals er goede films zijn, ook slechte, zooals er goede boeken zijn maar ook kwade, goede schilderijen zijn, maar ook die de zeden bederven. En zoo zouden wij kunnen voortgaan. Maar zal men nu bij al deze dingen, om het mr. Heemskerk na te zeggen, die dit bij het bioscoopdebat in de Kamer zoo duidelijk uiteenzette, ter wille van hetgeen afkeuring verdient, ook wat goed is, moeten verbieden?
Dit gaat toch niet. Bij de film gaat 't tegen het moderne bioscoop-theater, waarvan een verruwenden invloed uitgaat. Niet zonder reden wordt geklaagd over de zucht naar sensatie, welke de bioscoop weet te wekken. Er wordt gewezen op het verband tusschen de stijgende criminaliteit bij de jeugd en het geregeld bezoek van den bioscoop. Het kwaad schuilt in de wijze van exploitatie van den bioscoop als plaatsvervanger van het tooneel. En omdat juist de zedelijke en maatschappelijke gevaren van den bioscoop zoo groot zijn, heeft de regeering terecht ingezien, dat het op den weg van de Overheid ligt om die gevaren met ernst te bestrijden.
Een stap in die richting nu doet de bioscoopwet, welke de Kamer heeft behandeld en ten slotte ook heeft aangenomen. Dat de geheele linkerzijde van de Kamer bij deze wet tegenover de geheele rechterzijde stond, valt te betreuren. De bioscoopwet had een nationale wet kunnen en moeten worden. Gelukkig stonden naast de leden der rechterzijde ook de heeren Kersten, Zandt en Lingbeek, die met de drie rechtsche partijen één lijn trokken. Wij hadden ook niet anders verwacht. De regeering en rechterzijde deden goed werk met de behandeling van de Bioscoopwet bij de Kamer door te zetten Daarmede werd een stap in de goede richting gedaan.

Niets wijzer geworden.
De politieke woordvoerder van de Hervormde Staatspartij, ds. Lingbeek, heeft bij de behandeling van de bioscoop wet zijn maiden-speech in de Tweede Kamer gehouden. Drie dingen vielen in de rede van den politieken leider op.
In de eerste plaats, dat hij het inzicht van de vrijzinnigen schijnt te deelen, dat het Kabinet regeert en niet de Koningin. Hij sprak toch onderscheidene malen over de vorige Regeering, opeenvolgende Regeeringen, Christelijke Regeeringen en nog andere Regeeringen.
In de tweede plaats deelde ds. Lingbeek mede, dat hij zich in de laatste weken eenigen tijd onledig had gehouden met het lezen van de aanplakbiljetten op de bioscoopgebouwen. Hij had daar titels gelezen als „Drie weken liefde", „Een Vrouwenleven", Lord Nelson's laatste liefde" en „De wraak van een publieke vrouw". Ook was hij wel eens in een bioscoop geweest om daar ervaring op te doen.
En in de derde, plaats dat wetten, welke moeten dienen om de zedelijke en maatschappelijke gevaren, die een volk bedreigen, te bestrijden, eigenlijk niets geven en van weinig nut zijn. Zij doen, zooals ds. Lingbeek zeide, geen kwaad, maar ook geen goed. De eenige taak van de Regeering is, dat zij in stand houdt en beter steunt de nationale, dat is onze Nederlandsche Hervormde Kerk.
Hadden wij gehoopt bij het lezen der Handelingen van de Tweede Kamer iets wijzer te worden inzake de politiek van de Hervormde Staatspartij, dit is ons, helaas, niet mogen gelukken. Ook is het ons niet duidelijk geworden waarin de steun der regeering moet bestaan ten behoeve van de Nederlandsche Hervormde Kerk.
Misschien vernemen wij van een en ander later iets. Voor het oogenblik zijn wij nog niets wijzer geworden En dat is jammer.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen