Rondblik buiten de Grenzen
Tot voor eenige maanden terug scheen het wel alsof inzake de internationale kwesties alleen de groote bazen van Duitschland en Italië recht van spreken hadden. Van die zijde deed men tenminste alsof. Als er op de voorpagina's van de dagbladen geen „groote rede van Mussoldni" weergegeven werd, dan werd toch zeker de aandacht gevraagd' voor een „opzienbarende verklaring" van Hitler of van een der andere woordvoerders van het Derde Rijk. Men poneerde krasse stellingen, sprak dikke woorden en oogstte bij de talrijke toehoorders veel applaus. De meening van andere, meer bezadigde, Staatslieden kwam men ten aanzien van de besproken kwesties bijna niet te weten. In dezen toestand is eenige wijziging gekomen. De Engelsche minister van buitenlandsche zaken, Sir Anthony Eden, sprak over die onberedeneerde kansel-redevoeringen openlijk zijn misnoegen uit. En tegelijkertijd heeft hij zich blijkbaar voorgenomen om zelf wat meer en wat duidelijker dan voorheen zijn meening in het openbaar te zeggen. En nu zwijgen Italië en Duitschland, en spreekt Eden.
Deze gang van zaken wordt natuurlijk vooral door de omstandigheden veroorzaakt. Het is nu weer vooral de Spaansche burgeroorlog die de aandacht vraagt. En wat de beide fascistische landen daarover denken en wat ze ten aanzien daarvan doen, bespreken ze voorloopig maar liever niet in het openbaar. Er wordt daaromtrent eigenlijk reeds meer bekend dan hun lief is. En het is Engeland er juist om te doen dezen krijg tot een punt van open internationale bespreking te maken en zoo nu en dan publiekelijk voor de ernstige gevolgen van interventie te waarschuwen.
Ook einde vorige week heeft Eden dat weer gedaan. „Wij zijn van oordeel" aldus de Engelsche minister in het Lagerhuis, dat het de plicht is van alle naties, buiten den strijd in Spanje te blijven en het Spaansche volk te veroorloven zijn reeds voldoende tragische moeilijkheden op eigen wijze te regelen". Overigens ontkende Eden niet, dat de niet-Inmenging niet aan de verwachtingen heeft beantwoord. Maar is dat een voldoende reden om haar op te zeggen ? Eden geloofde, dat een opzegging de oorlogsgevaren dichter bij zou brengen voor Europa. Een vergunning voor de Spaansche regeering wapentuig in Groot-Brittannië te koopen, zou geen enkele uitwerking hebben op den loop van den strijd.
Zonder zich in diplomatieke, dubbelzinnige bewoordingen te verliezen zeide Eden : „Men kan naar voren brengen, dat ondanks de non-interventie wapenen geleverd zijn door (let wel!) Duitschland, Rusland en Italië. Wij weten dat, antwoordde Eden, maar ik zou willen zeggen, dat het niet-inmengingsaccoord de beteekenis van deze schendingen verminderd heeft.
Men bemerkt het: er wordt getracht van de non-interventie nog te maken wat er van te .maken is. Zonder nochtans de illusie te hebben dat men er den bloedigen krijg door verbreken kan.
Intusschen is men er in Italië, maar vooral in Duitschland slecht over te spreken, dat deze landen zoo maar in één adem genoemd worden met het, Spanje steun verleenende, Sovjet-Rusland. Maar men kan de juistheid van deze rangschikking echter niet loochenen. Daarom bepaalt men zich in Berlijn er maar toe om erg verongelijkt te doen en te klagen, dat Engeland steeds meer de richting van Frankrijk uitgaat. En dan suggereert men daar, dat Eden zich door de aanvallen op Italië en Duitschland laat meeslepen. Wij gelooven, integendeel, dat Engeland eigen zelfstandigheid goed weet te bewaren, althans bezig is te hervinden.
Dat Italië zich minder-verontwaardigd toont over Eden's redevoering kan verklaard worden uit het feit, dat Engeland en Italië besprekingen voeren over de Middellandsche Zee-aangelegenheden. Men weet dat Mussolini onlangs te Milaan hieromtrent erg „dapper" sprak en dat Engeland niet nagelaten heeft aanstonds krachtig te reageeren. Nu schijnt er een overeenstemming voorbereid te worden. De Duce deed reeds direct blijken, dat hij Engeland niet in het harnas walde jagen en Engeland op zijn beurt is steeds bereid om te confereeren als eigen belangen veilig gesteld moeten woorden. Dat zal: dan ook wel in orde komen tusschen Rome en Londen.
Een accoord tusschen Italië en Engeland inzake de toestanden in de Middellandsche zee zou ook van invloed kunnen zijn op de Spaansche aangelegenheid. Er wordt althans gemeld, dat Italië den status quo, (den ongewijzigden toestand van vandaag), zou moeten garandeeren. En daaronder valt dan ook Spanje !
Het schijnt dat Duitschland door dit alles in Europa weer min of meer geïsoleerd zal komen te staan. En dat is zeker tegenwoordig geen aangename positie voor een land.
Ondanks de vertraging welke de troepen van Elranoo door den sterken tegenstand der regeeringstroepen ondervinden, is het einde van den krijg nog niet te zien. De rede van Eden geeft voor dit feit voldoende verklaring. Begin dezer week werd gemeld, dat de nationalisten een Russisch schip, dat met bruinkool op weg was naar Antwerpen in den grond hebben geboord, alleen omdat dit schip onder de Sovjet-vlag voer. De Russische regeering zou over dit feit dermate verbolgen zijn, dat zij een paar kruisers naar de Middellandsche Zee zal zenden om de veiligheid van de Russische handelsvloot te verzorgen.
Dat zou de non-interventie wel eens op een zeer zware proef kunnen stellen.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 24 december 1936
De Waarheidsvriend | 10 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van donderdag 24 december 1936
De Waarheidsvriend | 10 Pagina's