Rondblik buiten de Grenzen

Er zijn zoo van die netelige kwesties, die van tijd tot tijd de aandacht vragen van den Volkenbond. Er worden dan te Geneve commissies voor benoemd en als de desbetreffende rapporten binnen zijn, wordt opnieuw beraadslaagd. Helaas, zijn op deze wijze nog maar weinig of geen politieke problemen van eenige beteekenis tot een oplossing gebracht; althans niet door den Volkenbond. Als er een einde gemaakt werd aan een of ander internationaal probleem, dan was dat meestal door machten en omstandigheden, waarop de volkenbond geen invloed had. En dan beteekende de getroffen „oplossing" tevens dat de kwestie met al wat daaraan vastzit, aan de Volkenbondssfeer radicaal werd onttrokken
Tot de problemen, welke nog steeds periodiek te Geneve ter tafel komen (en „dus" nog hangende zijn), behoort de situatie in de vrijstad Dantzig. Men zal zich herinneren, dat ook dit Versailles-kindje aan pleegvader Volkenbond reeds heel wat zorgen heeft opgeleverd. Een zeer groot deel van de bevolking van Dantzig verlangt onder het gezag van Geneve vandaan te komen om weer tot vadertje Duitschland te kunnen terugkeeren. En de Hooge Volkenbondscommissaris Lester, die namens Geneve het oppertoezicht uitoefende, had dan ook een zeer ondankbare taak te vervullen. Wel had hij alleen toe te zien dat de Grondwet van Dantzig werd geëerbiedigd, maar zelfs daarin ondervond hij tegenwerking van de nationaal-socialistische regeeringspersonen van Dantzig, die in Lester een hinderlijken dwarskijker zagen.
Een paar maal werd deswege de president van den Dantziger Senaat, Greisler, te Geneve ter verantwoording geroepen, en de laatste maal dat hij verscheen, trok hij tegen de heeren van den Volkenbond een langen neus.
Tot nog toe kozen de garanten van het Dantziger instituut steeds de zijde van Lester en werd het opstandige Volkenbonds-kindje een reprimande toegediend wegens zijn brutale houding. Maar nu schijnt men in Geneve zelfs reeds voor een „langen neus" bevreesd te zijn. Want practisch werd besloten Greisler zijn zin te geven en Lester terug te roepen. De Hooge Volkenbondscommissaris werd nu benoemd tot ondersecretaris van den Volkenbond; op één na de hoogste functie te Geneve. Lester zal nu wel een rustiger leventje tegemoet gaan. Maar o.i. heeft het prestige van den Volkenbond door deze „eervolle promotie" van een zijner vertegenwoordigers opnieuw een knauw gekregen.
In Dantzig is men begrijpelijkerwijs over het vertrek van Lester niets rouwig. In den Volkenbondsraad werd medegedeeld dat in de volgende zitting een nieuwen Commissaris zal worden benoemd. Maar Greisler heeft geantwoord, dat de Senaat van Dantzig daarbij niet tegenwoordig zal zijn. Wil men een opvolger van Lester, ons goed, benoemt men er geen : nog beter. Dat was zoo ongeveer de houding van Greisler. En de Volkenbond zal deze onverschilligheid wel moeten accepteeren. Zou het niet wenschelijk en mogelijk zijn om de kwestie van Dantzig tot een redelijke oplossing te brengen, voor er door een niet-Volkenbondslid een einde aan wordt gemaakt ? Wij vragen slechts.
Hoewel we huiverig zijn om uit de vaak tegenstrijdige berichten inzake den Spaanschen burgeroorlog conclusies te trokken over de kansen van een der partijen, lijkt nu toch wel veilig te kunnen worden aangenomen dat de nationalisten groote vorderingen maken en een aanval op de Spaansche hoofdstad aanstaande is. Madrid wordt door de troepen van de regeering in staat van verdediging gebracht: de levensmiddelenvoorraad wordt uitgebreid, loopgraven worden om de stad gegraven en een algemeene mobilisatie is gelast.
Het is van belang te melden, dat de lersche generaal O'Duffy, die in Spanje vertoeft om de komst van hulptroepen voor de nationalisten voor te bereiden, een echec heeft geleden. De leiding der nationalistische legers heeft medegedeeld dat op assistentie van de lersche vrijwilligers geen prijs wordt gesteld, aangezien zij de meening is toegedaan, dat het Spaansche „bevrijdingswerk" slechts door Spanjaarden mag en moet geschieden.
We zullen nu de vraag, of het ook de nationalisten (gelijk de regeering) inderdaad steeds aan hulp van buiten-af heeft ontbroken, maar laten rusten. Maar Engeland, dat nog steeds nauwe betrekkingen met Ierland onderhoudt, zal in ieder geval wel opgelucht zijn over het feit, dat de lersche troepen niet aan den „bevrijdingsoorlog" in Spanje zullen deelnemen. Uit een zoo openlijke steunverleening aan een der partijen konden voor Londen (ook al ging het zonder zijn toestemming) wel eens onaangename consequenties vastzitten.
De Spaansche regeering ziet overigens met leedwezen aan, dat zij officieel van buitenlandsche bijstand, verstoken moet blijven. In den Volkenbond heeft de vertegenwoordiger van Spanje verklaard, dat men in de practijk onder niet inmenging kan verstaan, daadwerkelijke inmenging ten gunste der opstandelingen.
Generaal Franco, de leider der nationalistische troepen, heeft intusschen reeds een Provinciaal Parlementsgebouw geïnstalleerd en voor de radio zijn toekomst-plannen ontvouwd. „De aanstaande regeering — aldus Franco — zal zich inspannen om de sociale orde te herstellen door allen arbeiders werk te verschaffen. De godsdienstvrijheid zal gerespecteerd worden. Met andere landen zullen handelsgemeenschappen tot stand komen en overeenkomsten zullen worden aangegaan met landen, die zich niet tegenover de Spaansche politiek stellen".
Dat ziet er dus nog niet zoo slecht uit!
Zondag hebben zoowel te Londen als te Parijs botsingen plaats gehad tusschen fascisten en anti-fascisten. In de Engelsche hoofdstad zouden fascistische elementen een betooging houden, die door politieke tegenstanders in de war werd 'gestuurd, en in de lichtstad werden communisten in hun voornemen om een demonstratie te houden, tegengewerkt. Het droevige slot is dat te Parijs meer dan 1500 personen in verzekerde bewaring moesten worden gesteld en 20 personen gewond zijn, terwijl de Londensche relletjes 9 personen ernstige verwondingen bezorgden.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen