Rondblik buiten de Grenzen
Men zou zoo zeggen, dat de politieke hemel boven Europa wat opgeklaard is. De lucht is nog wel niet gezuiverd, doch de donkere wolken, die gestadig voor onweer deden vreezen, schijnen voorloopig toch te zijn overgedreven.
Of het bezoek van den Engelschen Koning aan Frankrijk van deze wat mildere verhoudingen een symptoom, dan wel een der oorzaken moet worden genoemd, is moeilijk uit te maken. Waarschijnlijk is beide het geval. Maar zeker is, dat de glorieuse ontvangst, welke het Britsche koningspaar te beurt viel, sterk de aandacht getrokken heeft. De onderlinge verhouding tusschen Londen en Parijs werd er door versterkt en ook-in de hoofdsteden van andere Europeesche landen heeft men daar zijn conclusies uit getrokken. Brallende toespraken en pronkerige demonstraties — zooals die bij het bezoek van de beide bekende dictators plaats vonden — bleven in dien buitenissigen vorm achterwege, maar overigens deed de ontvangst van Koning George in voorbereiding en opzet niet voor de Duitsche of Italiaansche plechtigheden onder. Engeland en Frankrijk kunnen zich bij dergelijke gelegenheden wat rustiger voordoen en desondanks een indrukwekkend feestvertoon op touw zetten. Terwijl Hitler in daverende bewoordingen de lof van het „eeuwige" Derde Rijk bezingt, herinnert Frankrijk aan eigen groote historie, door den Britschen Vorst het ledikant van Napoleon als slaapplaats aan te bieden.
Van de diplomatieke besprekingen, welke tijdens en rondom dit Koningsbezoek hebben plaats gevonden, is niet veel uitgelekt. Maar de reacties zijn in ieder geval, als gezegd, niet onbevredigend. Het Fransche volk zelf schijnt dit hooge bezoek — bij wijze van uitzondering — ernstig te hebben opgenomen, terwijl ook Duitschland zich merkwaardig kalm hield. Rudolf Hess, de plaatsvervanger van den Führer, heeft in een groote rede verzekerd, dat Hitler zich, ten aanzien van Tsjecho-Slowakije, in geen geval laat provoceeren tot een gewapenden inval. Een vredelievende verklaring, welke wel zeer sterk den schijn heeft, te zijn ingegeven door de wetenschap dat Engeland en Frankrijk daarmede ook maar niet zoó genoegen zouden nemen. Toch is Engeland wel zoo verstandig om de vredelievende gezindheid van Hitler niet langer op de proef te stellen dan noodzakelijk is, en Londen wendt daarom zijn invloed te Praag aan om een aannemelijke oplossing van het vraagstuk der Sudeten-Duitschers te verkrijgen. Het schijnt, dat de sfeer niet ongunstig is, om in dit opzicht ook overeenstemming met Duitschland te verkrijgen. En voorts zijn er symptomen die er op wijzen, dat Duitschland en Frankrijk wat vriendschappelijker tegenover elkaar komen te staan.
Het is duidelijk, dat deze gang van zaken, met name ook in Engeland, bevrediging wekt. Men heeft zich in Londen reeds zooveel offers moeten getroosten om het diplomatiek overleg gaande te houden, dat 't voor een „succesje" langzamerhand hoogtijd werd. En voorloopig is er nog weinig kans dat Engeland zich door diplomatieke succesjes in slaap zal laten wiegen. Integendeel. De Britsche diplomatie wordt, hoe vredelievend ze ook is, door eigen waakzaamheid en weerbaarheid gesteund. Onder den nieuwen minister van luchtvaart, Kingsley Wood, wordt het Britsche plan van een luchtmilitie met kracht ter hand genomen. Er wordt sterk propaganda voor gemaakt onder de bevolking. Men zal voor ƒ 20.— een vliegbrevet kunnen halen en staat dan onder de verplichting, als het noodig is het land te dienen. Zoo hoopt men binnen korten tijd het vliegenierskorps op sterkte te krijgen, terwijl de uitgebreide fabrieken op een jaarproductie van 25.000 toestellen zijn ingesteld. Dat beteekent dus, dat de Britsche luchtmacht lederen dag weer met ongeveer 70 vliegtuigen wordt uitgebreid. Laten we hopen, dat de enorme sommen, welke hiermede gemoeid zijn, nooit „productief" gemaakt behoeven te worden.
Intusschen is de situatie in het verre Oosten nog vrijwel ongewijzigd. Ondanks Japansche protesten hebben de Russen zich in het door hen bezette stukje gebied van Mandschoekwo gehandhaafd. En daar liggen ze, van Japansch standpunt bezien, gevaarlijk dicht bij de Mandschoekwosche spoorlijn. Deze week zijn nog weer twee nieuwe grensincidenten gemeld. Nu zegt dat op zichzelf niet zoo heel veel. De grenzen zijn in dit gebied niet zuiver vastgesteld, zoodat het een klein kunstje is om een grens-incident te begaan. Het is maar de vraag, of de tegenpartij er zin in heeft om aan zulk een incident waarde te hechten. Als men een grens-incident gebruiken kan, dan is het — zooals Abessynië heeft geleerd — al evenzeer makkelijk om er een uit te lokken. Maar in dit geval schijnt Japan het beter te oordeelen om het voorloopig bij een schriftelijk protest te laten. De omstandigheden zijn er, gelijk we vorige week reeds schreven, voor Japan niet naar om er nog een nieuw oorlogsfront bij te openen. Toch is de situatie niet van ernst ontbloot. Rusland heeft in Siberië buitengewoon veel troepen en oorlogsmateriaal bijeengebracht, en dit geeft aan de incidenten een bijzonder gevaarlijken achtergrond. Blijkbaar onderzoekt Tokio, alvorens door te tasten, in hoever het op de bondgenooten kan rekenen.
De kleinere Staten, de dusgenaamde Oslo-Staten, waartoe ook Nederland behoort, hebben eind vorige week te Kopenhagen vergaderd. Na afloop daarvan hebben de 7 landen een communiqué uitgegeven, waarin zij verklaren, dat zij aan het volkenbondswerk blijven deelnemen, doch van oordeel zijn dat het sanctiesysteem onder de huidige omstandigheden als niet-verplicht beschouwd moet worden en dat dit voor alle leden van den Volkenbond geldt. Zij verklaren, dat het in het belang van den Volkenbond is, dat men uitdrukkelijk dit recht van vrije beoordeeling constateert. Voorts zijn de 7 Staten overeen gekomen om hun onderling contact te handhaven en enkele dagen voor de eerstvolgende Volkenbondsvergadering te Geneve in September a.s. aldaar een onderlinge conferentie te houden. De Deensche minister Munch verklaarde, dat mogelijk de 7 Oslo-Staten het initiatief zullen nemen voor een nieuwe Ontwapeningsconferentie.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 28 juli 1938
De Waarheidsvriend | 10 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van donderdag 28 juli 1938
De Waarheidsvriend | 10 Pagina's