KERKELIJKE RONDSCHOUW.
De kat gestuurd.
Eenige maanden terug moest ds. Van Wyhe, modern predikant bij de Hervormde Gemeente te Nieuwveen, in het orthodoxe Noorden een vacaturebeurt vervullen. Een fietstocht werd tóén des Zondags georganiseerd, om zoo samen op te trekken naar de vacante gemeente. Er moest belangstelling zijn voor de prediking, van den modernen dominé in het orthodoxe dorp. En met ophef kon worden gepubliceerd, dat er waarlijk in het gereformeerde Noorden nog een opkomst was, als een moderne dominé daar optrad. In het rechtzinnige achterland woonden gelukkig nog menschen van verlichten geest.
Allemaal apenkool natuurlijk. En wij hebben toen, nadat in alle kranten die bizonderheid aangaande de prediking van ds. Van Wyhe te Noorden was bekend gemaakt, geadviseerd, dat de moderne domine van Wyhe maar liever in zijn eigen gemeente moest blijven, waar men blijkbaar cultureel veel hooger staat dan in het orthodoxe Noorden en waar blijkens de fietstocht een zoo groote honger en begeerte naar de moderne waarheid bestaat, dan dat hij Noorden in beroering ging brengen.
Wij hebben niet durven denken, dat ds. Van Wyhe zoo gehoorzaam ons advies zou volgen.
Wat is gebeurd? J.l. Zondag zou er des middags vacaturebeurt zijn te Noorden, voorganger ds. Van Wyhe. Maar wie er kwam, daar verscheen geen dominé. Bericht daaromtrent was niet ingekomen. Vergeten? Geen animo? We weten 't niet. Geen liefhebbers voor een fietstocht? We weten 't niet.
Toch is het jammer, dat ds. Van Wyhe niet gekomen is. Want de belangstelling in Noorden was groot. 't Was waarlijk wel de mooie waard geweest om te komen. Eén ouderling en één diaken waren op hun post. De koster was er, de voorlezer, de organist. Alles in actie, alles in orde. Ook was er één kerkbezoeker. Alles vol belangstelling. En toen liet ds. Van Wyhe de schare wachten. Een kwartier, een half uur hebben ze verlangend uitgezien. Maar ds. Van Wyhe kwam niet. Hij stuurde de kat. Toen is de schare huiswaarts gekeerd, peinzend over de waarde en de beteekenis en de kracht van de moderne prediking.
Dc belangstelling valt niet tegen.
„Dat de provincie Zuid-Holland, van vrijzinnig standpunt gezien, tot de meest orthodoxe provincies gerekend wordt, is volkomen juist" — schrijft „Ons Kerkblad", orgaan van de afd. Rotterdam der Vrijzinnig Hervormden.
„Minder juist is echter" — zoo vervolgt dit moderne Kerkblad — „de conclusie die men daaruit meestal trekt, dat er wel zoo goed als geen vrijzinnige gemeenten in onze provincie zullen zijn. Dat valt nog mee".
Ja, dat valt mee —
En dan geeft „Ons Kerkblad" 't volgende lijstje van 25 gemeenten: Abbenbroek (vacant), Ammerstol (ds. J.B.Th. Hugen holtz), Berkenwoude (ds. P.R. van den Broek), Boskoop (dr. F. Glas), Brielsch Nieuwland (ds. D.T. Los), Dordrecht (dr A. van Iterson), Gorinchem (vacant), Haastrecht (ds. A. Landstra), Heenvliet (vacant), Hekelingen (ds. J.J. van Meurs), Kedichem (vacant), Lekkerkerk (ds. J. N. van der Heijden), Moordrecht (ds. B. Nieuwburg), Naaldwijk (ds. j. P. de Graaff), Nieuwenhoorn (ds. W. de Voogd van der Straaten), Nieuw-Helvoet (ds. A. Priester), Nieuwveen (ds. M.C. van Wijhe), Oostvoorne (ds. C. Brinkerink), Oudshoorn (dr. J.P. Cannegieter), Poortugaal (ds. T.A. v. d. Vlies), Rockanje (vacant), Rijswijk (ds. P.L.L. Post en ds. J.D. van der Veen), Sliedrecht (ds. F.E. van Santen), Stolwijk (ds. B.J. Kanis) en Zwartewaal (ds. F.J. Los).
Dat valt niet tegen dus.
Sliedrecht met ds. Van Santen — die niet meer modern is. Dr. Glas te Boskoop — dat niet meer modern is.
Neen, dat valt niet tegen!
Men moet de kerkgangers in Kedichem of in Stolwijk of in Rockanje of in Boskoop maar eens tellen.
Dat valt niet tegen! —
En als een modern predikant in een orthodoxe gemeente komt — men moet er ds. Priester of ds. Van Wijhe maar eens naar vragen —, dan verdringt de schare zich.
Neen, dat valt niet tegen!
Heele streken zijn veranderd. Vroeger stond het met het modernisme anders dan nu. Om maar in Zuid-Holland te blijven, tal van gemeenten waren toen modern. Wie in Ameide kwam, of in Groot-Ammers, of een reisje door de Hoeksche Waard maakte, of Noordwijkerhout bezocht of naar Leiden ging, of naar Sliedrecht of naar Vianen, — waar men ging en waar men kwam, 't was overal een moderne prediking. Delft, Den Haag, Rotterdam.
Nu nergens meer. Heele streken zijn veranderd. Door de machthebbers der wereld is vroeger veel kwaad gedaan. Rijke boeren, rentmeesters, dokters, gemeentesecretarissen, ook wel burgemeesters — we zouden een stukje levensgeschiedenis kunnen neerschrijven nu — hebben heel wat uitgespookt. Ze hebben heel wat op hun kerfstok. Heerlijke liberaliteit. Kostelijke verdraagzaamheid.
Maar nu zijn heele streken anders geworden. En wij verheugen er ons over. 't Kan tot bemoediging zijn.
Veel eerlijker positie.
In de Ned. Hervormde Kerk moet, ook onder de huidige Synodale Besturenorganisatie, het Evangelie van Jezus Christus worden verkondigd. In de proponentsformule staat dat. En prediking, Sacramentsbediening, alle ambtelijk werk, moet overeenkomstig Gods Heilig Woord geschieden. In den beroepsbrief staat dat. Ieder van de dominé's heeft die twee stukken onderschreven met zijn handteekening. Nu is het toch veel eerlijker positie het Evangelie van Jezus Christus te verkondigen, dan een ander Evangelie te brengen?
Nu is het toch veel eerlijker positie alle ambtelijk werk te verrichten overeenkomstig Gods Heilig Woord, dan te zeggen: de Apostelen hebben alles verknoeid en het Evangelie verkracht en daarom zullen wij ons eigen Evangelie brengen en ons werk doen, niet overeenkomstig Gods Heilig Woord, en niet overeenkomstig den geest en den aard der belijdenisschriften, waarin het Gereformeerd-Protestantisme tot uiting komt, maar wij zullen het op onze eigen manier doen, overeenkomstig de dwalingen van Arius en Pelagius, en in den geest van Socinianen en Remonstranten?
Die het Evangelie van Jezus Christus niet overeenkomstig Gods Heilig Woord en niet in overeenstemming met den geest en de hoofdzaak, den aard en het wezen der belijdenisschriften kunnen en willen brengen, moesten het oneerlijke van hun positie in de Ned. Hervormde Kerk voelen.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 8 november 1929
De Waarheidsvriend | 4 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 8 november 1929
De Waarheidsvriend | 4 Pagina's