Rondblik buiten de Grenzen

Voor de Staatslieden is weer een reisperiode ingetreden. Aan de verschillende Europeesche hoofdsteden worden al dan niet officieele bezoeken gebracht, waarbij de vragen-van-den-dag over en weer besproken worden. Dat gaat altijd zoo, wanneer zich in de politieke wereld ingrijpende veranderingen hebben voltrokken. En met deze veranderingen zijn we den laatsten tijd niet misdeeld. Elke verandering is echter nog geen verbetering, zoodat ieder er waarde aan hecht te onderzoeken in hoeverre hij van de nieuwe situatie het meeste voordeel, resp. het minste nadeel kan ondervinden. Nu Geneve, als centrum van internationaal overleg, practisch heeft afgedaan, moet ieder Staatshoofd maar voor zichzelf uitmaken, met welk land hij het best in onderhandeling meent te kunnen treden. En zoo wordt aan een bepaald bezoek, dat een politiek karakter draagt, dikwijls reeds groote waarde toegekend, ook zonder dat men definitief weet, welke punten ter sprake worden gebracht. Als de officieele communique's soms eens wat al te weinigzeggend zijn, verdiept men zich in veronderstellingen en gissingen, die, als zoodanig, ook al weer niet geheel zonder beteekenis zijn. De ingewijden weten wel, wat ze er van gelooven kunnen en trekken er 'hun conclusies uit. Zoo heeft een politieke reisperiode haar eigen „sfeer". Een goed opmerker ontwaart reeds de lijnen van het politieke beeld, dat zich bezig is te voltrekken. Elke ontworpen lijn wordt echter niet doorgetrokken. Meermalen gaat de spons er weer over heen. Omdat men zich misrekend heeft, of omdat men op een contra-lijn stuit. Waarmede we maar zeggen willen, dat een weekoverzichtschrijver, die de reizende Staatslieden niet op den voet kan volgen, veiliger doet zich niet aan voorspellingen te wagen.
Voor ditmaal memoreeren we dan ook slechts dat Chamberlain vorige week een bezoek aan Frankrijk heeft gebracht. Eind Januari hoopt de Britsche premier op reis te gaan naar Rome.

Eenige weken geleden hebben we de aandacht gevestigd op het voorspel van een nieuwe actie van het Fransche Volksfront. Deze schijnt thans haar hoogtepunt te zullen naderen. De moderne vakbeweging, de C.G.T., is het met de politiek van Daladier niet eens en wil daaraan door een algemeene staking uiting geven. Dat is voor deze heeren zoo de gebruikelijke weg. Men heeft er in het verleden dan ook wel „succes" mee gehad. Dat wil dan zeggen : men kon er meermalen de regeering mee intimideeren. Hoe meer de revolutionaire arbeidersbeweging haar zin kreeg, hoe slechter de toestand werd. Ook voor de arbeiders. Zoodat het succes, dat de C.G.T. in het verleden boekte, al zeer problematisch moet worden genoemd.
Reeds eenige malen heeft het Volksfront, onder de onverantwoordelijke leiding van mannen als Jouhaux en Blum, geprobeerd hetzelfde spelletje te spelen met Daladier. Maar de regeering sloeg terug. De internationale spanningen deden voor een oogenblik de aandacht voor den binnenlandschen toestand verslappen, doch nu acht Jouhaux de kans weer schoon. Daladier schijnt echter ernstig van plan, de vele goede woorden, welke hij in het belang van orde en welvaart gesproken heeft, nu ook in daden om te zetten. Wanneer hij nu ook terug zou wijken, ware zijn prestige vergooid. Men heeft hier met een zuiver-politieke staking te doen. Men legt niet den arbeid neer, omdat er een sociaal conflict gerezen is tusschen werkgevers en werknemers, dat niet anders dan door staking op te lossen valt, doch men staakt om invloed uit te oefenen op de regeeringspolitiek. De communistische elementen, en zij, die daardoor worden meegesleept, probeeren langs illegalen weg te bereiken, wat hen langs legalen weg onbereikbaar lijkt.
Bij de vóór eenigen tijd geleden aangekondigde staking in de haven van Marseille, heeft Daladier reeds eenige ervaring opgedaan. En die ervaring was voor hem gunstig. Hij liet eenvoudig de haven tot militaire haven proclameeren, zoodat de arbeiders aan militaire voorschriften werden onderworpen. Op een soortgelijke drastische wijze heeft de Fransche premier ook nu ingegrepen. De Fransche Spoorwegen, evenals de andere Overheidsbedrijven, werden door den Staat gerequireerd. Dat beteekent, dat de arbeiders, die nu zouden willen staken, zich aan dienstweigering schuldig maken en als zoodanig worden gestraft. De particuliere bedrijven worden op afdoende wijze tegen de terroristen beschermd, zoodat Daladier waarschijnlijk den fatalen. Woensdag (die op het oogenblik dat we dit schrijven, nog komen moet) wel als overwinnaar zal passeeren.
Dat de uitgebreide volmachten, welke de regeering-Daladier noodig achtte, moeilijk „democratisch" kunnen worden genoemd, is zeker juist. Maar dat Frankrijk zonder gedeeltelijke uitschakeling van het parlement niet te regeeren is, valt uitsluitend aan de op hol geslagen „democraten" zelf te wijten. Democratie, die haar verantwoordelijkheid niet begrijpt, lijdt tot dictatuur. Niet ten onrechte heeft Daladier deze politieke staking dan ook als „dictatuur van het proletariaat" veroordeeld.

In Midden-Europa zijn alle moeilijkheden nog niet aan den kant. In Tsjecho-Slowakije krijgt men nu ook een Joden-probleem. De partij der nationale eenheid, waarbij alle partijen van het land, behalve de sociaal-democraten, zich hebben aangesloten, heeft de Joden uitgesloten en kondigt aan, dat parlementaire bepalingen, die in de richting gaan van naburige landen, ook in Tsjecho-Slowakije zullen worden genomen.
Met Polen heeft Tsjecho-Slowakije eenige moeilijkheden. De Polen, die over den gang van zaken in Roethenië niet tevreden zijn, hebben weer enkele plaatsen bezet, die hun later nog zouden worden toegewezen, terwijl daarbij vechtpartijen met Slowaaksche soldaten plaats vonden. Daarbij sneuvelde een Poolsch officier. Warschau eischt te Praag genoegdoening. Ook .de Hongaren zijn aan de Roetheensche grenzen woelende. Indien de Polen en de Hongaren de onafhankelijkheid van Roethenië blijven bedreigen, kan daaruit een botsing met Duitschland en Italië ontstaan. De Polen bereiden zich daarop eenigszins voor en zochten door een overeenkomst met Rusland dekking in den rug. In Hongarije, waar het ministerie-Imredy zijn ontslag had aangeboden, heeft de rijksbestuurder Horthy geweigerd dat ontslag te aanvaarden. Imredy geldt voor meer Poolschdan Duitschgezind ; men sprak reeds van zijn vervanging door Daranyi, die meer Duitsch-dan Poolschgezind is. Deze vervanging gaat echter niet door, hetgeen er op wijst, dat Hongarije hoopt Roethenië alsnog te krijgen. Een bepaalde oorlog zit hier echter niet in, althans nu nog niet. De Polen en Hongaren trachten wel door sterken druk hun zin te krijgen, doch als zij merken .dat Rome en Berlijn voet bij stuk houden, zal de oplossing wel tot later verschoven worden. In dit deel der wereld wordt het Oekraïnsche probleem allesoverheerschend. Dat Rusland met Polen thans tot een overeenkomst kwam, berust eveneens op de vrees, dat de Duitsche politiek een Oekraïnsche beweging in het leven zou kunnen roepen. Inderdaad bestaat te Berlijn deze bedoeling, welke bedoeling ook in het geheel niet verborgen wordt. Men kan reeds de problemen der toekomst zien aankomen en kan onderstellen dat Polen, met het Oekraïnsche probleem in het zuiden, den corridor en Danzig in het noorden, een niet gemakkelijken strijd te strijden zal hebben. Hitler's schaakstukken staan thans sterk opgesteld. Hij tast Polen niet aan inzake den corridor en Danzig, doch heeft in het Oekraïnsche probleem een geweldig bastion, dat hem voorts binnen en buiten de Russische grenzen een Oekraïnsch volk van 35 millioen zielen als bondgenoot kan brengen. De belangrijkste problemen voor Europa liggen thans hiermee afgeteekend.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen