KERK, SCHOOL VEREENIGING
Nederlandsche Hervormde Kerk.
Beroepen :
te Hei-en Boeicop J. W. v. d. Linden te Kootwijk — te Waardenburg H. W. Lovink te Sexbierum.
Aangenomen :
naar Meeuwen (N.-Br.) E. L. W. M. Hoeufft van Velsen te Ter Aar (Z.-H.) — naar Zuidbroek J. M. Willemsen te Wapserveen — naar 's Heer Hendrikskinderen (toez.) cand. J. Zandee te Leiden.
Bedankt :
voor Wageningen P. v. d. Kraan te Sliedrecht — voor Arnemuiden J. W. v. d. Linden te Kootwijk.
Gereformeerde Kerken.
Beroepen :
te Visvliet (Gron.) cand. J. P. Rozendal te Winschoten.
Christelijke Gereformeerde Kerk.
Tweetal :
te Steenwijk I. de Bruyne te Sassenheim en P. van Marrum te Nieuw-Amsterdam.
Aangenomen :
naar Groningen K. G. van Smeden te Enschedé.
voor Nieuwpoort A. Gruppen te Eindhoven — voor Nieuw-Vennep P. de Smit te Utrecht.
Gereformeerde Gemeenten.
Tweetal :
te Aagtekerke-Oostkapelle W. C. Lamain te Rotterdam-Zuid en A. van Stuyvenberg te Benthuizen.
Beroepen :
te Aagtekerke-Oostkapelle A. van Stuyvenberg te Benthuizen — te Grand-Rapids (N.-Am.) J. v. d. Berg te Krabbendijke — te Rijssen J. Vreugdenhil te Kampen.
Afscheid, Bevestiging, Intrede.
Rijnsaterwoude—Den Ham.
Ds. H. van Dijk, Ned. Herv. predikant te Rijnsaterwoude, hoopt 6 November afscheid te nemen van zijn gemeente en 13 November intrede te doen te Den Ham (Ov.). Bevestiger is ds. E. E. de Looze, van Gouda.
Waspik.
Bij het afscheid van ds. G. Lans Jr. van de Ned. Hervormde Gemeente te Waspik had Z.Eerw. tot tekst I Kron. 28 : 9a. Hij werd toegesproken door ds. J. C. V. d. Roest van 's-Gravenmoer als consulent en namens den kerkeraad, door ds. W. Oort van Raamsdonksveer namens de ring 's-Grevelduin-Capelle, door ds. D. W. O. Mühlnickel namens het Classicaal Bestuur van Heusden, door D. Versluis namens de Evangelisatie te Drimmelen, door den heer C. de Rooy namens de Kerkvoogdij. Op verzoek van den laatste werd toegezongen Ps. 121 : 4. Verdere aanwezigen waren ds. L. P. Louwe Kooymans van Baardwijk, ds. A. Hoffman van Besoyen en ds. T. H. Oostenburg van Capelle.
Meerkerk.
Na Zondagmorgen j.l. bevestigd te zijn als predikant der Ned. Herv. Gemeente te Meerkerk, door zijn schoonvader, ds. J. H. F. Remme, van Amsterdam, die sprak over Ezechiël 3 vers 17 en het toezingen Psalm 119 vers 9 (gewijzigd), deed ds. G. Lans JT. des namiddags zijn intrede, sprekende over I Corinthe 2 vers 2. Hij richtte zich op twee gedachten : tot wie de prediking zich richt, en op Wien de prediking ons wijst.
De nieuwe leeraar. werd door zijn vader, ds. G. Lans, van Huizen, door ouderling G. Slob namens Kerkeraad en Kerkvoogdij, tevens als burgemeester namens het Gemeentebestuur, door ds. P. Zylstra van Noordeloos als consulent en namens den RINg, toegesproken.
Op verzoek van den laatste werd toegezongen Ps. 134 vers 3.
Mede aanwezig waren ds. Enkelaar van Leerdam, ds J H Cirkel van Leerbroek en cand. R. de Bruin, beroepen pred. te Waspik, terwijl ook een 40-tal leden uit de vorige gemeente van ds. Lans, Waspik, aanwezig waren. Vreewijk. (Rotterdam).
Ds. C. M. Krijger, pred. der Ned. Herv. Gemeente te Beverwijk, die het beroep naar de Ned. Herv. Gemeente Vreewijk (Rotterdam) heeft aangenomen, hoopt 23 October a.s. zijn intrede te doen, na des morgens bevestigd te zijn door ds. Is. Voorsteegh, van Den Haag.
Ds. H. A. Labrie.
Ds. H. A. Labrie, Ned. Herv. pred te Goedereede, is in zooverre van zijn ongesteldheid weer hersteld, dat hij Zondag 30 October as. weer voor het eerst in eigen gemeente hoopt voor te gaan. Hij hoopt dan al zijn ambtelijke werkzaamheden te hervatten.
Ds. N. C. Bakker.
Ds. N. C. Bakker, Ned. Herv. pred. te Maartensdijk, die zijn 70sten verjaardag mocht vieren, ontving in zijn ambtelijke loopbaan niet minder dan 50 beroepen. Hij heeft zich steeds beijverd voor het Chr. Onderwijs, de Zending en de Jeugdorganisaties. Vóór eenige jaren trad ds. Bakker toe tot de Staatk. Geref. Partij. Hij is eere-voorzitter van de Staatk. Geref. Kiesvereeniging in zijn woonplaats en bestuurslid van de Prov. Kiesvereeniging Utrecht van die partij. Sedert 1929 is hij ook medewerker voor de stichtelijke bijdragen aan het Staatk. Geref. dagblad „De Banier" en sedert 1931 aan de Banier-kalender. Ook is ds. Bakker scriba van den Ring IJsselstein. Van zijn hand zag een bundel met 12 predikaties het licht.
(De Rotterdammer.)
Jubileum ds. J. Haring.
Sprekende over Ps. 103 : 2, heeft ds. J. Haring, predikant der Ned. Hervormde Gemeente te Giessendam-Neder-Hardinxveld, Zondag j.l. zijn veertigjarig ambtsjubileum kerkelijk herdacht. Na deze preek werd de jubilaris toegesproken door ouderling B. de Rooij uit naam van den kerkeraad, de kerkvoogdij en de gansche gemeente. Toegezongen werd Ps. 71 : 4. Voorts sprak ouderling Korevaar van Wijngaarden, op wiens verzoek werd toegezongen Ps. 134 : 3.
Ook te Bleskensgraaf, ds. Haring's eerste gemeente, heeft hij zijn jubileum herdacht, in den avonddienst. Hier werd hij toegesproken door ouderling Hamerspegt, die liet toezingen Ps. 134 : 3.
Het ambtsjubileum van ds. G. J. Koolhaas.
Huizen. Woensdag 12 Oct. was 't 25 jaar geleden dat ds. Koolhaas zijn ambtelijken arbeid begon. Tegen 's middags 2 uur was een feestelijke samenkomst belegd in het gebouw „Excelsior".
Bij het binnentreden van den jubilaris, liet ds. G. Lans, voorzitter van het Jubileumcomité, Psalm 103 vers I zingen, waarna deze Psalm 116 las en een feestwoord sprak.
Hierna volgden toespraken. Ds. Vermaas schetste het hartelijk meeleven van ds. Koolhaas met de verschillende vereenigingen. De heer H. Bos sprak namens de gemeente Oud-Beijerland. Ds. de Lange namens Kamperveen, de eerste gemeente van ds. Koolhaas ; ds. Lekkerkerker namens de gemeente Oldebroek en ook ds. Klomp van Barneveld, die 4 jaar met ds. Koolhaas te Oldebroek gestaan heeft. Ouderling Buurman complimenteerde namens de gemeente Charlois, waar ds. Koolhaas 9 1/2 jaar gewerkt heeft. De volgende spreker was Burgemeester Egberts, als vertegenwoordiger der burgerlijke gemeente. Ds. Douma uitte den dank van 't Hoofdbestuur van het Ned. Bijbelgenootschap. Ds. Vermaas vereerde namens schilder Ten Ham van Barneveld een door dezen gemaakt schilderstuk.
Nadat nog ds. De Geus, van De Bilt, als vriend het woord had gevoerd, dankte ds. Koolhaas allen, die dezen middag voor hem tot zoo'n onvergetelijke ure hadden gemaakt.
Ds. Vermaas sloot de samenkomst met dankgebed.
’s Avonds hield de jubileerende predikant in de overvolle Oude Kerk een gedachtenisdienst. Tekst Genesis 32 vers loa. Drie punten werden uitgewerkt:
I. Ontvangen weldaden ; 2. Redenen tot ootmoed ;
3. Pleitgrond om de toekomst tegemoet te gaan.
Na beëindiging der predikatie volgde een dankwoord aan gemeente, comité, enz.
Ds. Koolhaas, van Utrecht, broeder van den jubilaris, zei o.m., dat deze het voorbeeld en de traditie van het ouderlijk huis in zijn 2S-jarige ambtsperiode heeft hooggehouden. Hij dankte allen voor de huldiging.
Dr. J. L. Snethlage.
Het Classicaal Bestuur van 's-Hertogenbosch van de Ned. Hervormde Kerk heeft in zijn dezer dagen gehouden vergadering besloten, op dr. J. L. Snethlage, te Oyen, nogmaals het eerste tuchtmiddel, genoemd in artikel 7 Regl. voor Kerkelijk Opzicht en Tucht, namelijk eene berisping, toe te passen.
Een halve eeuw organist.
De heer C. Pameijer, organist der Ned. Hervormde Oude Kerk te Amsterdam herdenkt 4 November het feit, dat hij 50 jaren geleden als organist in dienst trad van de Ned. Hervormde gemeente vaN Amsterdam.
De heer Pameyer was eerst organist der Noorderkerk, daarna van de Westerkerk en nu sedert 30 jaar van de Zuiderkerk.
Er heeft zich een commissie gevormd om den heer Pameyer bij deze gelegenheid te huldigen.
Ring Tienhoven Ned. Hervormde Kerk.
In de vergadering van den Ring Tienhoven is na gehouden stemming het Bestuur als volgt samengesteld : Praetor en quaestor dr. J. D. de Lind van Wijngaarden te De Bilt, secundus ds. R. Bartlema te Zeist ; scriba ds. A. G. Oosterhuis te Westbroek, secundus ds. F. C. de Groot te Zuilen.
Ds. P. C. IJsseling, die 12 jaar het scribaat heeft waargenomen, wenschte niet meer in aanmerking te komen.
Algemeene Synodale Commissie.
De najaarsvergadering van de Algemeene Synodale Commissie der Ned. Hervormde Kerk, die Dinsdag 15 November a.s. in "het gebouw van de Synode te 's-Gravenhage, zal aanvangen, zal als volgt zijn samengesteld : dr. P. Smit te Heumen, president ; ds. J. W. J. Addink te Heeze, vice-president ; ds. D. den Breems te 's-Gravenhage, secretaris ; ds. J. Barbas te Hengelo (G.), sec. dr. W. H. Weeda te Oosterland ; prof. dr. W. J. Aalders, oudouderling te Groningen, sec. mr. B. F. Verveen, ouderling te Rotterdam ; ds. H. K. E. Gravemeijer te 's-Gravenhage, sec. ds. L. S. van Zwet te Almelo ; J. W. Bolt, oud-ouderling te Groningen, sec. L. Slagter, ouderling te 's-Gravenhage ; ds. J. P. van Bruggen te Amsterdam, sec. ds. J. Boonstra te Gieten ; mr. J. H. Bybau, oud-ouderling te Warnsveld, sec. mr. H. Mulderije, ouderling te A'dam.
Behandeling der Reorganisatie.
Gelijk men weet — aldus „De Nederlander" — heeft de laatst gehouden Algemeene Synode, die het Reorganisatie-Ontwerp verwierp, de zaak der Reorganisatie gesteld in handen der Algem. Syn. Commissie en der kerkelijke hoogleeraren. De vergadering der Syn. Commissie zal nu eerst de resultaten van de gehouden Synodale besprekingen behandelen, om daarna te besluiten wanneer met de kerkelijke hoogleeraren vergaderd zal worden, hetgeen waarschijnlijk einde November, begin December wezen zal. In die vergadering zullen eerst de bij de Synode ingekomen consideraties der Provinciale Besturen en der Classes beoordeeld worden, om daarna vast te stellen wat verder gedaan zal worden.
De mogelijkheid bestaat toch, dat de Syn. Commissie weer een Reorganisatie-Commissie zal vormen, of een Commissie uit de Syn. Commissie èn de kerkelijke hoogleeraren, of dat zij de zaak zelf ter hand zal nemen.
Kerkelijke opening Academisch studiejaar.
Het academisch studiejaar der Rijks-Universiteit te Utrecht is Woensdagavond kerkelijk geopend met een samenkomst in de Pieterskerk, waarin voorging prof. dr. A. M. Brouwer.
Onder de aanwezigen zagen wij de hoogleeraren J. Severijn, H. Th. Obbink, M. van Rhijn, A. de Vrijer, S. F. H. J. Berkelbach van der Sprenkel, J. de Groot en den rector-magnificus der Universiteit, Th. M. van Leeuwen.
Prof. dr. A. M. Brouwer hield de predikatie naar aanleiding van het woord uit de Spreuken : De vreeze des Heeren is het beginsel der wijsheid.
In de eerste plaats wees de hoogleeraar er op, dat de wijsheid der Israëlieten gelijk stond met practische levenswijsheid, want het begrip wetenschap, zooals wij dat kennen, is een product van Griekschen bodem. Na Aristoteles en na de Middeleeuwen is ons begrip wetenschap ontstaan en gegroeid. Wijsheid en wetenschap is dus niet hetzelfde, want wijsheid veronderstelt in de eerste plaats levenservaring en wetenschap veronderstelt geleerdheid.
De wijsheid kan echter niet zonder de levenswijsheid. De wetenschap is tenslotte aan de wijsheid ontleend.
(N. R. Ct.)
Kerkelijke verkiezing.
Tiel. Men schrijft ons : „Bij de in deze week gehouden verkiezing voor het College van Gemachtigden te Tiel, werd de volgende uitslag verkregen: de rechtzinnige candidaten verwierven 16o—167 st. en de vrijzinnige 181—192 stemmen.
Voor het Comité, waarin de verschillende rechtzinnige richtingen samenwerken, is dit resultaat zeer bemoedigend. Voorheen was de verkiezingsuitslag te Tiel, een bolwerk van de Vrijzinnig Hervormden, veel ongunstiger".
Mooi zoo. Moedig voorwaarts. Wat dit jaar nog niet werd bereikt, kan volgend jaar geschieden. Het is een strijd voor waarheid en recht. God zegene de pogingen, die daartoe worden aangewend,
Eendracht maakt macht.
Zendeling Belksma Jr.
Donderdag 13 October is de Zendeling van den Gereformeerden Zendingsbond, de heer Belksma Jr., met vrouw en kind, na, zijn verloftijd, weer naar zijn arbeidsveld op Midden-Celebes vertrokken.
De vrouwelijke predikant.
Op de agenda voor de eerstkomende Algemeene Vergadering der Gereformeerde Kerken in Hersteld Verband staat een Voorstel van den Kring Rotterdam, luidende : „De Kring Rotterdam verzoekt de Algemeene Vergadering zich te willen uitspreken over de vraag, of het formeel toelaatbaar is, dat in onze kerken in den dienst des Woords voorgaan vrouwelijke candidaten tot den Heiligen Dienst en/of vrouwelijke predikanten".
Giften en legaten.
Wijlen jonkvrouwe S. W. baronesse van Heeckeren van Keil, te Ruurlo, heeft aan de Ned. Herv. Evangelisatie te Ruurlo vermaakt ƒ 2000.—, en aan de Diaconie der Nederduitsche Hervormde Gem. aldaar ƒ 1000.—.
Wijlen mevr. de wed. H. de Groot—Herder heeft aan de Ned. Herv. Gemeente van Joure ƒ 2000.— gelegateerd, te verdeden tusschen Diaconie en Kerkvoogdij.
De laatste veertig jaren, en het Chr. Onderwijs.
Er is in de laatste 40 jaren — we denken aan de veertigjarige regeering van onze Koningin — voortdurende groei van het bijzonder onderwijs geweest. Men vergelijke deze cijfers eens : in 1898 waren er 3096 openbare scholen met 503.731 leerlingen. Het bijzonder onderwijs telde toen 1448 scholen met 226.957 leerlingen. Men ziet : de openbare Staatsschool was toen vér, zéér ver in de meerderheid. Tegenover 3096 stonden er 1448 ! En wat de leerlingen betreft : tegenover 503.731 stonden er 226.957. Het bijzonder onderwijs dus vér, zéér ver in de minderheid. Want 69 % openbare scholen stonden tegenover 31 % bijzondere scholen.
En hoe is nu de verhouding, veertig jaar daarna, in 1938 !
Het aantal openbare scholen is nu 2577 (vroeger 3096) met een aantal kinderen van 364.776 (vroeger 50373I)
Het aantal Bijz. Scholen is nu 4437 (vroeger 1448), met een aantal kinderen van 779.298 (vroeger 226.957).
Anders uitgedrukt : de openbare scholen tellen 36.7 % en de bijzondere scholen 63.3 %. Het aantal kinderen van de openbare scholen 31.9 % en het aantal kinderen van de bijzondere scholen 68.1 %.
Hier is dus een reusachtige vooruitgang te bespeuren in zake het bijzonder onderwijs, waartoe behooren onze Scholen met den Bijbel, de Roomsche Scholen en de Neutrale Bijzondere Scholen.
Dat onze Scholen met den Bijbel mogen zijn als een zoutend zout met vele en blijvende zegeningen voor duizenden en tienduizenden!
De Pædagogische Conferentie voor het Christelijk Lager Onderwijs.
Groote belangstelling.
Voor de Pasdagogische Conferentie, welke 27, 28 en 29 October a.s. op de Ernst Sillem-Hoeve te Lage Vuursche gehouden zal worden, blijkt bijzonder veel belangstelling te bestaan.
Aanvankelijk moest het Comité de aangifte sluiten, doordat zich reeds 300 deelnemers hadden aangemeld. Op dringend verzoek van velen is het aantal plaatsen daarna verhoogd tot 400. Ook dit getal is alweer volgeboekt en nog hebben verschillenden een plaats gevraagd.
Mochten er onder de deelnemers zijn, die verhinderd zijn te komen, dan worden ze dringend verzocht dit te melden aan den secretaris, den heer J. Nauta, M. H. Trompstraat 9 te Amsterdam. Hun plaatsen kunnen dan door wachtenden ingenomen worden.
Het Comité is met de Ned. Spoorwegen overeengekomen, dat iedere deelnemer aan de Paedagogische Conferentie vanaf het station van vertrek een speciaal retourbiljet 2de of 3de klas kan bekomen tegen het 10-persoons gezelschapstarief. Dit retourbiljet zal geldig zijn vanaf Donderdag 27 October tot en met Maandag 31 October a.s.
De Wetgeving en de subsidieregeling inzake het Chr. Onderwijs.
Door het Regeeringsjubileum is door „De Unie, een School met den Bijbel" de aandacht gevestigd, op wat er in de laatste 40 jaar veranderd is in de wetgeving en subsidieering betrekking hebbend op het christelijk onderwijs.
Het subsidie-stelsel is 50 jaar geleden door de Wet-Mackay principieel erkend en aanvaard en de laatste 40 jaar op steeds ruimer schaal toegepast. De gedeeltelijke subsidieering is geleidelijk algeheele gelijkstelling geworden.
Een halve eeuw geleden was het de leus der toenmaals oppermachtige liberale partij : „Geen enkele penning voor de vrije Christelijke School — alles voor het neutrale Staatsonderwijs. Het Christelijk onderwijs is óf een weelde, die alleen de met goederen bedeelden zich voor hun kroost kunnen veroorloven — èf een aalmoes, aan behoeftige kinderen door anderer milddadigheid verstrekt, de Staat kan alleen voor het openbaar onderwijs zorgen en geld besteden, wil men wat anders, dan is men vrij voor eigen onderwijs te zorgen als particulier, maar — moet het dan ook als particulier zelf betalen."
Zóó was de liberale redeneering. Welk woord „liberaal" de beteekenis heeft van „vrijheid" en „verdraagzaamheid"
Door Gods genade kwam hierin groote verandering.
In I90I, drie jaar na de troonsbestijging van H.M. Koningin Wilhelmina, was het Minister Goeman Borgesius, de staatsman die de voorstanders van Christelijk onderwijs roofridders op de staatskas had genoemd, die het Rijkssubsidie aan de bijzondere scholen door de Wet-Mackay toegekend, aanmerkelijk verhoogde en een Rijksbijdrage toekende voor de bouw van nieuwe schoollokalen (in verband met de Leerplichtwet van 1900) en voor het Herhalingsonderwijs.
Ook de Onderwijsnovelle-Kuyper (1905) bracht een hoogst belangrijke verbetering in de subsidiebepalingen : de minimum-tractementen voor alle. verplichte onderwijzers, zoowel van de bijzondere als de openbare scholen, werden uit de Staatskas vergoed. Een forsche stap in de richting der gelijkstelling.
Door de M.U.L.O.-wet Heemskerk (1910) werd de Rijkssubsidie verhoogd voor de M.U.L.O.-scholen, zoowel ten behoeve van de schoolbesturen als van de gemeentebesturen.
Door de Bouwwet-Heemskerk (1912) werd aan de voorstanders van Christelijk onderwijs subsidie toegekend voor het bouwen van nieuwe scholen. Een nieuwe forsche stap in de richting der gelijkstelling.
Door deze wetten werd de toestand voor het Christelijk onderwijs steeds gunstiger, maar de algeheele bevrediging kon niet verkregen worden, zoolang volgens de Grondwet alleen het openbaar onderwijs het voorwerp van de aanhoudende zorg der Regeering was, en er alleen gelijkheid bestond ten opzichte van de Rijkskas en niet van de Gemeentekas.
Daarom was het dan ook voor.onze scholen van zooveel belang, dat door het Ministerie Cort van der Linden (1913) een Staatscommissie werd ingesteld om het bekende artikel 172 van de Grondwet aan revisie te onderwerpen en tot een nieuwe formuleering daarvan te komen, waardoor de algeheele gelijkstelling mogelijk zou worden. Er was verwachting, dat voor onze scholen het uur der gelijkheid zou slaan binnen afzienbaren tijd.
Door Gods genade is deze verwachting door de Wet-de Visser (1920) vervuld, nadat in 1917 de Grondwet in dezen geest gewijzigd was.
Deze wet bracht de gelijkheid van openbaar en Christelijk onderwijs, niet alleen voor de Rijks-kas (welke er reeds jaren was geweest), maar ook voor de Gemeentekas. Niet langer was de Christelijke school de voetveeg, de Assepoester, het stiefkind.
maar evenals de openbare school het voorwerp van de aanhoudende zorg der Regeering.
Met sterke hand en uitgetrokken arm had de Heer ons uit het Egypte der verdrukking geleid en binnengevoerd in het beloofde der pacificatie. Hij had door wonderen ons bevrijd en ons in de ruimte gebracht, en met welk een blijdschap zal onze Koningin deze schoolwet, terecht genoemd „een schoone parel aan de kroon van deze „Dochter der Oranjes", geteekend hebben !
Gode zij de dank en de eer voor al deze rijke weldaden ons tijdens deze 40 koninklijke jaren geschonken." (De Unie. 6de jaarg. No. 6).
De beteekenis der exegese voor den dienst des Woords.
Toen prof. Van der Meiden zijn hoogleeraarsambt aanvaardde aan de Theol. School der Chr. Geref. Kerk te Apeldoorn, heeft hij gesproken over : De beteekenis der exegese voor den dienst des Woords. Wij laten hiervan een kort verslag volgen :
»Na enkele opmerkingen over de nomenclatuur, wenscht spreker na te gaan, welke beteekenis aan de exegese moet worden gehecht voor den dienst des Woords, om vervolgens op énkele bedenkelijke verschijnselen, in verband met het onderwerp en dezen tijd, aan te wijzen en te bestrijden.
Spreker wil niet handelen over de vereischten voor den exegeet, want het staat voor hem vast, dat hij door Gods Geest moet verlicht en geleid om de juiste exegese te vinden en daartoe moet hij een nauwgezet gebruik maken van alle hulpwetenschappen. Spreker wees er nader op, wat onder exegese moet worden verstaan, om vervolgens te accentueeren, dat exegetiseeren is indringen in den tekst om dien te verstaan en dien uit te leggen naar den vollen Goddelijken inhoud en de volledige Goddelijke bedoeling. De exegeet moet verklaren, wat God deed beschrijven, ook voor de menschen van dezen tijd. De Schrift is Gods Woord en daarom draagt de exegese er van, in zoover zij juist is, het stempel van Goddelijke Waarheids-ontvouwing. De exegese moet dienen om den juisten zin van den tekst te doen verstaan. Goed exegetiseeren is onmisbaar en vele dwalingen en verkeerde beschouwingen zouden gemakkelijker bestreden kunnen worden, als de Bijbel gekend werd. De dienaar des Woords bedenke dat wel en versta, dat ook over zijn exegese eens Gods oordeel gaat.
Spreker stond ook stil bij het subjectivisme in de vcrbondsmethodstische exegese, waarbij hij niet alleen op het oog had de verbondsbeschouwing, zooals die door sommige Gereformeerde Kerken sterk gedreven wordt, maar ook hen, die een verbondsleer klaar maken en dan met zulk een gedenkstuk tot de Schrift gaan om haar te exegetiseeren. Als ander bedenkelijk verschijnsel zag spreker voorts onder oogen dé theologische exegese. Die staat in verband met de Schriftbeschouwing van de Barthiaansche School, die niet uitgaat van de belijdenis, dat heel de Schrift Gods Woord is, maar verstaat er heel wat anders onder dan de Gereformeerde belijdenis.
De exegese is onmisbaar om de Goddelijke waarheid te verstaan en te ontvouwen. Elke dienaar des Woords moet wetenschappelijk goed toegerust zijn om exegeet te kunnen zijn. Hij moet bovenal bezitter zijn van den Heiligen Geest, Die verlicht. Elke exegeet, die zijn roeping verstaat, zal zoeken een geleerde en een bidder te zijn. Den prediker sta altijd voor oogen, dat hij voor God verantwoordelijk is en de eeuwige belangen der menschen aan. hem zijn toevertrouwd. Hij bedenke, dat eens iegelijks werk openbaar worden zal en ook over zijn werk het vuurgericht Gods zal gaan«.
Noorwegen.
Het Noorsche Hoogerhuis heeft een wet aangenomen (met 20 tegen 18 stemmen), waarbij bepaald wordt, dat als een kerkelijke gemeente uit principieele gronden zich daartegen verklaart, de kerkelijke overheid niet bevoegd is om daar vrouwelijke geestelijken aan te stellen. De Kerk in Noorwegen is, zooals men weet. Staatskerk, waar het parlement in diverse opzichten zeggenschap over heeft.
Spanje en het Vaticaan.
De minister van justitie in Franco-Spanje publiceert, dat binnenkort een concordaat van Franco-Spanje met het Vaticaan tot stand zal komen. Het laatste concordaat van Spanje met het Vaticaan stamt uit het jaar 1851 en werd door de republiek vervallen verklaard.
Voorts publiceerde dezelfde minister, dat eenige wetten der vroegere republikeinsche regeering, o.a. over de echtscheiding, het burgerlijk huwelijk, de verbanning van de Jesuietenorde, de inbeslagneming van het eigendom dezer Orde, opgeheven werden. Slechts twee van de reeks lanceerende wetten der republikeinsche regeering blijven voorloopig van kracht, n.l. die over de religieuse orden en die over de kerkhoven, over deze beide aangelegenheden zal nader in het komende concordaat beslist worden.
Steeds nieuwe verscherpingen.
De Sovjet-regeering heeft bepaald dat op de kerkhoven religieuse plechtigheden voortaan verboden zijn en dat op grafteekenen geen symbolen van christelijk karakter, als bijvoorbeeld kruisen, of bijbelspreuken of engelengestalten, mogen voorkomen.
Palestina.
De toestand in Palestina heeft zich ten zeerste verscherpt. Engeland heeft besloten aanzienlijke militaire versterkingen er heen te zenden, teneinde de orde te herstellen. Er is een nieuw verdeelingsplan van Palestina, dat echter al evenmin de instemming van de Arabieren heeft. Deze eischen thans, dat Engeland zich min of meer uit Palestina terugtrekt en aan Palestina een betrekkelijke onafhankelijkheid toekent op de wijze van Irak. Dan zullen de Arabieren de Joodsche kwestie wel oplossen. Zij willen daarbij de rechten en vrijheden van de Joden waarborgen. Engeland zal hier echter bezwaarlijk op kunnen ingaan, want de verhouding tusschen Joden en Arabieren in Palestina is zoó scherp, dat de Joden moeilijk aan een Arabische regeering kunnen worden overgeleverd. Anderzijds is de zaak voor Engeland zeer onaangenaam, want de Mohammedaansche wereld, die in de Engelsche dominions zeer sterk is, neemt het voor de Arabieren in Palestina op en eischt van Londen een anti-Joodsche politiek.
Het is voor Israël geen gemakkelijke tijd en indien Londen aan den Mohammedaanschen druk toegaf, zag het er al heel treurig uit. Waar moeten ze dan heen ? Er is trouwens ook thans slechts voor kleine contingenten van hen in Palestina plaats.
De onrust in Palestina.
Londen, 10 Oct. (A.N.P.). De militaire versterkingen, welke volgens mededeeling van het Ministerie van Koloniën naar Palestina zullen worden gezonden, bestaan uit in het geheel 5000 man.
Met inbegrip.dezer versterkingen zal de troepenmacht in Palestina ongeveer 18.000 man bedragen. Daarbij komen de politie-strijdkrachten.
Havas meldt uit La Valette (Malta), dat heden twee bataljons van de „Royal Irish Fuseliers" en van de „Green Howards" aan boord van het s. s. ,,Neurealia", dat door drie torpedobooten wordt geëscorteerd, naar Palestina zijn vertrokken.
Volgens een Reuter-bericht uit Londen heeft het Britsche Ministerie van Oorlog medegedeeld, dat behalve de twee reeds aangekondigde bataljons nog een escadron pantserwagens van het 11de regiment huzaren uit Egypte naar Palestina wordt gezonden.
De Chef der Britsche strijdkrachten in Palestina, Sir Charles Tegart, heeft tegenover de regeering' verklaard, het vertrouwen te hebben met deze troepenmacht vóór Kerstmis 't verzet te kunnen breken.
Intusschen zijn de besprekingen tusschen Mac-Donald en MacMichael op het Ministerie van Koloniën voortgezet. Men gelooft, dat het rapport der commissie inzake de verdeeling van Palestina bijna gereed is. Het zal nog vóór het eind van deze maand worden gepubliceerd.
Men acht het waarschijnlijk, dat het plan om Palestina in drie deelen te splitsen, terzijde zal worden gelegd, daar zoowel de Joden als de Arabieren er tegen zijn.
Den Russen een ergernis.
Thans is ook aan buitenlanders verboden om in Rusland kerken te bezoeken, slechts de leden van het diplomatieke en consulaire corps ontvangen bewijzen van verlof tot het bezoeken van godsdienstoefeningen.
In het nieuwe vierjaarsplan (1938—1942) staat o.a. dat in deze vier jaren wederom 2000 kerken afgebroken moeten worden.
Een bijzonderheid is hierbij, dat op speciaal verzoek van de hoogere waardigheidsbekleeders die van het Kremlin naar de villawijk rijden, de kerk, die aan dezen weg staat en hen voortdurend ergert, thans met spoed zal worden afgebroken.
Een kanselbijbel naar Frankrijk.
Gelijk bekend, heeft de Ned. Chr. Reisvereeniging dezen zomer in samenwerking met den Chr. Boeren- en Tuindersbond een reis georganiseerd van Hollandsche boeren naar Frankrijk.
Hoofddoel van de reis was, een bezoek te brengen aan de Hollandsche landbouwers in Villeneuve en omgeving. Het bijzondere van deze reis, welke onder leiding stond van mr. W. Rip, secretaris van den Chr. Boeren-en Tuindersbond, en den heer A. Warnaar, burgemeester der gemeente Hazerswoude en voorzitter van de Chr. Emigratie-centrale, was gelegen in het feit, dat bijna alle deelnemers enkele dagen de gasten zijn geweest van genoemde landbouwers in Frankrijk. Op gulle wijze is het gezelschap daar ontvangen en rondgeleid.
Reeds tijdens de reis werden plannen gemaakt om uit dankbaarheid een blijvend aandenken aan te bieden. De keus viel op een Kanselbijbel. De deelnemers van de reis hadden n.l. ook een tweetal kerkdiensten bijgewoond in de kolonie, 's Morgens in een daarvoor ingericht zaaltje op een der boerderijen en 's avonds in de open lucht. Tot den inventaris van het kerkzaaltje behoorde echter geen kanselbijbel en geen kanselpsalmboek. Hier deed zich een prachtige gelegenheid voor om daarin thans te voorzien.
Terug in Holland, is door het gezelschap een zwart-maroline kanselbijbel en een formulierenboek aangekocht en, voorzien van een opdracht, naar de kolonie verzonden.
Een hartelijke dankbetuiging volgde.
Het Calvinisme in Frankrijk.
Op het 4de Calvinistisch Congres, te Edinburgh gehouden, vertelde prof. A. Lecerf, de bekende Calvinistische hoogleeraar in de theologie te Parijs, van de groote wonderen, die God de laatste jaren in Frankrijk gewrocht heeft. Aan de Universiteit, waaraan, spreker verbonden is, werd tot voor kort de stem van het Calvinisme niet gehoord. Thans mag spreker daar college geven in de dogmatiek en er zijn vele voorbeelden van vooraanstaande personen, ook hoogleeraren, die door het lezen van de geschriften van Calvijn tot het Calvinisme zijn bekeerd. Hij vroeg dringend om in het gebed de broeders en zusters in Frankrijk te gedenken.
Onder ademlooze stilte werd het ernstige woord van prof. Lecerf, nu en dan met bewogen stem uitgesproken, aangehoord.
De studeerende jeugd in Schotland.
Op het 4de Calvinistisch Congres, onlangs te Edinburgh, in Schotland, gehouden, sprak Rev. D, H. C. Read, een jong predikant uit Zuid-Schotland, een van de beste sprekers van het Congres, over de geestesgesteldheid van de tegenwoordige Schotsche studeerende jeugd. Hij zei daarvan, dat deze de laatste jaren zoo verblijdend is gewijzigd, aangezien kan worden getuigd, dat bij haar de vraagstukken van Schrift en persoonlijk geestelijk leven in het midden der belangstelling staan.
Calvijn’s invloed op Schotland.
De Schotsche zenders geven eiken Dinsdagavond tot 6 December toe, 10 minuten voor 9, een dialoog over den invloed van Calvijn op Schotland.
Hongaarsche Bijbelvertaling.
De Hongaren krijgen een nieuwe Bijbelvertaling. Ze werd vervaardigd door den Lutherschen bisschop Raffays en den Hervormden (Gereformeerden) predikant Czeglédys en is, na vijf jaar arbeid, thans voltooid. De kosten werden gedragen door 't Britsch en Buitenlandsch Bijbelgenootschap.
De tragedie der jeugd in Sowjet-Rusland.
In de groote steden van de Sowjet-Unie heeft men prachtige instellingen voor verwaarloosde kinderen gebouwd, die grooten indruk op de buitenlandsche 'bezoekers plegen te maken. Dit is vooral te Moskou het geval. Maar de verwaarloosde jeugd komt er niet in ! Althans maar een heel klein gedeelte vindt daar onderdak en verpleging. Practisch worden die mooie gebouwen voor heel andere doeleinden gebruikt.
In andere instellingen, in vacantiekolonies b.v., zijn uitsluitend de kinderen van de bolsjewistische functionarissen, staatsambtenaren en partijleiders opgenomen ! Ook daar voor arme kinderen geen plaats! In Leningrad, om een voorbeeld te noemen, hebben slechts 60 kinderen toegang tot het „Huis van de Pioniers", een stichting van de jeugdorganisaties.
Voor de groote massa onder de jeugd ziet de toestand er allertreurigst uit. Het is geen overdrijving, te constateeren, dat de Sowjet-jeugd, voor zoover zij niet tot de begunstigde behoort, in kommer en ellende leeft. Voor hen is geen beproefde leiding en geen behoorlijke verzorging. Het Staatsjeugd-Verbond behartigt de belangen van de jeugd slecht. Zelfs de kinderen, die uit een intellectueel milieu komen, ontkomen niet aan de algemeene vervlakking en nivelleering. Wat het Sowjet-onderwijs er in stampt, is alles wat ze bezitten, en dat is niet veel. Het bolsjewistisch-apparaat is in deze in de puntjes verzorgd. Maar het is alles zóó arm en ellendig, dat de jeugd er ongelukkig aan toe is. Op ontstellende wijze is het aantal zelfmoorden onder de jongeren toegenomen. Zij weten geen geestelijk houvast te vinden en zijn aan vertwijfeling ten prooi. In het bijzonder is dat het geval bij jonge meisjes. Idealen, die onvervuld moeten blijven bij de thans heerschende moraal, maken velen ongelukkig. Het eenige wat men probeert is de zucht naar zooveel en zoo verbluffend mogelijk sportrecords te behalen, aan te wakkeren.
Omdat de Sowjet-pers zulke toestanden ook bezwaarlijk kan aanvoelen, zwijgt zij hierover. Maar af en toe laten degenen, die zoo ontijdig een einde aan hun leven maken, wel eens een Cri de Coeur achter. In een afscheidsbrief van zes jonge meisjes, die tezamen vrijwillig in den dood gingen, werd geschreven : „Wij konden niet anders. Misschien zouden wij niet tot deze daad zijn gekomen, als wij hadden kunnen reizen en nieuwe belangwekkende ervaringen opdoen. Hier is alles zoo akelig en eentonig "
Soms probeert de jeugd hier en daar „uit te breken" en tot een eigen organisatie te komen, als b.v. in de „Groep van jonge denkers", of in de „Academie voor kosmisch onderzoek" ; men wil de vleugels graag wat verder uitslaan en nog iets anders hooren en lezen dan de bolsjewistische jeugdleiders geven, om zoo „geestelijk houvast" te vinden ; iets anders dan het Communisme leert ; — maar het is moeilijk ontkomen aan 't wakend oog van de Communistische leiders, die „plus Marxiste que Marx". zijn.
„Dit is het tragische beeld van de Russische jeugd. Een tragedie" (aldus lezen we in Algem. Weekblad) „waarin veel jeugd en frischheid ten onder gaat, omdat er geen plaats is voor idealen, die niet strooken met de opvattingen der tegenwoordige bewindhebbers".
Het Nationaal-Socialisme, de religie en de Kerk.
Het Nationaal-Socialisme zegt, dat het Christendom in een Nationaal-Socialistischen Staat niets te vreezen heeft. Zoo'n Staat, zegt men, is juist een God-belijdende Staat. Maar het Nationaal Socialisme kan zich niet verdragen met een Christendom, dat in vrijheid beleden wordt op .alle terrein des levens, voor persoon, gezin, huwelijk. School, Kerk, Maatschappij en Staat ; voor jeugdvereeniging, arbeidersorganisatie, enz. enz. Het Nationaal Socialisme spreekt immers van „totalitair" : het zal voor alles zelf zorgen ; het zal alles onder z'n leiding en hoede nemen, en zal z'n macht (almacht) met geweld oefenen en handhaven. En de totale Staat kan krachtens zijn aard, niet één on-afhankelijke macht naast zich dulden. Hij zal die Kerk zoolang in haar waarde laten, als die Kerk bereid is, op het beslissende oogenblik voor dien Staat te buigen. Wanneer de Kerk afziet van haar recht, invloed uit te oefenen op de opvoeding der jeugd ; wanneer zij zich buiten alle maatschappelijke vraagstukken houdt, enz., dan is zij verder „vrij". Maar wee haar! als zij haar stem zou verheffen inzake jeugdleiding en vorming, inzake onderwijs en school, inzake de misstanden die er zijn ; wanneer zij zou willen medewerken om de jeugd te leiden en haar te bewaren, dat zij niet zal vervreemden van de religie, van de Kerk, van de ware Vaderlandsliefde. Dan betreedt zij het terrein van den „totalen" Staat en heeft zij te zwijgen, of
Dat is de harde werkelijkheid. En 't Christendom in al z'n schakeeringen moet zich tegen zulk een Staatsalmacht verzetten. Waarbij de „totale" Staat het nooit zal opgeven, want hij moet en zal alles omvatten en alles regelen, wat geen onwilligheid kan en zal dulden. Gehoorzamen, of......
Drastische beperking der Joodsche immigratie ?
Londen, 17 Oct. (Havas). De „Daily Herald" verwacht, dat de Britsche regeering zal afzien van haar plannen tot verdeeling van Palestina en zal overgaan tot een drastische inperking van het Joodsche nationale tehuis. Men gelooft, dat de regeering zal voorstellen de Joodsche immigratie voor den tijd van ongeveer twee jaar geheel te schorsen of tot een streng minimum terug te brengen. Tevens zou de verkoop van grond aan Joden verboden worden.
„Tien geboden voor Katholieke Ouders”.
Te Weenen is op groote schaal een manifest verspreid, dat een oproep inhoudt van kardinaal Innitzer, aan de Katholieke ouders en door den kardinaal zelf is onderteekend.
Exemplaren van dit manifest zijn in alle stilte huis aan huis in de brievenbussen gedaan of onder de "deuren geschoven, vermoedelijk door vrijwilligers uit de kringen der Katholieke jongeren.
Het aartsbisschoppelijk manifest draagt de dagteekening 24 September. De verspreiding er van is dus blijkbaar vertraagd.
Het manifest luidt aldus :
„I. Alle ouders dragen voor God de verantwoordelijkheid voor de onsterfelijke ziel van hun kinderen : Zendt uw kinderen derhalve naar het godsdienstig opvoedingsuur.
2. Voedt uw kinderen op als kinderen Gods door woord en voorbeeld thuis.
3. Bidt met uw kinderen en voor uw kinderen.
4. Slaat dagelijks acht op het geloof van uw kinderen.
5. Denkt na : God heeft u de onsterfelijke ziel toevertrouwd van uw kinderen en zal die weer van u opvragen.
6. De kinderen zijn voor u en voor God een heiligdom.
7. Gaat met uw kinderen lederen Zondag ter Mis en nadert veelvuldig tot de Heilige Tafel.
8. Gij zelf moet uw kinderen thuis groot brengen in Katholieken geest.
9. Weest niet onverschillig, doch waakzaam over al uwe kinderen.
10. Geliefde vaders en moeders, gij moet Gods stedehouders zijn voor uw kinderen : beschermt hen tegen alle gevaar, ook tegen de gevaren, die hun ziel bedreigen".
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 20 oktober 1938
De Waarheidsvriend | 10 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van donderdag 20 oktober 1938
De Waarheidsvriend | 10 Pagina's