Verslag van de Generale Synode

1. Als oudste van dienstjaren opent ds. Postma van Heerlen deze vergadering, waarna in deze eerste vergadering in 1947 een moderamen wordt gekozen. De aftredende Praeses ds. Zeydner en de Assessor ds. Wesseldijk worden met secundus en tertius herkozen.

2 Het programma bevat slechts één punt, n.l. de voorziening in den nood t.a.v. de vacaturen in de Indische Kerk, de Herv. Kerk hier te lande en de uitzending van leger- en vlootpredilkanten.

3. Het moderamen kwam met een voorstel het onderstaand additioneel artikel bij het Reglement op het Examen in eerste lezing te aanvaarden en daarna aan de consideraties van de Class. Vergaderingen en Prov. Kerkbesturen te onderwerpen :

„In afwijking van het in de Reglementen der Kerk bepaalde inzaike de toelating tot de Evangeliebediening in de Ned. Herv. Kerk kan de Alg. Syn. Commissie met het oog op de bizondere nooden ten aanzien van de geestelijke verzorging in binnenen buitenland, kennis genomen hebbende van een rapport over een voor ieder geval afzonderlijk onderzoek, ingesteld door een Commissie van drie kerkelijlke hoogleeraren, daartoe aangewezen door de Alg. Syn. Commissie, besluiten tot de Evangeliebediening in de Herv. Kerk toe te laten:

a. zij, die met gunstig gevolg Candidaatsexamen in de theologie hebben afgelegd ;

b. oud-Zendelingen van de Samenwerkende Zendingscorporaties en den Gereformeerden Zendingsbond

c. personen, in het bezit van de acte tot het geven van godsdienstonderwijs

d. personen, die een opleiding hebben ontvangen aan het Instituut „Kerk en Wereld."

4. Deze voorstellen gingen vergezeld van een kort Memorandum, waarin de zaak nader in haar urgentie werd toegelicht. Kort en bondig komt het hier op neer : Er is gebrek aan arbeidskrachten. Talloos vele brieven uit Indië bevatten woorden van dank dat er aan de In lndonesische zaak aandacht wordt geschonken, tegelijk het verwijt, dat men in den steek gelaten wordt omdat de daad uitblijft. Andere kerkformaties zijn paraat, de Herv. Kerk blijft achter. Het Moderamen acht zich niet langer verantwoord alles zoo te laten blijven. De gevraagde vijftien predikanten voor sleutelposiities zijn er op twee na, doch de kerkeraden zijn weerbarstig hun predikant twee jaren af te staan. Ook dient een uitweg gezocht voor vrouw en kinderen in gevallen van geheele losmaking.

Gelijk het leger in oorlogstijd bizondere maatregelen treft, (een kadet wordt terstond bevorderd tot officier) zoo zou de Kerk ook mogelijkheden kunnen scheppen en gelegenheden kunnen openen om candidaten in de theologie een versneld kerkelijk voorbereidend en proponentsexamen te doen afleggen, n.l. een geselecteerd gedeelte. 1)

Denkende voorts aan art. 8 der Dordtsche Kerkorde, zou de Kerk personen met singuliere gaven, zeg een tiental, van De Horst b.v. na een kerkelijk examen voor de hoogleeraren, tot predikant kunnen bevorderen. 2)

Tevens zouden godsdienstonderwijzers, en dan nog maar een bepaald getal, tot predikant kunnen worden bevorderd. Hiervoor komen alleen zij in aanmerking die vele jaren zelfstandig hebben gearbeid en van singuliere gaven zijn. 3)

Ten aanzien van de oud-Zendelingen staat de zaak formeel niet zoo moeilijk, vooral niet in de toekomst. Bij repatrieering wordt hun de weg gebaand tot het predikantschap.

5. De praeses vraagt adviezen. Gedrongen door den nood geven slechts enkelen een tamelijk gunstig advies. De Assessor maakt bezwaar, de kerkelijke hoogleeraren Van Niftrik, Semmelink en Berkelbach ontvouwen unaniem hun bezwaren. Een krachtig pleidooi wordt gehouden door Kolonel ds. de Kluis, evenzeer door ds. Brink gerepatrieerd Indisch predikant.

Veertien sprekers voeren het woord. De zaak wordt theologisch, kerkelijk, missionair, historisch, moreel en financieel uiitvoerig doorgesproken, doch niemand is te vinden voor de voorstellen zooals zij daar liggen.

6. Toch mag het niet bij woorden blijven. De heele Synode voelt dat er wat gedaan moet worden. Vele amendementen en nieuwe voorstellen worden genoteerd en alles tezamen ter nadere bestudeering op zeer kort termijn opgedragen aan een Commissie, bestaande uit het Moderamen, waarbij gevoegd de heeren Bronkhorst, Karres, Kastein en Van Niftrik. Binnen een maand dient deze Commissie gereed te zijn.

7. De volgende Synode zal D.V. 24 Februari en volgende dagen niet op Woudschoten te Zeist gehouden worden, doch te Blaricum, Ds. A. Meyers sloot de vergadering.

G. VAN DER ZEE.

Naschrift van de Redactie.

Dit verslag werd ons toegezonden door ds. van der Zee. Wij geven het ongewijzigd door, hoewel de met 1), 2), 3) gemerkte plaatsen ons voorkomen de persoonlijke visie van den verslaggever weer te geven. Een vergelijking, met het voorstel, zooals dat voorafgaat, zal dat vermoeden ook bij anderen oproepen.

Wij plaatsen daarom de volgende opmerkingen :

Ad 1) Dit zou alleen van beteekenis zijn indien er onder de candidaten mannen werden gevonden, die bijzonder geschikt en geroepen zijn om naar Indië te worden gezonden. Mogelijk, dat dit geval zich voordoet, maar in het algemeen moet men geen beginnelingen, maar ervaren predikanten zenden.

Voor vervangers moet men de voorbereidende suidie voor het ambt niet in de war brengen. Dat is niet verantwoord en zelfs in strijd met den eisch van den Dienst der Woords.

Ad 2). Dit ware een schromelijk misverstand ten aanzien van Art. 8.

Vooreerst worden de leerlingen van de Horst niet opgeleid voor godsdienstonderwijzers, maar voor sociale werkers.

Ten tweede heeft art. 8 nooit het oog gehad op jonge menschen om die zonder opleiding in het ambt te plaatsen.

Aangenomen, dat er onder de leerlingen van „Kerk en Wereld" jongelieden met singuliere gaven zouden gevonden worden, dan nog zou men die naar Gymnasium en Universiteit verwijzen en de volledige opleiding voor predikant laten volgen.

De man, die het wetsvoorstel heeft geformuleerd, moet dat wel heelemaal vergeten zijn, of geen idee van artikel 8 hebben.

Maar behalve dit principiëele bezwaar, is het ooik weinig tactvol om de leerlingen van „Kerk en Wereld" zoo maar tot predikanten te bevorderen, en dat voor een zaak, waarbij men den steun van de gansche kerk noodig heeft, terwijl iedereen weet, dat „Kerk en Wereld" in breede lagen geen vertrouwen heeft kunnen vinden.

Ad 3). Dit is alleen de bedoeling en kan ook alleen de bedoeling zijn. Ervaren mannen, die sedert lang reeds een taak waarnemen, die een volledige predikant vraagt.

En niet, zooals het voorstel zegt, menschen, die de acte godsdienstonderwijzer hebben.

Om misverstand te voorkomen, mochten wij niet nalaten enkele aanteekeningen bij dit verslag te maken.

Severijn

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen