NIENKE

(Met toestemming Uitgever J. H. Kok te Kampen) 58)

„Onze kinderen hebben in elk geval te bedenken, dat je kerkvoogd bent en daarom vèr gezien wordt, wanneer zij altijd de kerkdeuren voorbijgaan. Gabe is al in geen Zondagen opgegaan en Maai gaat ook te hooi en te gras. Nu Loving ook niet kerksch is, zie ik wel aankomen waar het heen gaat".

„Maar van die vrome kwezelarij bij de Huitema's moet ik ook niets hebben. Dat zingt en kwinkeleert daar zoo'n lieelen dag en de vroomheid komt je bij de voordeur al tegemoet. Stel je voor, in onze familie zoo'n heilslegerbeweging ! 'k Weet niet wat ik liever wou !"

„In elk geval is daar meer heil van te verwachten, dan van een leven buiten allen godsdienst om. Wij zijn het, dunkt mij, in de ongesteldheid van Mini wel gewaar geworden, hoe machteloos en klein een mensch worden kan en al zijn geld niet in staat is hem van den dood te redden".

„Maar het heeft toch wel zooveel geholpen, dat wij haar konden geven wat zij begeerde en alles gedaan kon worden om de kwaal te overwinnen. En met een schitterend succes ; wat zeg je d'r zelf van, Mini ? "

Thans was het de beurt van deze om te spreken. In voorover gebogen houding, diep in gedachten, had Mini den woordenstrijd van haar ouders aangehoord, waarbij het onderscheid tusschen hen beiden zoo uitkwam. Voorheen zou zij geheel aan de zijde van haar vader gestaan hebben, toen ook haar leven alleen naar de dingen dezer wereld uitging. Dat wist hij en daarom zocht hij steun bij haar. Doch wat hij niet scheen te vermoeden, het was de groote omkeering, welke door het langdurig ziekbed in haar leven had plaats gegrepen, waar het oog was opengegaan voor een andere wereld en het hart verlangde naar iets geestelijks, dat voorheen niet gekend werd.

„'k Heb gedurende mijn ziekte veel voorrechten gehad, die anderen vaak moeten missen en waarom ik ook zeer dankbaar ben, maar de béterschap hebben wij aan iets anders toe te schrijven", was haar antwoord. Verwonderd keek boer Santema naar zijn dochter op. 't Was de eerste maal, dat hij haar zoo hoorde spreken.

„Wat bedoel je ? " vroeg hij.

„Dat God tot hiertoe mijn leven verlengd en alle hoop op beterschap gegeven heeft". Een donkere wolk trok over het gelaat van den eigenaar van „Donia-state". „Dus ook al fijn", mompelde hij. En daarop met forsche stem : „Al wat ik hoop, maar niet, dat onze familie met de oude traditie breekt om vast te houden aan de liberale beginselen, die wij altijd, op elk gebied, gehuldigd hebben. Wij laten daarbij elk vrij om te gelooven wat hij wil, doch houden ons zélf aan de opvattingen van onze voorouders. Van al dat nieuwe en buitengewone, ook op het gebied van den godsdienst, waarbij het een mensch benauwd zou kunnen worden, moet ik niets hebben". Gedurende enkele oogenblikken was het stil in de kamer. Zou moeder of dochter zeggen hoe zij samen, door den nood van het leven daartoe gebracht, hun toevlucht hadden genomen tot het geloof en hun verwachting hadden alleen van het Kruis ? Maar stonden zij dan daar reeds zóó vast in, dat daarvan getuigd kon worden en zou het iets goeds uitwerken ? 't Zouden zulke vreemde klanken op „Donia-state" zijn.

„'k Vind, dat de godsdienst voor 'n mensch alles of niets moet zijn", waagde de boerin eindelijk te zeggen, terwijl zij met vlugge vingerbeweging de breipennen om 't garen sloeg. „Alles of niets", vervolgde hij, als in alleenspraak. „Wat heb je aan halfheid, of aan een dooden vorm, of aan een stuk-of-wat klanken, die buiten je hart om gaan. Dat alles laat je ledig en koud en is een dood ding, waar je niets mee beginnen kunt".

„Beginnen ? Beginnen ? Wat wil je dan met den godsdienst beginnen ? Hij is toch geen handelsartikel, dat je op de markt kunt brengen om er iets voor te koopen ? "

„Juist, zoo voel ik het ook. Je kunt hem niet verkwanselen, maar hij laat óók niet met zich spelen en als hij eenmaal beslag op een mensch gelegd heeft, dan eischt hij dien geheel voor zich op".

„'k Begrijp je niet. Waar haal je die dingen vandaan ! Van ouder op kind is onze familie nooit ongodsdienstig geweest en het wapenbord naast den preekstoel in de kerk bewijst hoe de Santema's, als het moest, óók wel in de beurs wisten te tasten, maar ik houd niet van overdrijving. Godsdienst en kerk hooren bij elkaar, waar je als ordentelijk mensch 's Zondags je mee bemoeien moet, maar in de week is er op een boerderij wel wat anders te doen. 'k Dacht, dat ik je dit ook niet behoefde te zeggen".

„Neen, dat heb ik al lang geleerd en ook gemeend, dat de godsdienst met het gewone dagelijksche leven niets te maken heeft, maar hoe ouder ik word, hoe meer ik zie, dat dit mis is en mij ook onbevredigd laat".

„Waarom ? "

„Omdat wij hier één keer voor goed wèg moeten en als wij dan anders niet hebben dan „Donia-state", doodarm zijn. Wat is dit leven ! 't Vliegt als een damp voorbij. Eer je het weet, sta je aan het einde en vaak, wanneer het wezen zal, is het afgeloopen. Precies als bij den boer, waar de bijbel van spreekt, die grootere schuren zou gaan bouwen om al zijn overvloed te bergen, om dan, naar hij hoopte, nog lang een mooien, ouden dag te hebben en die toen bij alles weg moest, terwijl een ander met zijn goederen wegliep. En zie maar eens om je heen, hoe vaak dit gebeurt".

(Wordt vervolgd.)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen