STAAT EN MAATSCHAPPIJ

Een van de problemen, die in de laatste jaren de aandacht van regeeringen en volken bezig houden, is het vraagstuk van de bevolking, en wel in het bijzonder van dat onderdeel van het bevolkingsvraagstuk, dat ziet op den terugloop van het aantal levend geborenen.
De statistieken verstrekken over dit onderwerp belangrijke mededeelingen.
Nu moge het waar zijn, dat de geboortenstatistieken niet in alle landen een zelfde beeld vertoorien ; toch staat het vast, dat overal, over de geheele wereld, bij de beschaafde volken, een gestadigen teruggang van het aantal levend geboren kinderen valt waar te nemen.
Wel worden tegen den teruggang van het geboortecijfer in onderscheidene landen allerlei maatregelen getroffen. Echter zal van afdoende verbetering van den toestand geen sprake kunnen zijn, zoolang niet op radicale wijze wordt afgerekend miet het Neo-Malthusianisme, het groote kwaad, dat ook in ons land nog te veel wordt ontzien.
Het Neo-Malthusianisme wil vermindering van het aantal geboorten door gebruikmaking van preventieve middelen. Gedurende de eerste decenniën (tijdruimten van tien jaren) der Neo-Malthusiaansche beweging, was er nog vrees voor het spook der overbevolking. Deze vrees kwam in de 18de eeuw tot uiting bij Thomas Robert Malthus, naar wien de beweging zich noemt, die op 14 Febr. 1766 te Albany, graafschap Surrey, werd geboren en in 1805 hoogleeraar werd in de geschiedenis der Staathuishoudkunde.
Voordat Malthus zijn ambt aanvaardde, gaf hij een geschrift uit, dat destijds veel opzien baarde en dat tot titel had : „Studiën op het punt der bevolkingsleer".
In dat geschrift leert Malthus, dat blijkens de ervaring de vermeerdering der middelen van bestaan geen gelijken tred houden met den aanwas der bevolking.
Immers klimt de groei der bevolking in een meetkundige reeks van 1, 2, 4, 8, 16 enz., van 20 tot 20 jaar, terwijl in die tijdperken de hulpmiddelen tot onderhoud toenemen in een rekenkundige reeks van 1, 2, 3, 4, 5 enz.
Dit feit moest naar het zeggen van Malthus uitloopen op een ontzettende hongersnood.
Daarom moest de Staat in het algemeen belang een vermeerdering van de bevolking beperken, want zou de Staat dat niet doen, dan zouden armoede en ellende niet kunnen uitblijven.
Intusschen moge reeds dadelijk worden opgemerkt, dat de voorzegging van Malthus heeft gefaald, de voorspelling kwam niet uit. De 19e eeuw met zijn toename van de bevolking heeft Malthus geen gelijk gegeven. De theorie was opgezet, zonder dat met allerlei factoren was rekening gehouden o.a. met de meer intensieve bebouwing van den bodem.
Stond het zoo met de leer van Malthus. Er is echter een groot onderscheid tusschen deze leer en datgene, wat het Neo-Malthusianisme voorstaat.
De leer van Malthus is een stuk economie. Gronddenkbeeld van die leer is : toeneming der bevolking beschouwd in verband met de vermeerdering van de middelen van bestaan.
Ook mr. N. G. Pierson, de bekende Minister-President van het Kabinet 1897—1901, ontwikkelde in zijn leerboek over Staathuishoudkunde gelijke denkbeelden als Malthus.
Zoo lezen wij op blz. 131 van Pierson's standaardwerk, dat „aanwas der bevolking altijd het gemiddeld inkomen doet dalen" en op blz. 133, dat „aanwas der bevolking steeds tot gevolg zal hebben : toenemende verarming der gebruikers".
Doch zij, die de denkbeelden van Malthus zijn toegedaan of de inzichten van mr. Pierson deelen, zijn daarmede nog geen Neo-Malthusianisten.
Dit is duidelijk.
Wat het Neo-Malthusianisme wil en voorstaat is iets geheel anders.
Het heeft met economie niets uitstaande.
Wat het Neo-Malthusianisme voorstaat, is met een enkel woord te zeggen.
Mr. van Houten, een der warmste voorstanders en woordvoerders der beweging, zeide het eenmaal ronduit in een vergadering van den Nieuw-Malthusiaanschen bond, dat men tegenover het groote publiek de zaak niet met al te groote geleerdheid moet omkleeden, daar toch het stelsel zich aan een ieder aanbeveelt, dat het „aan ieder echtpaar of aanstaand echtpaar zelf de beslissing in handen geeft over de vraag hoeveel kinderen zij zullen krijgen".
Duidelijker en klaarder dan in deze woorden kan moeilijk de bedoeling van het Neo-Malthusianisme worden aangegeven.
Het Neo-Malthusianisme geeft het middel aan om zelf de grootte van het gezin te bepalen.
En daarmede wordt de beweging in al haar naaktheid en goddeloosheid tentoongesteld.
Het Neo-Malthusianisme heeft niet ten doel het gezin te eeren, het haalt het gezin naar beneden.
Het bemoeilijkt in hooge mate de oplossing van het bevolkingsvraagstuk.
(Wordt vervolgd).

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen