Samuël, een zoon der Wet.

75)

Hoe was dat toch geweest bij de zijnen in Rusland ? Zij hadden een diep gemoedsleven gehad in hun gezinnen en in hun verborgen verbinding met God, maar in hun beroepsleven, temidden van vijandige volkeren, waren zij altijd één en al berekening geweest! De tegenstellingen bleven onverzoend, Israël werd in de sfeer van de ballingschap sluw en leefde zonder geluk in deze tweeheid voort. Slechts zo nu en dan, als in de ziel van deze of gene de golfbeweging een branding verooorzaakte, ging er een straal van hartstochtelijke extase omhoog ; een roepen om de Verlosser. In weer voorbijgaande geestelijke opwekkingen bracht de mystieke aanleg dan weer enige verzoening van die tegenstellingen. En die versterkte Messiaanse trek kregen zij juist door en uit de vervolgingen : de grote droom over verlossing en heerlijkheid ! Deze heimelijke zielewijsheid was in de eenzame ziel van Suze, de blinde, tot een machtige spanning geworden en had langs al die wegen, die de moederliefde weet te vinden, ook Samuels hart ontgloeid.

Daar drongen opeens orgeltonen tot hem door. Toen hij, daarop afgaand van zijn weg afweek en de volgende hoek om kwam, merkte hij een kleine kapel op, die iets achter het front van de straat stond. Daar scheen een namiddaggodsdienstoefening te worden gehouden. Hij wist niet tot wat voor godsdienstige gemeenschap dit kerkgebouw behoorde, maar hij zag wel duidelijk, dat het geen Joods huis des gebeds kon zijn. Niettemin kwam er enige nieuwsgierigheid bij hem boven om daarbinnen eens te gaan luisteren en dan eens na te gaan, wat die vreemde, godsdienst op de heilige bodem van Israël in haar schild voerde, en of hij daarbinnen ook nog iets zou horen over zijn volk, en hoe die vreemden hier de toekomst van Israël beoordelen zouden. Schuw keek hij de straat langs, of er geen Jood was die hem opmerkte. Toen trad hij binnen. Hij ging in de bank zitten, die het dichtst bij de deur door het orgel nog enigszins werd overschaduwd. Een orgelspel, als de synagoge niet kent, maakte hem wat angstig, zó weerklonk het in alle hoeken en tegen de ramen en over de banken. Alles wat van hout of metaal was, scheen wel mee te trillen. En daarbij verwonderden zich zijn ogen ook. Hij zag boven het altaar het crusifix, dat hij kende; hij had gedacht, dat alle christelijke kerken vol beelden zouden zijn als in Rusland, en nu zag hij hier een eenvoudige, sobere ruimte, zonder ook maar één schilderij of beeld. De mensen zaten gemakkelijk op de banken, mannen en vrouwen door elkander, en de mannen zaten met ontbloot hoofd. Zelfs grote kinderen zaten er in de rijen en zongen ernstig mee. Samuel kon niet verstaan, wat zij zongen, maar hij voelde zich aangetrokken tot de grote wijding, die hij in deze samenkomst opmerkte en door de vriendelijke blikken, die hem bij zijn schuw binnen komen hadden bemoedigd.

Eindelijk zweeg het orgel, en nu verscheen de prediker achter de lessenaar. Het was een man van middelbare leeftijd, wiens stil en fijnbesneden gelaat hem vertrouwen inboezende. Samuel verbeeldde zich daarom, dat hij iets beters misschien te horen zou krijgen over zijn volk, dan de Gojim gewoonlijk wisten te vertellen, en met deze veronderstelling verdedigde hij dit zijn waagstuk voor zichzelf. De prediking werd in de Duitse taal gehouden. Hij kon haar met enige moeite verstaan, en het was ook alsof zij voor zijn Joodse oren berekend was. Want op grond van een tekst uit de boeken van Mozes, handelde zij over het verbond, dat God met het volk der Hebreen heeft gesloten. Waarom zou Samuel dan niet stilletjes blijven luisteren ?

De kracht van dat verbond : Gods werk van opvoeding en Israels geloofsgehoorzaamheid, stelde de prediker in een klaar licht. Hij prees die geweldige mensen om hun grote daden van geloof, die aanvoerders, profeten en koningen ; hij prees ook de Psalmdichters en de heerlijkheid van de tempel. Maar toen kwam de keerzij. De prediker zei, dat Israël dat verbond verbroken had en hij beweerde, dat God tengevolge daarvan Zijn beloften nu ook had ingetroken. Ja, hij sprak het kalm uit als iets overbekends en vanzelfsprekends, dat God inplaats van Israël tot erfgenamen van Zijn ganse zegen de Christen-geworden heidenvolken had gesteld, en dat God, Zijn vroeger woord brekend, met deze een nieuw verbond had gesloten.

Daar schrok Samuel hevig van. Dat voor een openbare vergadering en nog wel in een samenkomst, die zij godsdienstoefening noemden, iemand het aandorst om Jehova voor te stellen als Eén, die Zijn woord brak, dat kon hij niet vatten ! Hij meende, dat hij misschien niet goed had gehoord en dus verscherpte hij zo mogelijk nog zijn opmerkzaamheid. Zijn ogen werden onnatuurlijk groot en donker en spanden zich in om meer te verstaan. Maar toeh werd het niet anders : de prediker verkondigde werkelijk omtrent de Heer der heirscharen, dat Hij door de zonden en dwalingen van Zijn volk zich er toe had laten brengen om Zijn eed te vergeten.

(Wordt vervolgd.)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen