Kerk, School, Vereeniging

Nederlandsche Hervormde Kerk.

Drietal te Langezwaag : W. F. ten Bruggencate te Oosterlittens ; P. Inberg te Diever en K. Strijd te Oisterwijk.

Beroepen te Vorden (toez.) J. de Groot te Eek en Wiel — te Herkingen cand. C. A. Korevaar te Molenaarsgraaf — te Eethen en Drongelen (toez.) cand. C. A. Korevaar te Molenaarsgraaf — te Amersfoort (7de pred. plaats) J. W. v. d. Linden te Kootwijk — te Lienden Dr M. H. A. L. H. van der Valk te Wijngaarden (verb, ber.) — te Otterlo J. J. van der Pol te Oene — te Vleuten C. A. van Harten te Maarn — te Cadzand (toez.) cand. J. Schoch te 's-Gravenhage.

Aangenomen naar Dussen cand. C. J. V. d. Broek te Vlaardingen — naar Harlingen D. J. Burgersdijk te Birdaard — naar Gouderak cand. J. van Vliet te Bleskensgraaf — naair Almkerk H. v. d. Akker te Marken — naar Cornjum C. G. Scheepstra te Peins — naar Haskerhorne-Oudehaske cand. M. v. d. Neut te Rotterdam.

Bedankt voor Noorden, Hellouw en Aalst J. van Vliet, cand. te Bleskensgraaf.

Gereformeerde Kerken.

Tweetal te Utrecht (vac. Dr H. Kaajan): E. T. van der Born te Heemstede en W. A. Wiersinga te Loosduinen.

Tweetal te Langerak : cand. F. Mul te Amersfoort en cand. A. Veldman te Utrecht — te Grootegast: A. Bos te Hoogersmilde en Js. van der Linden te Ten Post.

Beroepen te Weesp Dr W. G. Harrenstein, leger- en vlootpred. in alg. dienst.

Aangenomen naar Baarland cand. W. J. de Ruiter, hulppred. te Axel, die bedankt heeft voor Zonnemaire.

Christelijke Gereformeerde Kerk.

Beroepen te Zwaagwesteinde Joh. van Doorn te Ouderkerk a. d. Amstel — te Gorinchem cand. G. H. Polman Jr. te Zwolle.

Bedankt voor Wildervank J. M. Visser te Midwolde (Old.).

Afscheid, bevestiging en intrede.

Na ruim drie jaar als Ned. Herv. pred. de gemeente te Gameren gediend te hebben, nam Ds J. Bus Zondag 29 Sept. j.l. afscheid van de gemeente, naar aanleiding van Matth. 3 vers 11 : „Die na mij komt, is sterker dan ik". Na de predikatie werd de scheidende leeraar hartelijk toegesproken door den heer G. van Leeuwen, terwijl op diens verzoek werd toegezongen Psalm 121 vers 4.Door velen werd nog gebruik gemaakt van de gelegenheid om Ds Bus en zijn gezin een laatsten handdruk te geven.

Zondagmorgen had in de Ned. Herv. Kerk te Zaamslag de bevestiging plaats van Ds J. E. Drost, gekomen uit 's-Heer- Abtskerke. Deze dienst werd geleid door diens vader. Ds A. Drost, emer. pred. te Arnhem, die als tekst koos 1 Cor. 4 vs. 1. Na voorlezing van het bevestigingsformulier werd den nieuwen predikant toegezongen Psalm 134 vers 3.

In den middagdienst deed Ds J. E. Drost zijn intrede met als tekst Joh. 16 vers 33, laatste gedeelte: „In de wereld zult gij verdrukking hebben, maar hebt goeden moed. Ik heb de wereld overwonnen".

Na de predikatie werd hij door Ds. Hermanides, uit Hulst, namens den Ring Axel toegesproken, terwijl de heer H. Weijn namens den kerkeraad en de gemeente Ds Drost toesprak. Tenslotte voerde Ds Kroon uit Kloosterzande het woord, op wiens verzoek den leeraar toegezongen werd het laatste gedeelte van Gezang 96.

Ds C. J. Rasch nam 6 Oct. afscheid van de Ned. Herv. Gem. te Egmond a. d. Hoef en doet Zondag 13 Oct. intrede te Borger (Dr.). Bevestiger is Ds H. van Lunzen te Odoorn.

Zondagavond j.l. heeft Ds K. Hielkema afscheid genomen van de Ned. Herv. Gem. te Kampen, wegens bekomen emeritaat na 38 dienstjaren. Als afscheidstekst was gekozen Marcus 9 vers 50. Toespraken werden gehouden door Ds M. D. Gijsman te Kampen namens den Ring Kampen en het Classicaal Bestuur, door Ds J. de Lange te Wilsum namens de eerste gemeente van Ds. Hielkema, en ten slotte door Ds W. Wesseldijk namens den kerkeraad van Kampen. Voorts heeft een commissie van elf leden verleden week namens de gemeente Ds. Hielkema een huldeblijk aangeboden, dat bestond uit een radio-toestel met toebehooren.

Ds J. D. Stegeman is voornemens Zondag 27 October a.s. wegens bekomen emeritaat afscheid te nemen van de Nederl. Hervormde gemeente van Aalten.

Ds J. W. van Petegem zal Zondag 1 Dec. a.s. afscheid nemen van de Ned. Herv. gemeente van Nijehaske—Haskerdijken wegens- vertrek naar Aalten, waar hij Zondag 8 Dec. d.o.v. zijn intrede hoopt te doen als opvolger van Ds J. D. Stegeman, aan wien eervol emeritaat verleend werd.

Zondag j.l. nam Ds H. K. Wolfensberger de Pastor Loei der Ned. Herv. Kerk te Tholen, na een diensttijd van ruim 10 jaar, afscheid van zijn gemeente met de woorden van 2 Cor. 13 : 13. In zijn voorwoord wees de scheidende leeraar op den grooten strijd die het hein heeft gekost alvorens hij kon besluiten en een beslissing nemen, omdat het z'n zaligste uren waren: 't Woord Gods te prediken en de gemeente voor te houden „Zonde en genade''. Spr. herinnerde verder aan het feit, dat hij juist dezen dag 43 jaar door het huwelijk is verbonden en dat hij voor 43 jaren op 10 October te Noordeloos zijn intrede mocht doen. In zijn slotwoord bepaalde hij de gemeente in 't bijzonder bij de genade van Christus, bij de liefde Gods en bij de gemeenschap des Heiligen Geestes voor allen die God lief hebben. Liefst was hij persoonlijk bij allen afscheid wezen nemen, doch  gezinnen laten dit niet toe, toespraken wenscht hij niet te houden of dat er gehouden worden. Allen zegt hij hartelijk dank, in het bijzonder de kerkeraad, avondmaalgangers en catechisanten. Speciaal dankt hij de zeer ouden in de gemeente, die zoo trouw opkwamen onder de bediening des Woords, vaak tot beschaming der jongeren. Aanwezig waren de ringbroeders Ds. v. d. Elst, Ds Verschoor, Ds de Bres, Ds Batelaan en Ds V. d. Heuvel, de Geref. predikant Dr Veltenaar en Ds Wolfensberger uit Utrecht, benevens de burgemeesters van Tholen en Poortvliet. Door velen werd met een handdruk van de familie Wolfensberger in de consistoriekamer afscheid genomen.

Ds P. Fagel hoopt Zondag 27, October afscheid te nemen van de Ned. Herv. Gem. te Veere ca. en Zondag 3 November zijn intrede te doen te Heerlen (stad). Bevestiger Ds F. Postma te Heerlen (stad).

Cand. L. A. Snijders hoopt op Zondag 20 October intrede te doen in de Nederl. Herv. gemeente te Uitwijk—Waardhuizen na bevestigd te zijn door Ds. F. J. Pop te Delft.

Hulppredikers.

Tot hulpprediker bij de Ned. Hervormde Gemeente te De Bilt (Utr.) is benoemd cand. D. Schakel aldaar.

Tot hulpprediker bij de Ned. Hervormde Gemeente te Gorssel is benoemd cand. J. Strasser te Emmen.

Cand. J. W. Verheij Jr. te Schiedam heeft de benoeming te Zaandam niet aanvaard.

Ds M. A. van Rhijn overleden. In de ouderdom van 77 jaar is te Utrecht Ds M. A. van Rhijn, emeritus-predikant der Ned. Herv. gemeente te Twello, overleden. In 1895 deed hij intrede te Wateringen, in 1898 vertrok hij naar Apeldoorn en in 1910 ging hij naar Twello, welke gemeente hij tot aan de verkrijging van zijn emeritaat in Mei 1935 heeft gediend. Hij had zich sindsdien metterwoon te Utrecht gevestigd.

Ds. F. J. Folpmers. Maandag 7 October herdacht Ds F. J. Folpmers, Ned. Herv. predikant te Twijzel den dag waarop hij vóór 40 jaar het predikambt aanvaardde.

De jubilaris werd 19 Dec. 1872 te Holwerd geboren en in 1900 candidaat in Overijsel, om 7 Oct. van dat jaar te Oterleek in zijn eerste gemeente te worden bevestigd. Vandaar vertrok hij in 1903 naar Kooten, welke standplaats in 1911 met Pieterburen verwisseld werd. 20 Jaar heeft de jubilaris deze gemeente mogen dienen, om 4 Jan. 1931 zich aan zijn tegenwoordige standplaats te verbinden.

Door afwezigheid zal Ds Folpmers zich op zijn gedenkdag aan alle feestbetoon onttrekken. Zondag 13 Oct. zal hij een gedachtenisrede uitspreken.

Ds V. E. Schaefer. Maandag 7 Oct. herdacht Ds V. E. Schaefer, Ned. Herv. pred. te Losser, den dag, waarop hij 40 jaar geleden het predikambt aanvaardde.

Victor Emile Schaefer werd 19 Mei 1876 te Luxemburg-stad geboren. Hij ontving middelb. onderw. in zijn geboorteplaats en studeerde vervolgens aan de R. U. te Leiden theologie, om in 1900 candidaat te worden in Zeeland. 7 Oct. van dat jaar werd hij te Wanneperveen in zijn eerste gemeente bevestigd. 5 Maart 1905 deed hij intrede in zijn tegenwoordige gemeente, die hij dus reeds meer dan 35 jaar gediend heeft. Ds Schaefer is quaestor van den Ring Enschedé en assessor van het Classicaal Bestuur van Deventer.

Noodkerk te Bleskensgraaf in gebruik genomen.

Zondagmorgen is de Ned. Herv. noodkerk te Bleskensgraaf, die in de plaats is gekomen van de in de oorlogsdagen geheel verwoeste oude dorpskerk, in gebruik genomen. Buitengewoon groot was de belangstelling voor dezen dienst, de eerste, die na Pinksteren weer gehouden werd. De consulent, Ds R. W. Steur, ging voor in den dienst des Woords.

Bijzondere dank werd gebracht aan de Synode der Ned. Hervormde Kerk, welke Synode de benoodigde gelden voor den bouw van deze noodkerk uit de noodcollecten heeft beschikbaar gesteld. De secretaris der Synode, Ds K. H. E. Gravemeyer, heeft na afloop van den dienst de gemeente toegesproken. Hij wees daarbij op de samenstelling en - werking, die door de noodcollecte en door de stichting van deze noodkerk is tot uiting gekomen. Het degelijk ingerichte hulpgebouw, waarin de oude Statenbijbel uit de verwoeste dorpskerk nog op den kansel kon worden gelegd en het kerkorgel nog geplaatst kon worden, voldoet geheel aan de te stellen eischen.

Restauratie kerk te Groenlo.

De uitvoering van de plannen voor de restauratie van de historische Hervormde Kerk te Groenlo zal voorloopig aangehouden worden. De kerk is zeer bouwvallig.

Hervormde Kerk te Wageningen.

De bewaard gebleven resten van de Hervormde Kerk te Wageningen, die zoozeer door het oorlogsgeweld is getroffen, zullen gestut worden. De kosten hiervan, omstreeks 7000 gld. bedragend, worden door 's Rijks Monumentenzorg gedragen. Intusschen is over de vraag, of de kerk al dan niet herbouwd zal worden, nog geen beslissing genomen.

Theologische Hoogeschool te Kampen.

Tot president-curator van de Theologische Hoogeschool der Gereformeerde Kerken te Kampen is in de vacature, ontstaan door het overlijden van Ds J. L. Schouten te Amsterdam, Dr G. Keizer te Rheden-De Steeg benoemd. Dr Keizer maakte reeds deel uit van het moderamen. Het moderamen van het curatorium is nu als volgt samengesteld : Dr G. Keizer, praeses; Ds F. G. Meyster te Rotterdam, scriba; Ds H. H. Schoenmakers te Kampen, assessor; Ds H. Meijering te Katwijk a. Zee, sub-scriba."

Giften en legaten. Door bemiddeling van Ds D. A. van den Bosch te 's-Gravenhage ontving de Morgenland-Zending (Armenië) een gift van 1000 gulden.

Wijlen de gebr. Lammers te Yzerlo hebben ƒ 600.— gelegateerd aan de Ned. Herv. Gemeente van Aalten, te verdeden tusschen de Diaconie, de Kerkvoogdij en de Ziekenverpleging dier gemeente.

Ambtsaanvaarding

Prof. Dr G. C. Berkouwer. Op Vrijdag 11 Oct. heeft in een openbare zitting van den senaat der Vrije Universiteit, welke 's nam. 3.30 uur in het gebouw van de Maatschappij voor den werkenden stand. Kloveniersburgwal 87, gehouden is, de heer Dr G. C. Berkouwer, benoemd tot buitengewoon hoogleeraar in de faculteit der godgeleerdheid, zijn ambt aanvaard.

Herfstvacanties vervallen.

De herfstvacanties voor de lagere scholen zullen dit jaar niet gegeven worden, doch samengevoegd worden met de Kerstvacanties, aldus is het plan, dat bij de afdeeling Onderwijs bestaat. Voor het Middelbaar Onderwijs blijven de herfstvacanties wèl doorgaan. Een officieele vaststelling ook over een verlenging der Kerstvacanties met het oog op de kolenbesparing is — aldus de Tel. — weldra te verwachten.

Eenheid van Kerken.

De kerkeraad der Chr. Geref. Gemeente van Vlissingen heeft met algemeene stemmen besloten den kerkeraad van de Chr. Geref. Gemeente van 's-Gravenhage-Centrum, als roepende gemeente te verzoeken alsnog zoo spoedig mogelijk de Generale Synode, die in Aug. j.l. werd uitgesteld, bijeen te roepen, zulks in verband met de instructie van de gemeente van Vlissingen in betrekking tot het verdeeld kerkelijk leven der Gereformeerde gezindheid in ons land, speciaal aangaande de wenschelijkheid van samenspreking met de Gereformeerde Kerken.

Naar kerkelijke eenheid. Prof. Dr J. N. Bakhuizen van den Brink houdt zich in een artikel in het „Algemeen Handelsblad" opnieuw bezig met het streven naar kerkelijke eenheid en wijst daarbij op het vereenigend element dat in den eeredienst op zichzelf ligt. Aan zijn betoog wordt het volgende ontleend :

„Hebben wij, menschen, en in het bijzonder wij, theologen, vele verschillende, dikwijls ieder onze eigen denkbeelden, ruimere of engere dogma's, ja misschien soms niet veel anders dan onze dierbaire stokpaardjes op godsdienstig terrein, er is één oogenblik, waarop deze alle er niet meer op aan komen en zwijgen mogen. Dat is het oogenblik van den gemeenschappelijken, openbaren eeredienst. Op dat oogenblik ot, wil men, gedurende dat uur, gaat het namelijk voor niemand meer in de eerste plaats om zijn of anderer denken over God, maar om het staan voor God. Het indirecte wijkt daar voor het directe, het overlegde voor het onmiddellijke, kortom het woord voor het feit. En wel het religieuze feit. Eeredienst bedoelt niet : aanzien, er nog eens over denken en daarna er nog eens over praten; maar eeredienst is staan voor God. Ligt het nu niet voor de hand, om er ernstig naar te streven, dat wij ons in en door den eeredienst zooveel mogelijk op ééne, voor allen begrijpelijke, tot allen sprekende wijze samen laten vinden, hetgeen in ons overdenken en dogmatiseeren maar steeds niet gelukken wil ? Zoo ergens, dan vallen de onderscheidingen, die langzamerhand gegroeid zijn en waaraan wij, terecht en deels geheel ten onrechte, veel hechten, weg, daar waar wij ons voor het heilig Aangezicht gesteld weten. Mogen er in onze studeerkamers en in onze groepeeringen differentiaties zijn, in het licht van den eeredienst gezien verdienen deze geen bestendiging. Kunnen wij elkaar als denkende en redeneerende menschen imisschien nooit geheel begrijpen en waardeeren, er is één plaats in de wereld waar desondanks een diep onderling verstaan bestaat, niet een lichtvaardig sous-entendu slechts, maar een onweerstaanbare werkelijkheid. Die plaats is de kerk, het moment is de eeredienst; en die dat verstaan werkelijk maakt is God".

„Het is veler overtuiging, dat ons volk naar eeredienst dorst. Zeker behoort ook de preek daarin, onmisbaar als zij is tot voeding van het godsdienstig leven, denken en handelen. Maar de dienst, waarin zij gehouden wordt, moet ware eeredienst zijn met groote, objectief, ons klein makend en tegelijk opheffend karakter. Het is daarnaast mijn ervaring en overtuiging, dat in onze kerken de goede vorm van een als boven omschreven eeredienst maar al te weinig gevonden wordt. Het zou „theologie" en voor velen derhalve vervelend worden, hierover nog verder in details te treden. Ook de historische verklaring van de bestaande toestanden, laten wij rusten. Het is thans van meer belang om vooruit, dan om terug te zien. Het is immers broodnoodig, dat ons volk den weg naar de kerk terugvindt. En het zal dien vinden als het ervaart, in de kerk -  ik heb geen bezwaar om te zeggen: in de kerken — zich aan eeredienst te kunnen overgeven. Dat is — met allen eerbied gezegd — nog iets anders dan bepreekt te worden. De last, zeide Wensinck, die het Calvinisme aan de woordvoerders op den kansel opgelegd heeft, is te zwaar; het is daarin eenzijdig geweest. Dit is juist. Heeft de kerk, naar een bekende uitdrukking zegt, de greep op het volk verloren, dan is dat gezegd van kerken, die haar eeredienst eenzijdig hadden ingericht. Dat is een aanleiding temeer voor de kerken om zich op dit punt te herzien, en aan de gemeente terug te geven wat haar toekomt. Het is een belang voor alle kerken, en biedt kansen voor toenemende kerkelijke eenheid. Deze weg zal allicht korter zijn dan die van het dogmatische interkerkelijke gesprek.

De vroegere morgendienst.

Ds M. W. Nieuwenhuyze schrijft in het Kerkblad der Chr. Geref. Gemeenten van 's-Gravenhage, naar aanleiding van het besluit der Kerkeraden aldaar om van 6 Oct. af den morgendienst op half 10 te plaatsen :

„Oogenschijnlijk lijkt half 10 voor een groote stad vroeg genoeg, vooral wanneer men de gewoonte heeft om 's Zondags iets langer uit te slapen. Daar staat echter tegenover, dat men nu 's Zaterdagsavonds niet zoo laat naar bed heeft te gaan als anders, daar men vóór 10 uur binnen moet zijn. Waar men anders den Zaterdagavond wel gebruikte om te winkelen en dan meest wat laat thuis kwam, daar is men nu op tijd thuis. Een lichtzijde aan de verordening, die ons doet denken aan den raad, dien Brakel gaf. Brakel ging uit van het standpunt, dat er op den Zaterdagavond reeds een voorbereiding moest zijn voor den komenden Sabbath, en daarom wekte hij de gezinnen op om thuis te zijn en stichtelijke lectuur te lezen of anderszins. In onze, samenleving kwam daarvan niet veel meer terecht, en werd de Zaterdagavond al meer een drukke uitgaansavond, met al de nadeelen, daaraan verbonden. Moe van al de drukte, ging men naar bed en veelal stond men 's Zondagsmorgens niet frisch op. Sommigen bleven rustig uitslapen en lieten de kerk roepen. En anderen hadden vaak geen hoofd om de prediking te volgen. Het is onze vaste overtuiging dat het moderne leven schadelijk werkte voor den Dienst des Woords. Daarom kan het geen kwaad als men den Zaterdagavond weer eens rustig met het gezin doorbrengt en zoo den Zondag tegemoet gaat. Wat dat betreft, is dus half 10 niet te vroeg voor onzen morgendienst".

„Woord en Geest" gestaakt.

De Redactie van „Woord en Geest'' — (Eindred. Dr J. G. Geelkerken — deelt mede, dat het blad thans, aan het einde van den 15den jaargang, voorloopig wordt gestaakt.

In de mededeeling daaromtrent schrijft de redactie van „Woord en Geest" o. a. : „Met name de materieele bezwaren, aan de verschijning van het blad verbonden, hebben, nu een genoegzame uitbreiding van het aantal abonnementen, waarop herhaaldelijk dezerzijds aangedrongen werd, achterwege gebleven is en onder de tegenwoordige omstandigheden ook niet te verwachten is, de redactie tot dit besluit, dat zij met leedwezen genomen heeft, genoodzaakt. Wij hadden gaarne juist nu ons publieke woord blijven spreken".

Over critiek op den prediker.

Prof. Dr V. Hepp schrijft in „Credo" : „In de gemeente worden de dominees soms druk becritiseerd. Een veel vernomen aanmerking luidt: ik ga bij hem even koud de kerk uit als ik er in gekomen ben. Men beseft niet, welk een felle zelfveroordeelinig men daarmee uitspreekt. Het is schande voor God, dat men durft zeggen : ik ben koud met de gemeente opgegaan om het Woord te hooren. Het is niet minder schande voor God, dat men zijn herder en leeraar durft verwijten: hij heeft mij niet verwarmd. Een Christen, dat is een gezalfde tot profeet, priester en koning, mag niet koud zijn als hij zich zet om te hooren, wat de Geest tot de gemeente zegt. Daarmee bedroeft hij dien Geest. En als hij niets ontvangt, als hij niet warm wordt, is dat niet de schuld van den prediker, maar uitsluitend van hem zelf. Zoomin als een Moorman zijn huid kan veranderen of een luipaard zijn vlekken, zoomin kan een dominee een kouden hoorder in de warme kruiken leggen, zoodat hij zich heerlijk vertroeteld voelt. Dat is niet het eenige verwijt, dat men op den prediker laadt. Mén heeft argumenten met de vleet. Doch zij zijn alle van hetzelfde allooi.

„Hoort men dan niet de donderslagen van den hemel nu ? Luistert men niet naar den twist, dien de Heere heden ten dage met de wereld, ook met Zijn Kerk heeft ? Ziet men niet de profetie over het beginsel der smarten thans in vervulling gaan ? De God der eere spreekt in deze dagen toch waarlijk een taal, die duidelijk is. Schokkend zelfs. Meer nog : benauwend. Als een gemeente niet onder den indruk daarvan is, is ze geen nú-gemeente. Als een kerkganger niet met de nooden van zijn tijd, van zijn volk, van zijn gezin in het hart zich onder het Woord schikt, ontbreekt het hem aan de juiste geesteshouding, of gelijk men ook zegt: aan de rechte gestalte. Hij kan wel een geloovige zijn, maar dan een geloovige, die het machtige kloppen des Heeren niet hoort".

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen