Rondom Groen van Prinsterer.

Rondom Groen van Prinsterer.
I.
We zijn in Den Haag. Wanneer ? Dat zeggen we nog niet. Maar er is iets bizonders, want de stad is in feesttooi. Men ziet het ook aan de soldaten, dat er iets gaande is. Extra gepoetst en geborsteld en uitgedoscht zijn ze. Ook is er muziek hier en daar.
Er is ook een kerkbeurt. Daarom gaan we kerkwaarts. Er is iets bizonders onder het volk gaande. Er is wat gebeurd in Nederland. En in Den Haag klopt het hart van het volk, daar is de terugslag van het nationaal gebeuren. In de kerk is een groote menigte volks, van alles wat. 't Is een dominé die den kansel betreedt, maar een preek is 't toch niet, die hij houdt. Het is meer een rede, een feestrede. En de man, met bizondere kanselgaven, loopt onder z'n spreken warm.
Heel ernstig komt de predikant-feestredenaar voor den dag. Hoort maar:
„Ik mag met veel vrijmoedigheid, tot 's Heeren lof, openlijk beweren en allen, die een welgeplaatst hart hebben, zullen het gereedelijk erkennen, dat Gods goedertierenheid en trouwe van ons nog niet geweken zijn en dat Hij ons omringt met vele, lang verbeurde en steeds vernieuwde ontfermingen en weldadigheden".
Wat zegt ge van dezen ootmoedigen dank-en jubeltoon? Ge vindt het mooi en dierbaar?
Maar nu gaan we eens vragen: waar en wanneer zijn we? Wat heeft die dankbare, blijde dominé-feestredenaar op het oog? Waarover is het, dat het volk zich verheugt? We zijn in de Meimaand van het jaar 1795. Herinnert ge u dat jaar uit onze Vaderlandsche geschiedenis? We zullen u wat op de hoogte stellen, dan wordt u tegelijk duidelijk in welk gezelschap we verzeild geraakt zijn. Het jaar 1795 is door allerlei merkwaardig voor ons.
Januari zag onze rivieren vastvriezen. Op zichzelf niets bizonders. Maar de Franschen kwamen vrijpostig tot in het hartje van ons Vaderland langs gebaande wegen. En — Prins Willem V, Prins van Oranje, moest met z'n gezin vluchten naar Engeland.
't Is een-„oorlogstoestand" hier. De verdiensten zijn minder, de prijzen van alles zijn verdubbeld. Een gansch groote zwerm van lieve Fransche broeders heeft zich hier genesteld; en ze eten voor twee; ze kleeden zich met het beste; ze betalen met vodjes papier. Dat werkt door en brengt allerlei ellend. De menschen hebben geen geld, geen inkomen. De boeren hebben geen paarden, geen zaaizaad.
En dan staat daar in Den Haag die dominé-redenaar  V a n  d e r  P a l m  te juichen en te danken en de menschen staan met open mond te luisteren en vinden het mooi.
Wat zegt die ds.  V a n  d e r  P a 1 m dan? ,,Gods hand", zoo roept hij blij van zin met luide stem: „Gods hand heeft het hart der Franschen geneigd ter onzer begunstiging: zoo, dat zij ons niet als overwonnenen van onze vrijheid en van onze bezittingen ontzet, maar ons als broeders zeer vriendelijk behandeld hebben en ons komen helpen".
We hebben een verdrag met Frankrijk gesloten.  Daarbij heeft Frankrijk Limburg en een deel van Zeeland voor zich bedongen; verder heeft het bepaald, dat 25.000 Franschen hier zouden blijven en door ons moesten worden verzorgd; ook dat we 100 miljoen gulden als oorlogskosten moesten betalen. Maar dat telt men niet. Men is zoo héél blij, dat Oranje weg is en dat de Franschen zijn gekomen. En als de dominé heeft gejubeld en gedankt en getroost, maakt men buiten een rondedans rondom den vrijheidsboom. Overal klinkt het: Vrijheid, Gelijkheid, Broederschap!

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen