De Generale Synode

Op 20 November j.l. is de vergadering van de Generale Synode geopend op „Woudschoten", een landgoed, aan de straatweg van Zeist naar Woudenberg, in de gemeente Austerlitz.

Het was een dubbele Synode. Behalve de 45 gewone leden, waren er nog 45 andere leden opgeroepen om deel te nemen aan de besprekingen over de nieuwe kerkorde.

De 45 toegevoegde leden, zowel predikanten als ouderlingen, mochten wel deelnemen aan de besprekingen over de kerkorde, maar hadden geen stemrecht.

Aan het einde van de zitting van deze Generale Synode zullen echter alle 90 leden deelnemen aan de eindstemming over de kerkorde.

Het waren drukke dagen. Ik kan daar zelf van mee getuigen. Doordat ds. Boer te Gouda wegens het overlijden van zijn vader verhinderd was, moest ik hem als secundus opvolgen in de Synode. Dientengevolge heb ik een viertal dagen de zittingen van de Synode bijgewoond.

De vergaderingen begonnen om 9 uur 's morgens en werden voortgezet tot 1 uur. 's Middags werd de vergadering weer voortgezet van half 3 tot 6 uur. De avondzittingen duurden van half 8 tot 9 uur. Het werd echter ook wel eens later. Eén keer werd de vergadering tot 1 uur in de nacht voortgezet.

De commissie van rapport en de subcommissies hadden een rapport moeten opstellen, waarin ongeveer 6000 amendementen moesten worden verwerkt.

Er wordt op zulk een Synodezitting hard gewerkt. De besprekingen, die daar worden gevoerd, zijn dan ook buitengewoon belangrijk.

Toen ik er de derde dag kwam, was de bespreking over de voornaamste artikelen van de kerkorde reeds beëindigd.

De 21 November werd in de middag- en avondvergadering het belijdenis-vraagstuk aan de orde gesteld. Artikel X van de nieuwe kerkorde stond in het middelpunt van de belangstelling.

Het luidt als volgt :

„In dankbare gehoorzaamheid aan de Heilige Schrift als de bron der prediking en enige regel des geloofs, doet de gehele Kerk, ook in haar ambtelijke vergaderingen, in gemeenschap met de belijdenis der Vaderen en in het besef van haar verantwoordelijkheid voor het heden, zich strekkende naar de toekomst van Jezus Christus, belijdenis van de zelfopenbaring van de Drieënige God".

We hebben al meer erkend, dat in een werkelijk gereformeerde kerkgemeenschap deze formulering inderdaad gebruikt zou kunnen worden. Men zou er de goede kant mee uit kunnen, maar het kan ook anders.

Deze formulering heeft het gereformeerde volk in onze kerk dan ook geen ogenblik gerust gesteld, gezien het feit, dat we in onze Hervormde Kerk nog steeds allerlei richtingen hebben.

Het is ons een blijdschap geweest, dat verscheidene leden uit deze dubbele Synode er bij de besprekingen op hebben aangedrongen, dat er zulk een wijziging in het artikel zou worden aangebracht, waardoor de binding aan de belijdenis onzer Vaderen tot uitdrukking zou zijn gekomen.

Het heeft helaas niet mogen baten. Waren het bij vorige Synodezittingen meestal enkelingen, die tegen stemden, ditmaal waren er zelfs 7 tegenstemmers van de 45.

Artikel X is dus ongewijzigd aangenomen. Als ge dat zo hoort, dat 45 ambtsdragers in onze Synode verklaren in gemeenschap van de belijdenis der Vaderen te willen leven, dan zoudt ge u een ogenblik kunnen verbeelden, dat ge op de Synode van Dordrecht waart.

Wat echter van zulk een gemeenschap met de belijdenis onzer Vaderen te denken?

Onder die voorstemmers van artikel X waren er ook nog, die er de Zwingli Bond van wilden overtuigen, dat niet de wens voorzit, om hen los te laten.

Een andere vrijzinnige verklaarde naar aanleiding van een voorstel van dr. Schroten om toe te voegen: „de belijdenis der Vaderen, welke zij als de hare erkent", dat het voor hem aan geen twijfel onderhevig is, dat de Kerk de belijdenis der Vaderen als de hare erkent. Spreker zeide: Als in de voorgestelde toevoeging voor een deel der kerk een geruststelling zou zijn gelegen, zou spreker tegen deze toevoeging geen bezwaar hebben.

Een derde vrijzinnig lid sprak zich uit in diezelfde geest.

Nu zult ge toch wel begrepen hebben, dat er bij de secretaris van de Gereformeerde Bond geen reden tot blijdschap is, als hij ziet op de gang van zaken in de Generale Synode van Woudschoten.

Van de meest rechtsen tot de meest linksen verklaart men van alle kanten, dat men gemeenschap met de belijdenis der Vaderen wil, terwijl velen voortgaan met openlijk van die belijdenis af te wijken, zelfs op de meest capitale punten.

Zeker, er is enige vooruitgang te bespeuren. Er waren nu tenminste 7 tegenstemmers. Men kan nu niet meer zeggen, dat het met algemene stemmen aangenomen is. Er zijn waardige protesten gehoord. Ook dit is een vooruitgang, dat er in de Generale Synode over het stuk der belijdenis gesproken mocht worden. Er kon anderhalve eeuw lang niét over gesproken worden.

De besprekingen op die Dinsdagavond op dit artikel stonden op een hoog peil.

Dat verheugt ons.

Er is echter helaas naar mijn bescheiden mening ook achteruitgang te bespeuren. In de Synode-zittingen van vroeger had men vaak een stemming van rechts tegen links. Toen hadden de vrijzinnigen vaak de moed om beslist „neen" te zeggen.

Nu stemmen allen in. Allen willen leven in gemeenschap met de belijdenis, maar velen gaan voort om met de daad die belijdenis te verloochenen.

Hoe kan men zich daarin nu verblijden? En nu wijst men er ons gedurig op, dat de verschuivingen onder de rechts-vrijzinnigen toch wel wijzen op een werk van de Heilige Geest. En daarom hoopt men, dat de vrijzinnigen hoe langer hoe meer naar rechts zullen komen.

Och, wie zou niet wensen dat inderdaad alle bedienaren des Woords zich zouden scharen achter de belijdenis onzer Vaderen.

Is dat de weg, die de Heilige Schrift ons predikt? Heeft de apostel Paulus met de dwaalleraars in de verschillende gemeenten ook maar een compromis gesloten, in de hoop dat de Heilige Geest de dwaalleraars wel dichter tot de Waarheid zou brengen?

Immers neen!

Tussen die dwaalleer en het Evangelie, hetwelk hij bracht, was geen verzoening mogelijk. Hij durfde zelfs te getuigen: Doch al ware het ook, dat wij, of een Engel uit de hemel u een Evangelie verkondigden, buiten hetgeen wij u verkondigd hebben, die zij vervloekt.

En daarom wacht ons ook na deze Generale Synode een strijd. In alle kerkvergaderingen moet het vraagstuk van de belijdens telkens weer aan de orde worden gesteld.

Kome er een einde aan het schipperen en laveren. Er mag niet langer worden gehinkt op twee gedachten.

TIMMER.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen