Rondblik buiten de Grenzen

»Het Duitsche volk staat voor een beslissing van de grootste historische beteekenis. Het gaat er om, of het christelijk geloof in Duitschland bestaansrecht zal behouden of niet. Systematisch en met weergalooze machtsontplooiïng wordt 't Evangelie van Christus in deze dagen bij ons bestreden. Dat geschiedt niet alleen door 'hen, die ieder geloof aan God verwerpen, maar óok door hen, die weliswaar God niet loochenen, maar die meenen de openbaring in Christus te kunnen afwijzen. Machtsmiddelen van den Staat en van de partij worden tegen het Evangelie gebruikt en tegen hen, die dit Evangelie belijden*.
Deze woorden zijn voor geen tweeërlei uitlegging vatbaar. En ze werden niet ontleend aan een blad, dat in Nederland, of in een der andere landen waar nog vrije meeningsuiting bestaat, verschijnt, doch aan het Protest, dat Zondag j.l. van alle kansels der Duitsche Belijdeniskerken is voorgelezen. In het land, waar zelfs elk zakelijk verschil van meening met de machthebbers als staatsgevaarlijk kan worden opgevat en gestraft, hebben de predikanten der Belijdeniskerk het aangedurfd om openlijk zoo'n krachtig getuigenis te laten hooren.
Men zal zich herinneren, dat kort geleden in de bladen ook melding werd gemaakt van een protest, dat door de Belijdeniskerk tot Hitler was gericht. Dit protest zou den Führer echter nooit bereikt hebben, doch in de prullemand van het ministerie voor kerkelijke aangelegenheden terecht gekomen zijn. Hoe dit zij, ds. Niemöller en de zijnen hebben hun ernstige bezwaren tegen de pogingen der regeering om Kerk en Christendom te knechten, thans opnieuw onder de aandacht van het volk gebracht. En de machthebbers zullen er hun ooren niet voor kunnen sluiten. „De Evangelische christen" — zoo wordt leiders in dit protest nog gezegd — „vindt dikwijls bij staatsinstanties geen gehoor, wanneer hij om des gewetens wil in verzet komt tegen dingen, die in strijd zijn met Gods gebod. Door zulk een onderdrukking van het geweten, gepaard gaande met voortdurende bespionneering, ontstaan huichelarij en kruiperige gezindheid. Ten slotte gaan de zuivere zedelijke banden verloren".
Dat er onder de Duitsche christenen nog talloozen zijn, die deze moedige taal willen en.... durven aanhooren, bleek wel uit het overgroote bezoek dat Zondag j.l. aan de Belijdeniskerken werd gebracht. Vooral in de mooie nieuwe kerk van den bekenden belijdenispredikant ds. Niemöller, in het Berlijnsche voorstadje Dahlem, was, naar gemeld wordt, de aandrang zeer groot. Zeer vele kerkgangers moesten genoegen nemen met een plaatsje voor de deur, waar zij slechts met moeite van tijd tot tijd een woord van de preek en het manifest konden opvangen. Aangezien het manifest echter naderhand ook in druk werd rondgedeeld, konden ook deze geduldigen van den inhoud kennis nemen. Na afloop van den dienst stonden de aanwezigen van hun stoelen op, om spontaan het oude Lutherlied „Ein Fester Burcht ist unser Gott" aan te heffen.
De Gestapo-agenten, die de verschillende kerken hebben bezocht, hadden blijkbaar instructie ontvangen om de voorlezing ongestoord voortgang te laten hebben. Er wordt althans van geen enkel incident melding gemaakt. Het zou nu in de bedoeling van de rijksregeering liggen om de Belijdenisbeweging „dood te zwijgen" en haar organisatorisch te laten „verkümmern".
„Maar wat ook moge komen" — zoo besluit het voorgelezen manifest — „wij zijn geroepen tot gehoorzaamheid jegens onzen Hemelschen Vader".
't Derde Duitsche Rijk heeft deze week voorts de aandacht op zich gevestigd door het besluit van den Führer om den duur van den actieven dienstplicht bij de drie afdeelingen van de weermacht op te voeren tot twee jaar. Door dezen maatregel worden de effectieven van het permanente Duitsche leger op ongeveer een millioen gebracht. Als motief voor deze handeling wordt opgegeven, dat het Nat. Soc. Duitschland tegenover het Sovjet-imperialisme en zijn militaire bedreiging, als waker voor zijn eigen vrede en daarmede als beschermer van zijn cultuur, die maatregelen zal nemen, die noodzakelijk zijn om de vrijheid en onafhankelijkheid der natie onder alle omstandigheden te waarborgen".
Daarbij werd er op gewezen, dat het aantal recruten de laatste jaren was afgenomen. Maar dit argument werd niet zoozeer naar voren gebracht. Het wijst immers op het droeve feit, dat het aantal geboorten sterk is afgenomen. Hier openbaart zich een gevolg van te veroordeelen practijken, die door de Nat. Socialistische machthebbers, zoo al niet principieel, dan toch practisch als ongewenscht voor het Duitsche volk worden aangemerkt.
Dat overigens de bedreiging door Rusland niet denkbeeldig is, moet worden toegestemd. Het jammerlijke is echter, dat op deze wijze de bewapeningswedloop in steeds sneller tempo wordt volgehouden. Rusland vreest voor Duitschland en bewapent zich als hooit te voren, en Duitschland is beangst voor het Sovjtet-imperialisme en zet alle nog beschikbare geldmiddelen in wapens en munitie om.
Wat de Sovjet-repulbliek verder aangaat: men heeft in Moskou den laatsten tijd bijzondere aandacht gehad voor het Oosten. Met grooten ijver werd aan de verbetering van de strategische positie van Rusland in Oost-Syberië gewerkt. Rusland legde er belangrijke verkeerswegen aan voor troepentransport, voerde er zijn leger-contingenten en munitie-voorraden op en versterkte er zijn militaire steunpunten. Voorts werd de dienstplichtige leeftijd van 21 op 19 jaar gebracht. Bovendien heeft Rusland een bondgenootschap gesloten met Buiten-Mongolië. Het is duidelijk, dat hierdoor zijn positie tegenover het Japansche Mandsjoekvifo aanmerkelijk versterkt is.
Door dit alles is de situatie zoó gewijzigd, dat de Japansche gezant Otha, na een bezoek aan Rusland, aan de regeering te Tokio geadviseerd heeft een non-agressie-pact met Sovjet-Rusland te sluiten. Gemeld wordt, dat men daar te Tokio wel ooren naar heeft. De vraag is echter, of ook de militaire autoriteiten er voor te vinden zullen zijn. Men weet, dat er tusschen beiden nog al eens verschil in zienswijze openbaar wordt.
Intusschen ziet men uit dezen loop van zaken, dat ook in het Oosten gepoogd wordt machtsconcentraties tot stand te brengen. Mogelijk dat hierdoor tijdelijk het gevaar voor incidenteele conflicten wordt verminderd. Maar overigens zijn we huiverig voor al die bondgenootschappen van den laatsten tijd.
Als die eens tegen elkaar opbotsen
Van de Europeesche gebeurtenissen blijft nog steeds Spanje de aandacht vragen. Ondanks tegensprekende berichten, schijnt het wel vast te staan dat Rusland en Frankrijk de Volksfrontregeering en Duitschland de Nationalisten aan wapenen helpen. Engeland heeft echter alle vergunning tot uitvoer van wapenen, munitie, vliegtuigen e.d. naar Spanje en de Spaansche bezittingen ingetrokken. Wel zal een Engelsche ambulance naar Spanje vertrekken. Doch dit zal zijn om aan beide fronten Roode-kruis-hulp te bieden.
En er is daar wel volop gelegenheid toe.
 

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen