KERK ,SCHOOL, VEREENIGING
NEDERLANDSCHE HERVORMDE KERK.
Beroepen :
te Zegveld P. P. J. Monster, cand. te Rotterdam — te Varik (Gld.) H. A. Visser, cand. en hulppr. te Gorssel — te Middelburg C. Hooijkaas te Brielle — te Wijngaarden cand. P. P. J. Monster te Rotterdam — te Groot-Ammers R. Cuperus te 's-Grevelduln-Kapelle — te Assen (Evang.) A. Hijmans te Nijverdal.
Bedankt:
voor Giessen en Rijswijk E. Jongens te Leimuiden.
GEREFORMEERDE KERKEN,
Tweetal :
te Laren (N.-H.) W. J. Meister, cand. en hulppred. aldaar en J. L. Wielenga te Arum (Fr.).
Beroepen :
te Laren (N.-H.) J. L. Wielenga te Arum.
Aangenomen :
naar Holten J. W. Dragt te Ottoland.
CHRISTELIJKE GEREFORMEERDE KERK.
Bedankt: voor Bunschoten Joh. Jansen te Leiden — voor Noordeloos M. Baan te Rijnsburg.
GEREFORMEERDE GEMEENTEN.
Tweetal: te Opheusden H. Ligtenberg te Lisse en W. C. Lamain te Rotterdam-Zuid.
Bedankt:
voor Goes M. Heikoop te Utrecht — voor Werkendam W. C. Lamain te Rotterdam-Zuid.
Westbroek
Aan de vacature in de Ned. Hervormde Kerk te Westbroek, ontstaan door het ingaan van het emeritaat van ds. J. C. Klomp, met 1 Juni 1934, kwam Zondag 10 Januari een einde. In de morgenure werd ds. A. G. Oosterhuis, gekomen van Daarle, bevestigd door ds. H. A. de Geus van De Bilt. Tekst 1 Kor. 4:1 en 2. In de namiddagure hield ds. Oosterhuis zijn intreerede over Ezech. 34 : 31. Beide keeren was het schoone kerkgebouw geheel gevuld. De consulent, ds. P. C. de Groot van Zuilen, was 's morgens ook tegenwoordig en sprak den nieuwen leeraar op hartelijke wijze toe.
Ds. H. J. Dijckmeester.
Ds. H. J. Dijckmeester is voornemens Zondag 4 April a.s. afscheid te nemen van de Ned. Herv. Gemeente te Arnhem.
De datum van zijn bevestiging en intrede te 's-Gravenhage moet nog nader worden vastgesteld. Als bevestiger zal optreden prof. dr. W. J. Aalders te Groningen.
Beroepingswerk.
De Ned. Herv. gemeenten Maasdam en Cillaarshoek, welker combinatie door het Classicaal Bestuur van Dordrecht tot wederopzeggens toe werd goedgekeurd, zullen voorloopig nog geen beroep kunnen uitbrengen, daar het Provinciaal Kerkbestuur van Zuid-Holland de combinatie niet goedkeurde, er op aandringend, dat hier twee predikanten (candidaten) zullen toeroepen, worden.
Ds. B. J. C. Rijnders.
De gezondheidstoestand van den Zendingsdirector ds. B. J. C. Rijnders, die, in het Diaconessenhuis te Hilversum verpleegd wordt, is bevredigend. De patiënt is weliswaar nog zwak, , maar er hebben zich geen verdere complicaties voorgedaan. De ziekte is geweken.
Ds. A. F. P. Pop.
Vandaag herdenkt ds. A. F. P. Pop, Ned. Herv. pred. te Monster, zijn 25-jarige ambtsbediening.
Adrianus Franciskus Petrus Pop werd 5 Oct. 1-884 geboren te Hagestein, waar zijn vader predikant was. Hij bezocht het Gymnasium te Kampen en studeerde aan de Leidsche Hoogeschool theologie. Hij aanvaardde 28 Jan. 1912 het predikambt te Sprang, waar zijn broer hem bevestigde. In 1914 vertrok ds. Pop naar Elden, welke standplaats hij in 1916 met Middelharnis verwisselde. In 1918 vertrok hij naar Ameide om in 1921 te Nijkerk op de Veluwe zijn intrede te doen. In 1926 verbond ds. Pop zich aan de gemeente van Vaassen, om 6 Juli 1930 door ds. J. v. d. Berg van Amersfoort in zijn tegenwoordige gemeente te worden bevestigd.
Ds. Pop stichtte zoowel te Sprang als te Nijkerk een Chr. School en riep te Monster een Chr. Bewaarschool in het leven. Tijdens zijn verblijf te Nijkerk maakte hij deel uit van het Classicaal Bestuur van Harderwijk. Hij heeft zitting in het Hoofdbestuur van de Staatkundig Gereformeerde Partij.
Ds. Pop die tot den Gereformeerden Bond in de Ned. Hervormde Kerk behoort, ontving in deze kwarteeuw niet minder dan 30 beroepen waarvan 13 in zijn tegenwoordige gemeente. Hij behoudt zich het recht voor om niet te jubileeren en zal ook geen gedachtenisrede uitspreken.
Ds. J. Ronge.
Ds. J. Ronge, Ned. Herv. pred. te Hoog-Blokland, is dezer dagen 25 jaar aan deze gemeente verbonden. Ds. Ronge werd in 1909 door het Prov. Kerkbestuur van Drenthe beroepbaar verklaard en verbond zich 14 Januari 1912 aan de gemeente van Hoog-Blokland, welke hij trouw bleef, niettegenstaande hij door meer dan 50 andere gemeenten in den loop der jaren tot predikant werd begeerd.
Ds. J. D. de Lind van Wijngaarden.
Ds. J. D. de Lind van Wijngaarden, te De Bilt, heeft Zondag 10 Januari in zijn predikatie het feit herdacht, dat hij vóór 45 jaar het predikambt in de Ned. Hervormde Kerk aanvaardde.
Van links naar rechts.
Door het beroep van mevr. L. Ch. Dufour, Ev. Luth. predikante te Groede, heeft de Ev. Luth. Gemeente, die sedert meer dan menschenheugenis steeds door vrijzinnige predikanten werd bediend, met deze lijn gebroken en de zijde van rechts gekozen.
Dit is binnen een jaar de derde Luthersche Gemeente, die dit doet. Ten vorigen jare geschiedde in Bodegraven en Bergen op Zoom hetzelfde.
Ned. Hervormde Gemeente te Leeuwarden.
De kerkdiensten in „Ons Huis".
De kerkeraad der Ned. Hervormde Gemeente te Leeuwarden besloot in haar vergadering van Dinsdagavond om gedurende de bestaande vacature de kerkdiensten in het evangelisatie-gebouw „Ons Huis" officieel te erkennen, daar de Westerkerk te klein is gebleken om de kerkgangers te bevatten.
Gedenksteen ds. Gobius du Sart.
In de Ned. Hervormde Kerk te Wijk bij Heusden is een gedenksteen aangebracht ter herinnering aan den overleden predikant der gemeente ds. J. C. G. Gobius du Sart. Bij de onthulling heeft ds. J. J. van den Berg, van Linschoten, gesproken naar aanleiding van Hebr. 13 : 7. Daarna geschiedde de overdracht van den steen door den heer J. van Loon; vervolgens trok mevr. wed. Gobius du Sart een gordijn voor den steen weg en zong de gemeente staande Psalm 27 : 7.
Aantal vacatures in de Ned. Hervormde Kerk.
Volgens het Doet. Weekblad waren er op 1 Jan. j.l. in de Ned. Hervormde Kerk 262 vacatures, aldus over de verschillende provincies verdeeld : Gelderland 46, Zuid-Holland 38, Noord-Holland 46, Zeeland 13, Utrecht 14, Friesland 43, Overijssel 10, Groningen 32, Noord-Brabant 10 en Limburg 3 vacante predikantsplaatsen.
De eerste vrouwelijke predikante in Indië.
Aneta meldt uit Soerabaja, 22 dezer : Zondag wordt mej. Stegeman, de eerste vrouwelijke predikante in Indië, bevestigd in het predikantsambt. Dr. de Vreeze leidt de bevestiging namens het bestuur van de Protestantsche Kerk in Ned.-Indië.
Offervaardigheid.
De Maleische Chr. gemeente te Soerabaja bracht in één jaar tijds voor de kerk op f 1100.— en voor de Zending f 1400.—. Gezien de Indische geldswaarde is dat een prachtig bedrag. De bestuurders der gemeente verklaarden, dat dit slechts een begin is en dat de komende jaren nog grootere bedragen zullen te zien geven.
Giften en legaten.
Wijlen de heer W. C. C. van der Schoot, te Delft overleden, heeft aan de Ned. Hervormde gemeente aldaar gelegateerd een bedrag van ƒ 1525.—, vrij van het recht van successie, ten behoeve van de restauratie der Nieuwe Kerk.
Uit blijdschap.
Uit blijdschap over de verloving van Prinses Juliana schonk de heer H. W. Dikkers te Diepenveen aan de kerkvoogdij der Ned. Hervormde gemeente ƒ 1500.— voor het aanbrengen van glas in loodramen en verdere restauratie van het kerkgebouw, naar onlangs ontworpen plannen.
De schoolkwestie te Waddinxveen.
De Ned. Hervormde Schoolvereeniging te Waddinxveen is in beroep gegaan bij de Kroon tegen de beslissing van Ged. Staten van Zuid-Holland, waarbij haar beroep tegen het besluit van den gemeenteraad van Waddinxveen, die geen medewerking verleende aan de stichting van een nieuwe school, ongegrond is verklaard.
School met en zonder den Bijbel.
De heer G. van Veen, de bekende voorvechter van den Bijbel op de Openbare School, deelt mee, van een goed kenner der Nederlandsche schooltoestanden eens te hebben gehoord, dat de beste greep, die het Protestantsch Christelijk Onderwijs ooit heeft gedaan, deze is geweest, dat het zijn scholen noemde „Scholen met den Bijbel". In Engeland is gebleken, dat, indien men de scholen rechtstreeks aan de Kerk had gekoppeld, dit tot schade van de school zou hebben gestrekt. De kerkelijke scholen zijn daar sinds 1895 voortdurend teruggeloopen. Ten onzent stelden de voorstanders van het Christelijk Onderwijs het volk voor de keuze : een School met of een zonder den Bijbel, en nu was te voorzien, hoe de keuze zou uitvallen.
Jaarboek Gereformeerde Kerken.
Volgens het Jaarboek van de Gereformeerde Kerken, 21ste jaargang, redacteur prof. dr. K. Schilder te Kampen, zijn er 782 Gereformeerde Kerken tegen 775 in 1935. Het aantal dienstdoende predikanten vermeerderde met één en bedraagt thans 795. Het aantal vacatures steeg met zes en is nu 89.
Het totaal zielental klom met ongeveer 7500 en bedraagt nu rond 628.000.
In de rubriek „In Memoriam" worden zestien predikers herdacht. Prof. Schilder schreef over prof. Hoekstra en prof. Grosheide over dr. Rullmann. Het levensbericht van ds. J. P. Tazelaar is van ds. J. Douma. Ds. C. B. Schoemakers schreef over ds. W. van 't Sant en de beide Groningsche predikanten ds. J. J. Miedema en ds. G. H. A. van der Vegte werden herdacht door ds. D. van Dijk.
Westlandsche Uniedag, te Maasland gehouden. Ds. Bijlstra, dr. Scholten en ds. Fokkema spreken.
Voor de 35ste maal is Woensdag de Westlandsche Uniedag gehouden, die ditmaal plaats vond te Maasland. Over gebrek aan belangstelling heeft men niet behoeven te klagen. Niet alleen onderwijspersoneel, doch ook zeer vele voorstanders van het Chr. onderwijs uit het Westland hebben de bijeenkomsten bijgewoond.
Des morgens heeft ds. G. W. Akkerhuis van Maassluis den Uniedag geopend met er op te wijzen, dat men in ons land de kinderen nog brengen wil tot Christus, terwijl in andere landen als het hoogste goed wordt aangeprezen het verheerlijken van den „Führer".
De Uniedagen zijn prachtdagen om de onderlinge band voor het Chr. onderwijs te verstevigen en spr. betreurde het, dat nog niet alle Westlandsche schoolbesturen medewerking verleenen, omdat de splijtzwam al genoeg schade heeft aan gericht.
Dogmatische begrippen bij het onderwijs.
Ds. R. Dijkstra, Ned. Hervormd predikant te Amsterdam, refereerde vervolgens over: „De dogmatische begrippen bij het Bijbelsch onderwijs". Hij stelde vast, dat het dogma verwerkt moet worden in de leerstof; de „toepassingen" worden teveel gevreesd. Doch dan behoort men eerst zelf het dogma te kennen.
Het Bijbelsch onderwijs heeft drieërlei waarde: Ie. de cultuur-historische, 2e. de zedelijk-paedagogische en 3e. de religieuze. De dogmatiek geeft bij Bijbelsch onderwijs een bepaalde kleur, zoodat het niet juist is, dat de kinderhoofden vol gestopt worden met dogma's, de dogmatiek behoort te zijn het wetenschappelijk systeem der kennis Gods. De afkeer van dogmatiek is gelukkig aan het verminderen, zij zal in de juiste banen geleid moeten worden.
Aan de hand van verschillende handboeken ten dienste van het onderwijs, schetste spr. op welke wijze de vertelling op school zal moeten plaats vinden. De dogmatiek is geen afscheiding, zij is een omheining van het onderwijs.
Nadat enkele vragen waren gesteld en beantwoord, werd de ochtendvergadering gesloten.
Dr. L. W. G. Scholten van Utrecht refereerde in de middagvergadering over :
Het vrije Christelijk Onderwijs bedreigd door de N.S.B.
Spr. herinnerde daartoe eerst aan de brochure, door Groen van Prinsterer in 1837 geschreven over : „De maatregelen tegen de afgescheidenen getoetst aan het Staatsrecht".
Groen vroeg gelijkheid voor het onderwijs, zijn strijd ging tegen dezelfde machten als die van thans.
Willen we den strijd tegen de N.S.B. voeren, dan behoeven we dus slechts na te slaan hetgeen Groen in dien tijd schreef.
De N.S.B, is geen verschijnsel van langen duur; en misschien is zij reeds over haar hoogtepunt heen. Echter gaat de strijd tegen een beginsel, dat ook in de tijden van Groen zich deed gelden : het zijn uitvloeisels van het werk van den Satan tegen het werk Gods.
Zooals vroeger de „vrije scholen" onbruikbaar werden gemaakt door de wet, zoo zal dit ook nu naar N.S.B.-opvattingen geschieden.
Spr. bepaalde zich uitsluitend de officieele geschriften van de N.S.B., dus met toelichting op het program te bespreken en toonde daarbij aan, dat de religie, dus ook de school, onderworpen zal moeten worden aan de Staat. Er zal geen vrijheid meer mogelijk zijn, omdat die van de Chr. school zich zal moeten richten tegen dit Staatsabsolutisme. Bij haar strijd voor de geestelijke eenheid, zal de Staat immers dan alles moeten vernietigen dat zich tegenover haar stelt. Het programma van de N.S.B. geeft de zuivere Hedel-uitlatingen weer. Zulk een Christendom begeeren wij niet!
De N.S.B. is niet Christelijk, zij maakt Gods kerk aan haar ondergeschikt. Hetgeen thans plaats vindt, is analoog met hetgeen in 1837 gebeurde, alleen, thans bezitten we onze Chr. scholen, waarvoor toen nog gestreden moest worden. Die groote rijkdom moeten we bewarenstrijdend ons houdend aan Gods Woord.
Van de gelegenheid tot vragen stellen werd, evenals des morgens, door enkele aanwezigen gebruik gemaakt.
De N.S.B.-vertegenwoordiger, de heer Roskam uit Amsterdam, meende geen voldoende tyd voor zijn beschouwingen te krijgen en zag daarvan toen af.
De Unie-rede.
De Unie-rede. De Unierede werd in de avondvergadering uitgesproken door ds. J. Fokkema van Amstelveen. Deze heeft, naar aanleiding van de woorden in 1 Koningen 22, gewezen op het gevaar van de halfslachtigheid, waaraan ook Achab ten gronde is gegaan.
Zoo kan ook bij het onderwijs dit niet geduld worden en moet in vaste richting worden gegaan. Velen willen graag de wereld en God dienen. Dat is niet mogelijk. Toen de gelijkstelling kwam, dachten velen dat men er nu was met ons Chr. onderwijs. Dat is echter niet zoo, de strijd dient voortgezet te worden, de vrijstelling was slechts het middel om ons doel, de uitbreiding van Gods Koninkrijk te bereiken. Achabs-figuren moeten in de school niet voorkomen, want op halfslachtigheid volgt het oordeel.
Ds. Fokkema heeft de vergadering met gebed gesloten.
Joaskisten.
Joaskisten. In de voorportalen der Gereformeerde kerken te Utrecht staan sedert tal van jaren kistvormige offerblokken ten behoeve van den eeredienst. Men heeft ze Joaskisten gedoopt naar den Oud-Testamentlschen koning, die op de gedachte kwam een dergelijk omvangrijk aerarium op te stellen in het portaal van den Jeruzalemschen tempel ter restauratie van dit heiligdom, en in wlen misschien de vader van onze tegenwoordige collectebussen te zien is. De Joaskisten hebben te Utrecht evenwel minder voldaan dan te Jeruzalem. Bleek voor koning Joas de geldkist in de portiek van zijn tempel een waar goudmijntje te zijn, zoodat de vorst zijn godvruchtige intenties naar hartelust kon realiseeren, te Utrecht heeft men minder reden tot tevredenheid over het geldelijk resultaat. Men heeft de ervaring dat de opbrengst van het apparaat van jaar tot jaar gedaald is en de kerkeraad heeft nu besloten ze met ingang van 1 Januari af te schaffen, zoodat deze typische verschijningen eerlang tot het verleden zullen behooren. In de plaats ervan komt weer de gewone bijzondere kerkcollecte tijdens den dienst zelf, wat naar men meent het voordeel biedt, dat de offergave dan meer het karakter verkrijgt van godsdienstige daad.
Hierbij zij nog aangestipt, dat in de sterk verminderde opbrengst der Joaskisten geen symptoom te zien is van achteruitgang in belangstelling bij de bedoelde kerk, die juist in deze dagen in staat bleek zeer bijzondere uitgaven te doen, zooals voor den aanleg van centrale verwarming in de Oosterkerk en het bouwen van een nieuwe kerk in Tuindorp-Maartensdijk.
Het aantal Joden over de geheele wereld.
De cijfers van de Joodsche bevolking over de geheele wereld zijn in den loop der jaren niet stationair gebleven. Integendeel, zij vertoonen een stijgende lijn. Volgens dr. Erwin Rawicz, wees de statistiek aan, dat de Joodsche bevolking heden ten dage 16.300.000 zielen bevat tegen 4.000.000 in 1850. Een letterlijke herhaling van de geschiedenis in Egypte, die ons verhaalt „Hoe meer zij het verdrukten, hoe meer het vermeerderde."
Moedgevende teekenen.
Een van de voornaamste en waarlijk moedgevende teekenen des tijds met betrekking tot de Joden, is wel het verlangen naar de Heilige Schrift, dat zich bij velen openbaart. Daar de meesten onder hen het oorspronkelijk hebreeuwsch niet verstaan, vertaalde een bekend Joodsch dichter en schrijver, P. Blumgarten, eenigen tijd geleden gestorven, het Oude Testament in hedendaagsch Jiddisch. Er worden pogingen in het werk gesteld, om deze vertaling met den oorspronkelijken tekst samen voor een betrekkelijk lagen prijs verkrijgbaar te stellen. Ofschoon de overzetting van een christelijk oogpunt uit op sommige voorname punten niet zuiver moge zijn, zal het Heilig Boek voorzeker zijn weg vinden onder het volk.
Polen.
In Polen bleef de toestand der Joden treurig. Op sommige plaatsen steeg de anti-Joodsche beweging tot een uitbarsting van pogroms. Joden, die zich verdedigden, werden met langdurige gevangenschap gestraft. De economische toestand der Joden ging dientengevolge sterk achteruit.
Palestina,
Na ongeveer zes maanden van terreur en doodslag kwam er een eind aan den arabischen opstand op den 11en October en den volgenden dag hernam het normale leven zijn gewonen gang. Niet minder dan vijfhonderd levens waren er het slachtoffer van geworden en bijna dertig millioen gulden mee verloren gegaan. Ofschoon de Joodsche bevolking veel had geleden, werden de Arabieren er het meest door getroffen. De Arabische boer en handelaar werd door dezen toestand letterlijk ten gronde gericht. Mocht Palestina dit jaar voor een terreur bewaard blijven ! Over de geheele wereld waren de Joden met angst vervuld vanwege de Palestijnsche regeering, die in overweging nam den Arabischen opstand te bezweren door toe te geven aan hun eischen, die de stopzetting der Joodsche immigratie inhielden. De secretaris van koloniale zaken in Groot-Brittanje verklaarde evenwel, tot aller verlichting, dat zulk een toezegging aan de Arabieren geenszins was verleend. De Joodsche bevolking in Palestina bedraagt nu omstreeks 400.000, wat een toename van 17 tot 30 % op de totale bevolking in de laatste vijf jaren beteekent. On 't oogenblik wonen er 47 Joden op elke 100 Arabieren. Een aanzienlijk percentage daarvan behoort tot de zoogenaamde kapitalistische categorie. Deze cijfers geven voldoende getuigenis van de ontwikkeling van het land.
Duitschland.
Gedurende het afgeloopen jaar hebben zich in geenerlei vorm verschijnselen voorgedaan, die er op wezen, dat het tegenwoordige régime zijn anti joodsche richting ook maar eenigszins zou wijzigen. Sterker dan ooit hebben de Joden den vloek der Neurenburger wetten gevoeld, die hen van al hun burgerrechten beroofden. Tijdens de Olympische Spelen was het antisemitisme door een feestelijk waas verborgen, ten einde den buitenlandschen bezoekers geen ongunstigen indruk te geven. Maar nauwelijks waren deze beëindigd, of de aanvallen werden, met vernieuwde woede hervat. Het wachtwoord van het nazi-congres te Neurenberg onlangs in September gehouden, was: strijd tegen het bolsjewisme en de Joden. Met uitzondering van enkele ware Evangeliedienaars der Belijdeniskerk en eenige niet-Joodsche leeraars, die den moed hadden zich te verzetten tegen het antisemitisme en de vernedering, waar aan Joodsche leerlingen blootgesteld waren, was er van de zijde van het christelijk publiek schijn noch schaduw van protest.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 28 januari 1937
De Waarheidsvriend | 10 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van donderdag 28 januari 1937
De Waarheidsvriend | 10 Pagina's