Rondblik buiten de Grenzen

Er kan in een week tijds veel gebeuren : in Engeland is nu al weer gedurende eenige dagen George VI koning, terwijl zijn broer, de voormalige Koning Edward, als Hertog van Windsor te Weenen vertoeft.
Het is niet mogen gelukken om een tusschenweg voor den Koning te vinden. Het blijkt achteraf ook eigenlijk wel, dat zij die daarop aandrongen met de situatie niet op de hoogte waren. Het moest eenvoudig onmogelijk worden geacht, dat een dame, — een Amerikaansche nog wel —, die nog twee echtgenooten in leven heeft tot de hooge waardigheid van Koningin van Engeland zou worden geroepen. De Britsche premier, Baldwin, die zich in deze delicate zaak als een echt gentleman gedragen heeft, heeft den Koning daarover niet in het onzekere gelaten ; hoezeer Baldwin overigens ook gehoopt had, dat Koning Edward was gebleven.
De last van een Koningstroon heeft op Edward's hoofd echter te zwaar gedrukt. „Gij moet mij nu gelooven, zoo zeide Koning Edward in zijn afscheidsrede tot het volk, wanneer ik zeg, dat ik het onmogelijk vond den zwaren last van de verantwoordelijkheid langer te torsen en mijn plichten van Koning te vervuilen, zooals ik het gewenscht zou hebben, zonder de hulp van de vrouw die ik liefheb”.
En zoo heeft Edward voor zich en zijn nakomelingen afstand gedaan van den troon. Een besluit, aldus weer het afscheidswoord, dat mij minder moeilijk werd gemaakt door het stellige besef, dat mijn broeder, door zijn lange oefening in de openbare zaken van dit land en met zijn prachtige kwaliteiten, geschikt en bereid was, onmiddellijk mijn plaats in te nemen, zonder eenig nadeel voor het leven en den voorspoed van Engeland en het Rijk”.
En zoo zullen 12 Mei 1937 kroningsfeesten wor­den gehouden ter eere van Koning George VI, terwijl hij, dien deze eer aanvankelijk te beurt zou zijn gevallen, ergens in Oostenrijk of elders als Hertog van Windsor vertoeft.
Als men er rekening mede houdt dat het de persoon van den Koning is, die de overigens zelfstandige deelen van het Britsche wereldrijk tesamen bindt, valt het te begrijpen, dat de constitutioneele crisis met ernstige bezorgdheid werd gevolgd. Geheel zonder uitwerking is ze dan ook niet gebleven. De Valera heeft deze gelegenheid aangegrepen om den lerschen Vrijstaat een nog weer grooter zelfstandigheid te verzekeren. De functie van Britschen gouverneur-generaal werd eenvoudigweg afgeschaft, en de naam van den Koning zal niet meer, als tot nog toe, bij maatregelen van binnenlandsch bestuur genoemd worden. Niet dat Ierland nu de 'banden met het Britsche gemeenebest geheel en al heeft doorgesneden : „In zooverre de lersche Vrijstaat verbonden is met Australië, Canada, Groot-Brittannië, Nieuw Zeeland en Zuid-Afrika en voorzoover deze naties den Koning het recht toekennen diplomatieke en consulaire vertegenwoordigers te benoemen en internationale accoorden te sluiten, wordt de Koning ook door den lerschen Vrijstaat erkend en tot soortgelijke handelingen gemachtigd. Voor binnenlandsche aangelegenheden wil De Valera dus „baas in eigen huis" zijn.
De Volkenbondsraad heeft zich bezig gehouden met de internationale beteekenis van den Spaanschen burgeroorlog. Del Vayo, de Spaansche minister van buitenlandsche zaken (uit Valencia dan), constateerde, dat de hoofdstad van een staat die lid is van den Volkenbond in puin ligt, en honderden vrouwen en kinderen worden vermoord onder leiding van generaals, door de luchtstrijdkrachten van staten, die in feite den oorlog hebben ontketend en die voortgaan hem te voeren, terwijl men spreekt over handhaving van den vrede. De internationale oorlog, aldus Del Vayo, is een feit op den Spaanschen bodem.
Men behoeft niet te vragen op welke staten de Spaansche minister hier het oog had. Maar juist de vertegenwoordigers van deze staten, Duitschland en Italië, woonden deze Volkenbondsraadszitting niet bij. En in Berlijn en Rome zal men zich er ook wel niet veel van aantrekken. Bij dezen „internationalen oorlog" zijn er ook meer dan Duitschland en Italië betrokken. Intusschen heeft de Valencia-regeering het genoegen mogen smaken om te Geneve als de regeering van Spanje aangehoord te worden. Misschien was dat ook wel juist de opzet.
Frankrijk en Engeland hadden het denkbeeid aan de hand gedaan om van onpartijdige zijde een referendum in Spanje te organiseeren. Hoe wil het Spaansche volk dat de bloedige krijg ten einde zal worden gebracht ? Het denkbeeld is zeker sympathiek. Het is althans een poging om zich het lot van het verscheurde Spanje aan te trekken. Maar of het tot practische uitvoering zal komen ? De nationalisten hebben al gewaarschuwd zich in het buitenland geen valsche voorstellingen te maken: „De oorlog zal worden voortgezet tot een der beide tegenstanders is vernietigd”.
In China is weer eens pottitieke deining ontstaan. Een generaal die aan het hoofd stond van anti-communistische troepen, heeft gemeene zaak gemaakt met opstandelingen. En toen een der krachtigste en bekwaamste leiders der Chineesche regeering te Nanking, Tsjang Kai Tsjek, zich met de verzetplegers in verbinding stelde, werd hij eenvoudig gearresteerd en in gijzeling gezet. Het schijnt dat communistische drijverij de oorzaak is van deze opstand. Ten aanzien van de buitenlandsche politiek wordt een krachtiger en meer-direct optreden tegen Japan geëischt. Zelfs schijnen er opstandige elementen te zijn, die een openlijke oorlogsverklaring aan Japan eischen. En het is vooral daarom, dat dit jongste Chineesche conflict door het buitenland met aandacht gevolgd wordt.
De actie voor een onverzoenlijker politiek ten aanzien van Japan wordt reeds langen tijd gevoerd. Maar het schijnt nu vooral het Duitsch-Japansch accoord te zijn, dat in China tot een opstandige actie aanleiding gaf.
 

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen