STAAT EN MAATSCHAPPIJ

DE DRIE SLAGKRUISERS

Nog juist bestond de vorige week de gelegenheid om voor het afdrukken van ons blad melding te maken van de belangrijke beslissing der Regeering om voor de maritieme verdediging van Nederlandsch-Indië de aanbouw te bevorderen van een drietal slagkruisers.

Dat de Regeering ten gunste van slagkruisers besliste en niet de versterking der Indische Marine op andere wijze zocht, zal velen groote voldoening hebben gegeven.

Practisch kiezen alle marine-deskundigen de oplossing van het marine-vraagstuk in Nederlandsch-Indië in den zin, zooals de Regeering dit thans doet.

De tijd is voorbij, dat bij het uitbreken van een conflict gerekend mag worden op hulp van buiten. Zoo was het misschien vroeger, doch thans heeft elk volk de plicht zijn weermacht zoo te organiseeren, dat het in staat is zijn eigen zelfstandigheid met hand en tand te verdedigen.

Daarom is een vloot van uitsluitend klein materiaal in de Indische wateren niet meer te gebruiken.

Met een kern van drie slagkruisers wordt de defensieve en preventieve werking der Marine aanmerkelijk vergroot en worden de verdediging van Indië en de verbindingen tusschen de verschillende gebiedsdeelen in den Indischen Archipel in belangrijke mate gebaat.

De versterking van de vloot in Nederlandsch-Indië met drie slagkruisers betreft niet alleen een Indisch belang, zij is ook een Rijksbelang. De internationale beteekenis van Nederland zit toch juist in zijn positie als koloniale mogendheid. Ging Indië voor Nederland verloren, dan zou dat niet alleen voor ons land een ramp zijn, maar ook onze plaats in het wereldverkeer zou een zeer ondergeschikte worden.

Ook in Indië heeft, naar nu reeds telegrafisch en telefonisch gemeld wordt, het voornemen der Regeering tot versterking der Indische marine met drie slagkruisers, grooten indruk gemaakt. Men beseft daar thans, dat Nederland met de verdediging van Indië ernst gaat maken en dat het voor het behoud van de zelfstandigheid van het Indische Rijk groote financieele offers wil brengen.

Reeds te lang, langer wel dan geoorloofd is, heeft de Nederlandsche Regeering de plannen tot versterking van de zeemacht in Indië in beraad gehad.

Het is bekend, dat de Japansche Regeering het vorige jaar tot een 6-jarig vlootbouw-programma heeft besloten. In het jaar 1945 zal dit plan voltooid zijn. De te bouwen schepen staan op dit oogenblik ten deele reeds op stapel.

Eveneens is het bekend, dat er rond den Pacific groote moeilijkheden kunnen ontstaan wanneer de Philippijnen in 1946 een zelfstandige Staat zullen worden.

Nog dezer dagen bleek de groote belangstelling van Japan voor Nederlandsch-Indië, toen de Japansche Minister van Buitenlandsche Zaken, Arita, verklaarde, dal het voor Japan wenschelijk en noodzakelijk is de economische banden in de Zuidzee nauwer aan te halen. Naar zijn overtuiging moet Japan door alle middelen streven naar ontginning en gebruik van de natuurlijke bronnen in dit gebied.

Al deze dingen moeten met zorg vervullen. Daarom is het voornemen van de Regeering, om drie slagkruisers te bouwen, zoo toe te juichen.

Echter is bij de zaak — zoo schreven wij ook de vorige week — groote haast. De slagkruisers moeten in 1946 beschikbaar zijn. In dit verband betreuren wij de mededeeling, welke de Regeering aan hare aankondiging van den aanbouw der slagkruisers toevoegde, dat over de wetsvoordracht ter zake, alvorens zij aan het oordeel van de Staten-Generaal wordt onderworpen, eerst nog de Volksraad in Nederlandsch-Indië zal worden gehoord.

Dit laatste geeft natuurlijk oponthoud, zelfs langdurig oponthoud.

Nu is het waar, dat artikel 71 van de Indische Staatsregeling bepaalt, dat ontwerpen van wet, uitsluitend of in belangrijke mate Nederlandsch-Indië  betreffende, den Volksraad worden toegezonden om van advies te dienen, doch daartegenover staat ook de bevoegdheid der Regeering om in gevallen van spoedeischenden aard van het bepaalde van artikel 71 af te wijken.

Waarom de Regeering in het onderhavige geval van deze bevoegdheid geen gebruik maakt, is niet duidelijk, te meer niet, omdat bekend is, dat met den aanbouw van de drie slagkruisers een van de grootste wenschen van Indië in vervulling gaat en Nederland toch het vlootplan betaalt. Over de kosten van exploitatie der vloot, die voor een gedeelte ten laste van Indië komen, is dan later met den Volksraad wel te overleggen.

Daarbij komt nog, dat de tweede zitting van den Volksraad einde van deze maand afloopt, terwijl de volgende zitting eerst weer op 15 Juni aanvangt.

Natuurlijk kan het college tusschentijds in buitengewone zitting bijeen komen, doch aan zulk een buitengewone bijeeenkomst zijn ook weer moeilijkheden verbonden.

Misschien is een uitweg te vinden, door de wetsontwerpen radiotelefonisch of radiotelegrafisch over te brengen; de mogelijkheid bestaat dan, dat het advies van den Volksraad nog in de loopende zitting wordt gegeven.

Echter alle zeilen, moeten bijgezet worden om nog voor de Staten-Generaal op zomerreces gaat, de wetsvoordracht der drie slagkruisers in het Staatsblad te krijgen.

Nederland moet naar buiten en naar binnen getuigenis geven van zijn vasten wil om bij een conflict in Nederlandsch-Indië met 's Heeren hulp de zelfstandigheid van het vaderlijk erfdeel in den Indischen Archipel te zullen handhaven.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen