BRIEF AAN MIJN VRIEND TE MEERSTAD

Zuidstad, 29 Juni 1953.

Beste Jan,

Het wordt nodig tijd, dat ik je weer eens schrijf ; het is al weer zo lang geleden, dat ik je een epistel zond. Ik heb in de voorbij gegane tijd al weer een en ander beleefd, dat ik je graag wil ver tellen. Je hebt al meermalen in de courant gelezen van de gewoonte onzer R.K. medeburgers om hun auto's te laten zegenen. Ons protestanten stuit dit tegen de borst en wij kunnen dit maar moeilijk verstaan. Nu vond enige tijd geleden ook in Zuidstad een dergelijke inzegening plaats. Op een Zondagmorgen van 12 tot een uur, zo was aangekondigd zou dit geschieden. Mijn vrouw en ik wilden wel eens zien, hoe dit toeging en zo gingen we naar de markt. Een toegangsstraat stond vol met auto's, luxe, zowel als vrachtwagens, en motorrijwielen. Op het bordes van het gemeentehuis stond de pastoor der parochie in ambtsgewaad met een grote kwast en een assistent met een grote schaal wijwater. Een aantal auto's kreeg vergunning het plein op te rijden, ze moesten aan de organisatoren een bijdrage betalen (bij Rome gaat er weinig voor niets), vervolgens sprak de pastoor een gebed uit, waarna de auto's langs hem reden. Hij zwaaide met de kwast wijwater over de auto met berijder en deze reed weg, evenzo geschiedde dit met de volgende. In groepen van ongeveer zeven werd deze ceremonie herhaald. Publiek stond toe te zien naar het gebeuren. Ik hoorde een jong meisje zeggen : , , De onze is goed gezegend" m.a.w. de auto van papa had een flinke portie wijwater gekregen. Zit de gedachte aan het sacrament uit kracht van zichzelve werkende er al zo jong en zo diep in of is het maar kinderpraat ? Toen ik daar stond en ook daarna kwamen verschillende vragen bij me op. Vooreerst, waar zou in het Noorden geduld worden, dat een R.K. geestelijke publiek terrein in gebruik neemt voor de uitoefening van zijn ambt ? Trouwens als ik me niet vergis, mogen geestelijken buiten de kerkgebouwen zich niet in ambtsgewaad op de publieke weg bevinden volgens de wet op de kerkgenootschappen. Neen, ik vergis me niet, want in art. 6 staat : De bedienaren der openbare godsdienst dragen het gewaad voor kerkelijke plegtlgheden of bij de uitoefening van de openbare godsdienst in hun kerkgenootschap gebruikelijk, niet dan binnen gebouwen en besloten plaatsen, of daar, waar de openbare godsdienstoefening naar het 2de lid van art. 171 der grondwet, is toegelaten. Nu is het nog de vraag of dit laatste voor Zuidstad geldt, maar dit is niet het geval.

Echter ook andere vragen rijzen. Welke betekenis hechten de deelnemers aan deze zegening en wat verwachten zij er van ? Enige tijd later legde ik deze vraag voor aan een kerkelijk man, die al lang te midden van R.K. leeft. Deze meende, dat dit onder R.K. onderscheiden beschouwd wordt, omdat de een meer ernst maakt dan de ander met zijn overtuiging. Maar vrijwel geen R.K. zal nalaten zijn auto te laten zegenen. De meer emstigen zouden dit beschouwen als een vragen om Gods bescherming in het leven van elke dag.

Voor de meer oppervlakkigen is het niet veel meer dan een godsdienstige talisman tegen ongelukken. Voor de laatste opvatting kunnen we uiteraard al weinig waardering hebben, het godsdienstige is dan tot uiterlijke vorm verworden. Met de eerste opvatting komen we niet zo spoedig klaar. We kunnen daartegen m.i. alleen dit zeggen, dat de logica hier zoek is. Indien het om Gods bescherming begonnen is, dan gaat het om de personen en dan kan de auto wel thuis blijven. Dan zou men kunnen volstaan met een kerkelijke handeling binnen de kerk. Dan zou men niet alleen auto's moeten zegenen, maar ook machines, fabrieken enz. Een zekere verzakelijking der genade en een miskenning van het geestelijk karakter valt moeilijk te loochenen. Daarom kunnen wij maar moeilijk waardering opbrengen voor deze specifiek R.K. aanpassing aan het moderne leven. Voelt de R. K. Kerk dit misschien zelf ook als iets, waar zij de organisatie overlaat aan lekenorganisaties als een vereniging van handelsreizigers ?

Eveneens is er hier een en andermaal een processie gehouden. Halverwege de tocht werd een z.g. rustaltaar opgericht op openbaar terrein, vanwaar een predikatie werd gehouden, die door luidsprekers langs de gehele weg van de processie hoorbaar was. Metterdaad werd hier de publieke weg op deze wijze tot kerk gemaakt. Opvallend was hier ook het reciteren der gebeden : het

Onze Vader en het Maria wees gegroet. Het maakte op mij als buitenstaander een wat oneerbiedige indruk, dat monotone herhalen van telkens dezelfde woorden. Het wil er bij mij maar moeilijk in, dat men er dan steeds met zijn gedachten ten volle bij is en de betekenis ten volle doordringt. Wat echter een nog onprettiger indruk maakt is het knielen der R.K., wanneer de monstrans voorbijgedragen wordt. Wij herinneren ons dan het scherpe oordeel der Catechismus over de mis, hetwelk door deze eerbiedsbetuiging der R.K. wel scherp geaccentueerd wordt. En als ik je er dan nog bijvertel, dat sommige bewoners hun lopers op straat hadden neergelegd, opdat de processie daarover zou gaan, dan kan ik dat van R.K. standpunt wel begrijpen, maar ik moet dit toch met de Catechismus afkeuren. Je wordt op deze wijze toch wel meer reëel met deze vragen geconfronteerd in Zuidstad dan in vele plaatsen van het Noorden. Het is daarom van blijvende betekenis ons te bezinnen op hetgeen de hervorming ons geleerd heeft en nog voor ons betekent.

Een vorige maal schreef ik je over een ouderling, die geschorst was, omdat hij les gaf aan een zondagsschool, die niet van de kerkeraad uitging. Laat ik je volledigheidshalve en ten bewijze, dat mijn kritiek niet geheel ongegrond was, mogen vertellen, dat in hoger beroep deze schorsing is vernietigd. Gelukkig is nog niet alles mogelijk in onze kerk!

Ontvang de hartelijke groeten van je

vriend

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen