KERK, SCHOOL, VEREENIGING

Nederlandsche Hervormde Kerk.
Beroepen :
te Haaften P. Bouw te Benschop — te Donkerbroek (Fr.)-cand. G. Scheper te Exloo (Dr.) — te Oosterzee-Echten (Fr.) (toez.) cand. G. J. van Andel te Utrecht — te Leermens F. G. A. van Dijk te Wolfaartsdijk — te Kamperveen C. Vlasblom te Wapenveld — te Den Bommel J. T. Doornenbal te Woubrugge — te Streefkerk (toez.) W. Kool te Gramsbergen — te Borssele O. G. Bunjes te Sirjansland — te Sprang (N.-Br.) J. J. Poot te Bunschoten — te Warffum A. H. Hellemans te Geldermalsen.
Aangenomen :
naar Surhuisterveen P. W. B. Haseloop, te Hoorn (Terschelling) — naar Brakel cand, L. Trouwborst te Ouderkerk aan den IJssel — naar de Kaag cand. W. Th. V. d. Windt te Driebergen — naar Eemnes-Buiten cand. J. van Sliedregt te Dinteloord — naar Beverwijk (toez.) J. de Vries te Nieuw-Vennep — naar Winschoten J. C. Fischer te Ede.
Bedankt:
voor Harmelen J. T. Doornenbal te Woubrugge — voor Nieuwpoort, Eemnes-Binnen en Gouderak cand. J. van Sliedregt te Dinteloord — voor Echteld L. Buenk te Veessen — voor Wijk bij Heusden P. V. d. Linde te Lopik — voor Deventer G. Westmijse, Voorg. Vrijz. Herv. te Rotterdam — voor Vianen G. O. Bruins te Ommen.

Gereformeerde Kerken.
Drietal :
te Visvliet (Gron.) cand. B. Boelens te Groningen, cand. J. P. Rozendal te Winschoten en cand. A. M. Spiering te Groningen.
Beroepen :
te Arnhem W. H. den Houting Jr. te Huizum.
Aangenomen :
naar Zuilen (2e pred. plaats) W. Schouten te Westbroek — naar Soest H. van Andel te Krommenie.
Bedankt :
voor Sleeuwijk J. F. W. Erdmann te Haastrecht.

Christelijke Gereformeerde Kerk.
Bedankt :
voor Dokkum D. Biesma te Drogeham.

Gereformeerde Gemeenten.
Tweetal:
te Rijssen M. Hofman te Moercapelle en J. Vreugdenhil te Kampen.
Beroepen :
te Genemuiden M. Heikoop te Utrecht.

Afscheid, Bevestiging, Intrede.
Lichtenvoorde—Varsseveld.
Ds. E. Jansen Schoonhoven is voornemens 13 November afscheid te nemen van de Ned. Hervormde gemeente te Lichtenvoorde en 20 November zijn intrede te doen te Varsseveld ; bevestiger is ds, T. J. Jansen Schoonhoven van Oegstgeest.

Colijnsplaat
Ds. M. Bons, pred. der Herv. Gem. te Colijnsplaat (Zeel.), nam Zondag j.l. afscheid van zijn gemeente wegens vertrek naar lerseke. Tot afscheidstekst was gekozen Koloss. 1 vers 23. Toespraken werden gehouden tot den consulent, de ringcollega's, B. en W., vereenigingen, catechisanten, kerkelijke colleges en beambten, en gemeente. Voorts hebben ds. Van der Most van Spijk, als consulent, de heer Pouwer als ouderling, ds. Tonsbeek als collega en de heer Potappel als pres.-kerkvoogd den scheidenden leeraar toegesproken.
Toegezongen werd Psalm 121 vers 4.

Ds. H. van Dijk.
Ds. H. van Dijk hoopt 6 November afscheid te nemen van de Ned. Herv. Gem. te Rijnsaterwoude en 13 November intrede te doen te Den Ham ; bevestiger is ds. E. E. de Looze, van Gouda, tot voor kort te Den Ham.

Ds. F. van Asch.
Ds. F. van Asch, te Voorthuizen, heeft op medisch advies emeritaat moeten aanvragen tegen 14 October a.s. Voortdurende ongesteldheid heeft hem hiertoe genoopt. Zelfs heeft hij geen afscheid kunnen preeken. Ds. J. J. Timmer, van Ermelo, die Zondag j.l. zijn. beurt vervulde, heeft uit zijn naam de verschillende colleges en de gemeente in haar geheel toegesproken. De gemeente zong den afwezigen leeraar toe : „Dat 's Heeren zegen op hem daal".

Ds. G. J. Koolhaas 25 jaar predikant.
Woensdag 12 October was het 25 jaar geleden, dat ds. G. J. Koolhaas, Ned. Herv. pred. van Huizen, in het ambt bevestigd werd.
Ds. G. J. Koolhaas werd op 5 Febr. 1884 te Waardenburg geboren. Na het Gymnasium te Tiel te hebben bezocht, ontving hij zijn opleiding tot predikant aan de Rijksuniversiteit te Utrecht. In 1913 werd hij candidaat, waarna hij achtereenvolgens de gemeenten Kamperveen, Barneveld, Oldebroek, Oud-Beijerland, Charlois en Huizen diende. Vele beroepen heeft ds. Koolhaas afgewezen.
In zijn vroegere gemeenten en ook in de tegenwoordige heeft ds. Koolhaas vele belangrijke functies in de Christelijke actie en in het vereenigingsleven vervuld. Van de functies, die hij thans nog bekleedt, noemen wij : lid van het Hoofdbestuur van het Ned. Bijbelgenootschap en bestuurslid van het Militair-Tehuis.
Inzonderheid te Charlois, waar ds. Koolhaas bijna 10 jaren arbeidde, en pas eenige maanden weg is, heeft hij veel gezegendcn arbeid mogen verrichten. Hij heeft daar veel en gewaardeerd werk voor den op-en uitbouw van het jeugdwerk gedaan, gelijk ook zijn echtgenoote, die ook zelf meisjesvereenigingen leidde. Het gebouw Eben-Haëzer, waar ds. Koolhaas ook zijn bijbellezingen hield, was het resultaat van zijn bemoeiingen. Evenzeer zal men ook op Heyplaat dankbaar gedenken, waar hij tot den bouw der Julianakerk den stoot gaf en ook veel voor het jeugdwerk deed. Dan denken wij aan zijn wijkhuis aan de Boerg. Vliet, aan zijn geestelijke verzorging der schippers, aan de oprichting van de afd. Rotterdam-Zuid van 't Ned. Bijbelgenootschap, van de Ziekentelefoon, enz.
In verband met het jubileum is op Woensdag 12 October in de Oude Kerk te Huizen een gedachtenisrede uitgesproken, waarna gelegenheid was tot gelukwenschen. Des middags is namens de gemeente een huldeblijk aangeboden, terwijl tevens de vereenigingen den jubilaris een blijk van waardeering aanboden.

Gedenkteeken op het graf van ds. T. Kloosterman.
Zaterdagmiddag is op de begraafplaats „Zorgvlied" te Amsterdam, door eenige vrienden een gedenksteen op het graf van ds. T. Kloosterinan aan de familie Kloosterman overgedragen.
Ds. J. P. van Brugghen, de voorzitter van den Kerkeraad, riep in de herinnering terug de plaats, welke ds. Kloosterman in het hart der gemeente heeft ingenomen. Die plaats heeft hij zich verworven door zijn ernstige prediking.
Velen hebben willen medewerken om ter gedachtenis aan ds. Kloosterman een eenvoudig gedenkteeken op zijn graf te plaatsen. Dit gedenkteeken is een opengeslagen Bijbel, waarin gegrift zijn de woorden : „Ik ben de Opstanding en het Leven ; die in Mij gelooft zal leven, al ware hij ook gestorven". Joh. II vers 25.
Ds. Van Brugghen besloot zijn toespraak met het getuigenis, dat ds. Kloosterman in de kracht van deze woorden van Jezus gewerkt heeft.
Namens de familie heeft de heer F. S. Kloosterman den gedenksteen aanvaard als een blijk van waardeering voor den arbeid, door zijn vader onder den zegen Gods in de gemeente van Amsterdam verricht.

Ned. Hervormden te Wolfheze.
Te Wolfheze wonen momenteel ruim veertig gezinnen, die behooren tot de Ned. Herv. Gemeente. Kerkelijk behooren zij onder Oosterbeek. Reeds geruimen tijd wordt er — naar wij in De Standaard lezen — hoewel niet elke week, dienst gehouden in het Tehuis voor alleenstaande blinden.
Dezer dagen heeft men echter een samenkomst belegd om gezamenlijk eens te overleggen of er geen mogelijkheid bestaat te Wolfheze een kapel te stichten. Op deze vergadering mocht groote eenstemmigheid geconstateerd worden. Besloten werd, mettertijd tot den bouw eener Hervormde kapel over te gaan en direct te beginnen met het vormen van een bouwfonds, waarvoor in den Zondagavond 9 Oct. gehouden dienst, de eerste collecte is gehouden.

Beroepingswerk Delft.
Donderdag 13 October, van 12—1 uur, hield een commissie uit den Kerkeraad der Ned. Herv. Gem. zitting in de consistorie der Nieuwe Kerk tot het in ontvangst nemen van namen voor de groslijst inzake vervulling vacature-ds. Lammerink.

Ongeldig verklaarde stemmingen.
Men zal zich herinneren, dat dezen zomer door dr. W. J. de Wilde en ds. P. L. L. Post bezwaar was ingediend bij het Prov. Kerkbestuur van Zuid-Holland tegen de verkiezingen ter classicale vergadering van 's-Gravenhage,
In zijn overwegingen stelt het Prov. Kerkbestuur voorop, dat een classicale vergadering niet is een kerkelijk bestuur in den zin van art. 80 Reglement Opzicht en Tucht. Voorts, dat een verkiezing als hier bedoeld volgens datzelfde artikel niet is een besluit in bestuurszaken. En tenslotte, dat een classicale vergadering niet behoort tot de organen der Kerk, waarbinnen geschillen in den zin van het Reglement Opzicht en Tucht kunnen bestaan.
Zoodat de ingebrachte klachten noch als een besluit in bestuurszaken, noch als een geschil in den zin van het Reglement Opzicht en Tucht kunnen worden behandeld.
Ingevolge art. 51 sub 2 neemt het Provinciaal Kerkbestuur echter kennis van dit in de Classicale Vergadering ontstane geschil, en doet daarin uitspraak. Deze uitspraak stelt vast, dat de gehouden stemmingen ongeldig moeten worden verklaard, en dat dus geen van de verkozenen zitting kan nemen.
Daarmee ontstaat dus in de classis 's-Gravenhage de toestand, dat deze van 1 Januari tot den laatsten Woensdag van Juni 1939 zonder Classicaal Bestuur is, en dat het Provinciaal Kerkbestuur daar zal moeten doen wat des Classicalen Bestuurs is.

Weekblad „De Gereformeerde Kerk”.
Het Herv. weekblad „De Gereformeerde Kerk" heeft het eerste nummer van den 5isten jaargang bijna geheel gewijd aan het voltooien van den vijftigsten. Na, een toepasselijke meditatie van ds. J. W. Groot Enzerink volgen artikelen van dr. J. Ch. Kromsigt, den tegenwoordigen eindredacteur, dr. mr. J. Schokking (die het van 1898—1921 geweest is), dr. H. Schokking, ds. A. B. te Winkel, ds. C. A. Lingbeek en dr. P. J. Kromsigt, die allen over de geschiedenis of de beteekenis van het jubileerende weekblad schrijven. Opgenomen zijn ook portretten van den eersten eindredacteur, dr. Ph. J. Hoedemaker, en van den tweeden, ds. B. van Meer. Een belangwekkend nummer, ook om de historisch interessante belichting van het tijdvak, dat door dit weekblad in onafgebroken vaste lijn werd belicht.

Kiescollege te Deventer.
Bij de Woensdag te Deventer gehouden verkiezingen voor gemachtigden van het Kiescollege der Ned. Herv. Gem., hebben de vrijzinnigen een belangrijke meerderheid behaald. Van de 1165 uitgebrachte stemmen werden op de vrijzinnige candidaten 780, op de rechtzinnige candidaten 370 stemmen uitgebracht.

Kerkherstel.
Het Ned. Herv. Verbond tot Kerkherstel zal zijn jaarvergadering 26 October te Utrecht in „Tivoli" houden. Als sprekers treden op, des voormiddags prof. dr. Th. L. Haitjema, van Groningen, onderwerp : „Wat nu ? " ; des namiddags : ds. H. C. J. van Deelen, te Vaassen, onderwerp : „Ons verzet tegen verstarring der Belijdenis" ; ds. J. W. Dippel te Middelburg, over : „Ons verzet tegen vervloeiïng der Belijdenis" ; dr. J. Koopmans te Leiderdorp, over : „Onze strijd voor een levende actualiteit der gansche Belijdenis door Reorganisatie".

Verlaging Leerlingenschalen.
Dezer dagen vergaderden de samenwerkende Onderwijzersorganisaties ter bespreking van de actie, die gevoerd wordt voor verlaging der leerlingenschalen. Met het bekende adres hadden reeds instemming betuigd bijna 300 Gemeentebesturen en - raden en de besturen van ruim 400 Chr. en bijna 900 R.K. Scholen, zoomede de oudercommissies van 350 Openbare Scholen, terwijl nog dagelijks nieuwe adhaesiebetuigingen binnenkomen.
Een adresbeweging onder de intellectueele leiders van ons land, bracht in weinige dagen de instemming van 120 hoogleeraren aan verschillende instellingen van hooger onderwijs, 80 rectoren en rectrices van openbare en bijzondere gymnasia en lycea, 90 directeuren van hoogere burgerscholen en handelsscholen en verschillende directrices van openbare leeszalen en volksuniversiteiten.
In November zullen openbare vergaderingen worden gehouden te Groningen, Leeuwarden, Zwolle, Enschede, Arnhem, Utrecht, Amsterdam, Den Haag, Rotterdam en Middelburg, ter ondersteuning van de actie. Deze vergaderingen zullen niet slechts toegankelijk zijn voor onderwijzers, doch ook voor gemeente-en schoolbesturen, oudercommissies, enz.
Eindelijk werden plannen in overweging genomen voor een groote advertentie-campagne.

Giften en Legaten.
De Vereeniging voor Vrijz. Godsdienstig militaire tehuizen ontving voor haar arbeid een gift van ƒ 3000.—.
Iemand, die onbekend wil blijven heeft aan de Diaconie der Ned. Herv. gemeente te Zutphen een gift doen toekomen van ƒ 1000.— onder het motto : uit dankbaarheid voor den vrede van München van 30 September 1938.
De Ned. Herv. Gem. te Oosterbeek heeft een legaat groot ƒ 2500.— van wijlen den heer M. A. Smits Verburg, aldaar, ontvangen.

De predikanten en de belasting.
Van de zijde der belastingautoriteiten wordt het volgende medegedeeld :
Volgens een ministerieele resolutie van 23 Oct. 1924, zijn geheel vrijwillige giften, door leden eener kerkelijke gemeente aan een predikant geschonken, niet als inkomsten te beschouwen en behoeven dus niet op de aangifte voor de belastingen naar het inkomen onder het overige inkomen te worden begrepen.
Al is dit soepele standpunt aangenaam voor de daarbij betrokkenen, bevredigend is het daarom niet, wijl het voor een groep belastingplichtigen, in casu : predikanten, een bevoorrechting beteekent, die geen steun vindt in de wet. Het wekt dan ook geen bevreemding, dat de rechtspraak den minister niet op diens voetspoor is gevolgd. Immers blijkens arrest van 9 Oct. 193S (zie : Beslissingen in Belastingzaken, no. 5943) zijn giften, die een kapelaan (predikant) ter gelegenheid van zijn 25-jarig ambtsjubileum van verschillende zijden heeft ontvangen, te beschouwen als onder art. 7 der wet op de inkomstenbelasting vallende voordeden. Overwogen werd, dat het hierbij niet ter zake doet, dat deze giften geheel vrijwillig zijn geschonken en dat de beweegredenen van schenkers evenzeer sympathie voor belanghebbende's persoon als waardeering of dankbaarheid voor door hem als bedienaar van den godsdienst bewezen diensten geweest kunnen zijn.

Waarom ik mijn kind naar de catechisatie stuur.
Ds. D. Bakker, modern predikant te Drachten, schrijft in „Contact", orgaan van de Vereeniging van Vrijzinnig Hervormden :
Ik stuur mijn kind naar de catechisatie :
1. Omdat ik het wil opvoeden tot een algemeen ontwikkeld mensch en tot die algemeene ontwikkeling behoort ook kennis van dat geestelijke verschijnsel, dat godsdienst heet, en dat men in alle tijden en over heel de wereld vindt als 't hoogste en eeuwig goed bij menschen" en volken.
2. Omdat ik mijn kind iets wil leeren verstaan en genieten van de voortbrengselen onzer cultuur, die zonder begrip van Bijbel en Christendom een gesloten boek zullen blijven. Wat zegt hem anders de schilderkunst van Rembrandt, de muziek van Bach, het vers van Vondel en het beeldhouwwerk van Michel Angelo ? Hij ziet en luistert en leest, maar het diepste vat hij niet.
3. Omdat ik-zelf de godsdienst ken als de dragende kracht van mijn leven. Want het geloof bestaat niet in woorden, maar in kracht. Zonder geloof zou mijn ziel zijn als een dorre woestijn en ik zou in het leven staan als een hulpeloos kind. Ik zou mijn kind niet graag het leven zien ingaan zonder de zegen van het christelijk geloof. En de catechisatie is één van de hulpmiddelen, die de Kerk biedt, om in het kind te doen ontwaken die verborgen krachten der ziel, die ontvankelijk maken voor het Woord Gods.
4. Omdat ik, met het oog op dit alles, de catechisatie veel belangrijker vind dan muziekles, dansclub, sportvereeniging of schaak-avond. Daarom laat ik ook mijn kind geen keus : ik stuur het ! Het is nog niet in staat om zelf te beoordeelen of het goed voor hem is of niet. Ik laat het trouwens ook in andere zaken, de opvoeding betreffende, die keuze niet. Dat komt pas later — niet al te jong — maar dan zal het dat alléén kunnen, wanneer het er iets van weet. En daarvoor heb ik te zorgen.
5. Omdat ik — ten slotte — later niet het verwijt zou willen hooren : „U hebt er mij nooit mee in aanraking gebracht en nu voel ik iets te missen" ; en omdat ik weet, dat mijn kind later zal begrijpen en mij dankbaar zal zijn.

De Russische Kalender.
De Romeinen rekenen het liefst vanaf het stichtingsjaar van Rome. De stad Rome is hun trotsch ! De Joden rekenen vanaf de schepping, want Christus' geboorte kennen ze niet. De Mohammedanen hebben hun tijdrekening gebaseerd op het jaar van de vlucht van Mohammed, want dat is de grootste profeet ! En zoo heeft men in de dagen van de Fransche Revolutie de christelijke jaartelling veranderd, beginnende met het jaar van de verlichting en bevrijding, die uit Parijs gekomen was, grooter en heerlijker dan b.v. in Christus is !
Nu verluidt, dat in Rusland een dezer dagen een nieuwe Kalender zal worden ingevoerd, ontworpen door een Commissie uit de Sovjet-Russische Academie der Wetenschappen. De nieuwe jaartelling zal daar aanvangen met het jaar 1917. De tijd vóór dit Russische revolutiejaar heet „de kapitalistische periode". Die is voorbij. Nu is het de periode van het Bolsjewisme. De dagen en de maanden krijgen nu nieuwe namen, meerendeels naar de namen van groote figuren uit den tijd van het Sovjet-bewind. Zoo heet de Zondag voortaan Stalin en de Zaterdag

Lenin.
De naam van Christus wordt dus in de berekening der jaren niet langer geduld ; Hij is niet meer het groote centrale punt van de wereldgeschiedenis, en de dag des Heeren wordt de dag van den huldigen dictator Stalin. „Ziet hier onze goden" — zoo roept Rusland. „De mensch wil als God zijn".
In Rusland alléén? ......

Algemeene Synodale Commissie.
De najaarsvergadering van de Algem. Synodale Commissie der Ned. Hervormde Kerk zal onder voorzitterschap van dr. P. Smit, pred. te Heumen, te Den Haag 15 November worden geopend.

Ned. Hervormde Evangelisatie te Bolsward.
Daartoe in staat gesteld door een.toezegging van een belangrijke som gelds, zal een onlangs gelegateerd pand door de Hervormde Evangelisatie te Bolsward tot pastorie voor den predikant-evangelist worden verbouwd.

Ned. Hervormde kerk te Balk.
In de Ned. Hervormde kerk te Balk zijn thans 10 nieuwe, glas-in-lood-ramen geplaatst. Bij de overname dankte de plaatselijke predikant, ds. Schweitzer, namens de kerkvoogden de gemeente en de Hervormde Vrouwenvereeniging in het bijzonder voor dit fraaie geschenk, alsmede de gevers buiten de gemeente.

Herv. (Geref.) Evangelisatie te Breukelen.
De sedert l Mei j.l. opgerichte Hervormd (Geref.) Evangelisatie mag zich in een blijvende belangstelling verheugen. Van verschillende zijden wordt hulp geboden door spreekbeurten, zoodat vrijwel lederen Zondag tweemaal dienst wordt gehouden. Thans is vanaf 4 October j.l. ook een aanvang gemaakt met catechiseeren, waarvoor door het Bestuur is benoemd de Eerw. heer P. van Dijk, Godsdienstonderwijzer te Leersum. Boven verwachting werd deze eerste dag begonnen met een behoorlijk aantal leerlingen.
Moge op al dezen arbeid des Heeren zegen rijkelijk blijven rusten.

Daling geboortecijfers.
In I936 schreef prof. L. van Vuuren een brochure: „Een waarschuwend woord aan het Nederlaudsche volk", in verband met het bevolkingsvraagstuk, waarin hij de alarmklok luidde over de schrikbarende toename der geboortebeperking. „Met toenemende snelheid is ons volk bezig te verouderen", zoo luidt de conclusie, uit welsprekend cijfermateriaal getrokken. Ons volk was op weg om voor het grootste deel te gaan bestaan uit oudere menschen ; en kinderen kwamen er niet bij. Ook het proefschrift van dr. J. Meerdonk : „De achteruitgang der geboorten", in 1937 aan de Universiteit te Utrecht verdedigd, geeft sombere gegevens. Vooral de studiën van den Rotterdamschen arts A. Hymans bevatten een ernstig vermaan. Zie o.a. diens „Gezinspolitiek" in „Stemmen des Tij ds", 26e jaarg., I937i blz. 528 en vlg. , Een waarschuwend woord" in „Algemeen Weekblad voor Christendom en Cultuur" van 6 Mei 1938 ; „Beneden de twintig" in „De Nederlander" van 11 Juni 1939. Dat de blanke volkeren immer senieler worden, dat het volkslichaam vergrijst, is een waarheid, die ook voor Nederland volgens hem angstige beteekenis krijgt.
Het oppervlakkig moedgevend cijfer van de bevolkingsuitbreiding — door vermindering van het sterftecijfer verkregen — kan niet verdoezelen het kwaad, dat ook in Nederland snelle uitbreiding kreeg.
Wat nood doet, is de regelmatige daling van het geboortecijfer. Genomen per duizend zielen der bevolking, bedroeg het geboortecijfer in 1876 37.1. Na 1879 ging het regelmatig in dalende richting. Aldus zijn de cijfers de laatste jaren : 1930 23, 1 1931 22, 2 1932 22, 0 1933 20, 8 1934 20, 7 1935 20, 2 1936 20, 2 1937 19,8.
Evenals in zoovele Europeesche landen, is dus ook in ons land het geboortecijfer beneden de 20 komen liggen.
Het voortdurend dalend geboortecijfer moest de aandacht der officieele instanties trekken en zal in de volgende kroniek door ons nader worden bezien.
[Prof. Diepenhorst in „De Standaard".]

De aanstaande predikanten.
Prof. Van Holk constateert in een artikel „Theologie en Universiteit", dat er onder de theologische studenten te veel wereldvluchtigen en behoeftigen zijn, en dat het percentage „echte studenten" onder hen geringer is, dan voor de latere ambtsbediening noodig is. Het Christendom verkeert in de huidige cultuurwereld in een kritieken toestand. Daarom is een predikantenstand vereischt, die wèl toegerust naar alle kanten, kloek van zin, forsch en slagvaardig staan kan in het midden van het leven, dat roept en dat van den predikant ook iets verwacht.
De schrijver betreurt het, dat de kerken weinig of niet animeeren tot verdere wetenschappelijke studie en vraagt zich af, of het overwegend exegetisch-historisch karakter van de theologische opleiding geen bezwaren oplevert bij een deugdelijke voorbereiding voor het ambt.
Waarop wij hartgrondig „ja" antwoorden.
Ook - aldus prof. Van Holk - is de practische vorming onvoldoende. Waarop wij weer hartgrondig - helaas ! - „ja" zeggen.
Wij kregen den indruk, dat prof. Van Holk voor deze vorming de kerkelijke hoogleeraren wil doen assisteeren door mannen, die zelve in de practijk staan. Dit laatste zouden wij toejuichen. Voor een gedeelte gebeurt het reeds, door bijzondere voordrachten van bepaalde bekende personen. Maar dat zou intensief kunnen en moeten gebeuren.
En dan zouden wij zeggen — kunnen nu èn de kerkelijke hoogleeraren èn de rijks-hoogleeraren (waarvan er onderscheidene zijn, die vroeger kerkelijk-hoogleeraar waren, o.a. prof. Aalders te Groningen en de hoogleeraren Van Rhijn en Brouwer te Utrecht) niet eens heel ernstig met elkaar èn de zaak van de wetenschappelijke opleiding èn de kwestie van de practische vorming van onze a.s. predikanten onder de aandacht nemen en met weloverwogen en uitvoerbare voorstellen komen ?
Periculum in mora est — hier dreigt een groot gevaar, als men langer talmt en uitstelt. Hoè moeilijk het is — het móét.

De Heidelbergsche Catechismus.
Het is thans 375 jaar geleden, dat de Heidelberg­sche Catechismus als werk van den 27-jarigen superintendent Olevianus en den 29-jarigen prof. Ursinus ontstond. Reeds 40 jaar na zijn verschijning was de Catechismus in 17 talen vertaald.

Vrede en gerechtigheid.
»Er zullen zijn oorlogen en geruchten van oorlogen. Mogen wij dan wel bidden om den vrede ? Als het Gods wil is, dat er oorlogen zullen zijn, mogen wij er dan onze hand wel tegen zetten, om oorlogen te verhinderen?
Ons dunkt, het antwoord is niet moeilijk. Want zullen er, om der zonde wil, oorlogen zijn, dan zullen wij in den weg van recht en liefde toch moeten trachten oorlogen te voorkomen. Niemand, die z'n verstand laat spreken en z'n hart laat getuigen, zal het daarmee oneens zijn. Geen moeite zal te veel moeten zijn. En wij danken God, dat Hij mannen heeft willen gebruiken, mannen van verstand en karakter, om het oorlogsgevaar af te wenden van de wereld, met name van Europa.
Maar nu zal — en de christenen zullen dat het méést moeten voorstaan, omdat zij Gods Woord hebben, doch ieder mensch voelt het wel aan, doordat hij als mènsch door God geschapen is en onder Zijn algemeene goedheid deze dingen weet tot op vandaag — nu zal moeten worden gestaan naar een vrede op den grondslag van recht en gerechtigheid.
De volkeren zullen het recht moeten betrachten en de vorsten en regeerders zullen gerechtigheid moeten oefenen. Wat dikwijls moeilijk zal zijn — waarom zullen we het niet uitspreken ? — maar wat toch de eenige weg is om tot vrede te komen.
Gerechtigheid verhoogt een volk, maar de zonde is een schandvlek der natie.
Worde ook nu iets gezien — zij 't in anderen zin, maar toch van dezelfde beteekenis — van wat Psalm 85 zegt : de vrede worde met een kus van het recht begroet en bezegeld.
 

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen