Bezorgdheid

Wanneer met het oor te luisteren legt in orthodoxen kring, kan men de bezorgdheid opmerken, welke velen bezielt aangaande den gang van zaken in het kerkelijk leven en streven van thans, Men is niet gerust op den nieuwen koers. De Synode vergadert, handelt en besluit, maar de kerk wordt weinig of niet in de zaken betrok ken. Het ontbreekt zelfs aan uitvoerige mededeelingen, zoo klaagt men.

Zij werkt telkens een overladen agenda af in een afmattend tempo en men weet eigenlijk van niets. Men heeft zoo het gevoel, dat allerlei in wording en werking is, waarvan men de eigenlijke strekking niet kan beoordeelen. En zoo wordt een sfeer van wantrouwen gekweekt. Men gaat zijn conclusies trekken uit allerlei uitlatingen van kopstukken en die voor zoodanige worden gehouden en uit hetgeen van de zijde van velerlei raden, werkgroepen en instanties, die om en bij en naast de Synode werkzaam zijn. naar buiten treedt.

Dit alles heeft ten gevolge, dat het gezag dit Generale Synode, reeds bij voorbaat wordt ondermijnd. Want, hoe het ook zij, er is een Generale Synode, en al kan een ieder, die nadenkt, zeer wel inzien, dat deze interim Synode de facto geen echte Synode kan zijn en geenszins kan beantwoorden aan de verwachtingen van een echte Synode, laat staan van een gereformeerde Synode, zij staat op de plaats van de hoogste vergadering der kerk.

Dit wordt geenszins verminderd door het feit, dat de oude reglementen-kerk nog voor een groot deel vigeert. Als hoogste vergadering der kerk is zij ook met de hoogste verantwoordelijkheid voor den gang van zaken belast. En dat moet zij in al haar leden gevoelen en laten gelden. Haar voornaamste taak is de voorbereiding eener nieuwe presbyteriale kerkorde. En het ligt voot de hand, dat zij daartoe een commissie heeft ingesteld. Daarmede is echter nog slechts een klein gedeelte der voorbereiding verzorgd.

Zij kan met haar handelen en niet handelen in zoovele kerkelijke zaken, die voorbereiding in goede banen leiden of totaal bederven. Met niet handelen, waar zij zich moet laten gelden, en met handelen in een verkeerden zin.

Daarbij komt uitteraard het gezag eener Generale Synode in het geding. Dit kan zelfs van grooten invloed zijn voor het gezag van de komende Generale Synode, naar welke wordt, uitgezien. De Generale Synode is reeds uit dien hoofde schuldig de leiding te nemen. En zij kan het niemand, euvel duiden, dat men haar verantwoordelijk stelt. Ondanks „verzachtende omstandigheden" en verontschuldigingen welke men - ook billijkerwijze — kan aanvoeren, kan niemand ontkennen, dat deze Generale Synode als hoogste vergadering der kerk, zich aansprakelijk moet weten.

Daarom is zij krachtens haar positie en de waardigheid eener Generale Synode verplicht die verantwoordelijkheid jegens de kerk te dragen en welbewust leiding te geven.

Hoe zij dat doet kan daa blijken, hetzij dan gereformeerd of niet-gereformeerd. Maar dan weet de kerk, wat zij aan haar hoogste vergadering heeft. Want, zooals de kerkeraad ter plaatse niet alleen opkomt voor de zorg over de plaatselijke gemeente en eenigermate de gemeente is, zoo is (behoort althans te zijn) de Generale Synode als een kerkeraad voor de geheele kerk en daarom ook eenigermate de kerk.

Uit den aard der zaak heeft dit wat te zeggen aangaande het gezag der Generale Synode, doch zij kan daarop slechts aanspraak maken, indien haar handelingen gemeten aan den eisch van Schrift en belijdenis recht zijn.

Daaruit volgt dan, dat zij haar gezag niet zonder nader beding kan uitoefenen door sanctie te verleenen aan allerlei maatregelen van raden en werkgroepen, welke mogelijk door sommigen worden gewenscht. Zij heeft een en ander te toetsen aan den grondslag van haar kerkelijk gezag: n.l. Schrift en belijdenis. Dat beteekent, dat zij ook neen moet kunnen en durven zeggen. Het is toch gebleken, uit de verdediging van het beleid der Synode, dat zij haar sanctie heeft gegeven, omdat zij voor een voldongen feit werd gesteld. Mét alle welwillendheid, die men kan koesteren, kan niet worden weersproken, dat zulks bij velen in de kerk niet alleen afkeuring en weerstand heeft gewekt, maar dat het kerkelijk gezag als zoodanig daaronder lijdt.

Zoo heeft haar voorts het verwijt van tweeslachtigheid getroffen, en de oorzaak daarvan ligt o.a. ook in de redactie van het officieel orgaan der kerk, dat in principieele aangelegenheden niet zelden tegenstrijdige artikelen bevat. Hier komt tegelijk de verantwoordelijkheid en het gezag der Synode in het geding. Haar verhouding tot het officieel orgaan kan geen andere zijn dan zulk eene, waarbij de Generale Synode voor zijn inhoud aansprakelijk is. En als zij dat niet kan zijn door welke omstan­digheden ook, kan het officieel orgaan dien naam niet dragen. Men zou dan tot de. conclusie moeten komen, dat er machten zijn, die meer gezag laten gelden dan de hoogste vergadering der kerk.

Want welke ook de situatie van deze Generale Synode mag zijn, en hoezeer zij nog gehouden is aan allerlei reglementen, die van kracht zijn, zoolang een nieuwe kerkorde nog geen feit is geworden, als zij niet het hoogste gezag in de kerk heeft en laat gelden, is zij een caricatuur, welke tot een aanfluiting moet worden.

Men vergete toch niet, dat buiten de commissie voor de kerkorde, die haar gewichtigen arbeid met grooten ernst en nauwgezetheid onderneemt, op velerlei wijze aan een kerkorde wordt gewerkt, althans in een richting wordt gestuwd. die zoo straks zal blijken het werk der commissie te doorkruisen en op haar arbeid vooruit te loopen.

De een interesseert zich voor de financiën, een ander voor de kerkvoogdij en een derde voor de diaconie, een vierde voor den diaconessenarbeid, een vijfde voor kerk en wereld, een zesde voor de liturgie, en zoo kan de reeks nog worden uitgebreid. Al deze groepen hebben bepaalde desiderata en voorstellingen, die ten slotte integreerend van beteekenis zijn ten aanzien van kerkorde en belijdenis. Zij komen met voorstellen en rapporten en als de Generale Synode ter wille van de practijk of tengevolge van wie weet welke invloeden op een en ander ingaat, kan dit allerlei antecedenten scheppen, die op hun beurt weer ongewenschte bindingen geven voor de kerkorde en een principieel voorstel bemoeilijken.

In verband met de voornaamste taak van de Generale Synode n.l. de voorbereiding eener presbyteriale kerkorde op den aangegeven grondslag : gehoorzaamheid aan de Heilige Schrift op den bodem der belijdenisgeschriften, is het dus van belang, dat de Synode alles vermijdt, wat met dien grondslag in strijd zou kunnen zijn, en voorzichtig zij met allerlei nieuwigheden en ver­dienstelijkheden der practijk.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen