Apostolaat

Het zal stellig de lezers nog wel bekend zijn, hoe ter gelegenheid van de behandeling van de nieuwe kerkorde, ter synode de vraag aan de orde is gesteld, wat voorrang had : het belijden of het apostolaat. Het vooropstellen van het apostolaat in dezen vormde, met de te onduidelijke binding aan de belijdenis der Kerk, voor bijna alle gereformeerde synodeleden en enkele anderen een zó groot bezwaar, dat zij hun stem aan de nieuwe kerkorde niet konden geven.

Het motief van het vooropstellen van het apostolaat om deze kerkorde te verwerpen, is toen en later in onze kring nader duidelijk gemaakt. Dit heeft er toe bijgedragen, dat onder ons het apostolaat met scheve ogen wordt aangekeken. Wij leven in het klare besef, dat de Kerk pas een boodschap uit kan dragen als zij een boodschap heeft. Onder ons is het beeld geliefd van de brievenbesteller, die iets te bestellen moet hebben wat voor de geadresseerde leesbaar is — anders heeft zijn werk geen zin.

De gedachte is gaan leven, dat het niet goed is, zich met het apostolaat bezig te houden — af te geven, stond er bijna. Bezinning op de Waarheid, dat alleen is waardevol ; en zo komen wij er toe, ons te gaan bezinnen op van alles en nog wat en ons daarmee in onszelf op te sluiten. We gaan ons afvragen hoe we staan tegenover dit en tegenover dat, welke houding we hierin en welke we daarin moeten aannemen, hoe anderen, óok anderen in de Kerk, over al deze dingen denken, waarom ons inzicht eventueel van het hunne verschilt, enzovoorts. We zijn — al is dat nog slechts aarzelend — er zelfs soms wel voor te vinden, voorzichtiglijk te onderzoeken of er binnen onze eigen kring meer of minder zinvolle of misschien verkeerde tradities leven.

Een en ander kan de vraag oproepen, waar we met al dat bezinnen uitkomen — of liever : komen we er eigenlijk ergens mee uit? Als we eens uit-bezonnen zijn, wat dan? Zijn we dan klaar. 54 of beginnen we dan pas? Moeten we dan met het resultaat van onze bezinning niet iets gaan doen? Missen we niet de geestelijke kracht van de apostel-tijd, om boven het hoe-zou-het-moeten-zijn uit te komen tot het zó-is-het, dat als operatiebasis kan dienen voor Gods Kerk?

Is het misschien zó, dat, waar deze ontkerstenende wereld al meer trekken van overeenkomst gaat vertonen met de heidenwereld uit de apostolische tijd, we er meer oog voor moeten krijgen dat het bezinnen op de Waarheid niet zozeer doel in zichzelf kan zijn, maar een middel, dat het doel, het uitdragen van de Waarheid, moet steunen en dienen?

Om zo meerdere aandacht in onze kringen te vragen voor het apostolaat, kan een hachelijke onderneming schijnen. Te wijzen op de noodzaak van het opbrengen van de geestkracht die voor het bedrijven van apostolaat nodig is, kan de indruk wekken van een wegglijden in een ongewettigd optimisme omtrent de geestelijke welstand der Kerk, die tot dit apostolaat geroepen is. Het kan - zo zelfs doen denken aan enige aansluiting bij de middenorthodoxie in dit opzicht. Het kan lijken op een beweging, tegengesteld aan die, welke tot uiting komt in het boekje van dr. Berkhof ; Crisis der middenorthodoxie, waarin immers zo sterk op bezinning wordt aangedrongen.

Toch is dit slechts schijn. Ongetwijfeld worden de leidende groepen in onze Kerk gekenmerkt door een zekere drang tot apostolaat. Aan deze drang gevolg te geven zonder zich daarbij eerst op de Waarheid te hebben bezonnen en zich er door te hebben laten overwinnen, is echter een overheenleven over het feit, dat het ware apostolaat voorshands de krachten te boven gaat. Zulk een drang tot pseudo-apostolaat kan zelfs een onbewuste vlucht betekenen voor de Waarheidsvraag. Wanneer dit het geval is, is het alleen hierom al tot mislukken gedoemd.

Wanneer wij hier een lans breken voor het apostolaat, dan doen wij dat dus in het besef, dat dit zonder een bezinning op de Waarheid een hol ding is, in genen dele identiek met de activiteit naar buiten die we in het Nieuwe Testament bij de oudste Christelijke Kerk aantreffen. Het „gaat dan heen, onderwijst " stond in de Oude Kerk in geen enkel opzicht tegenover het , , bewaar het pand, u toebetrouwd". Dat de Kerk een boodschap pas kan uitdragen als zij een boodschap heeft, houden wij dus staande als een juist beeld van het bezwaar dat wij tegen het huidige apostolaire „bedrijf" in de Kerk hebben.

Wij geloven echter, dat er daarnaast reden is, om onszelf voor te houden, dat we ons niet terug mogen trekken in een enkel-maar-bezinnen, in het idee dat dit op zichzelf , , beter" zou zijn. Wie korter bij de Kerk in de aposteltijd meent te staan, zal toch ook iets meer in zich mogen hebben van de apostolische bewogenheid van die dagen, zich wat breder uitend dan alleen in een financieel steuntje aan de Zending ergens ver weg. Laten we bedenken, dat de noodzaak tot bezinning, hoe nuttig en allernodigst ook, dan toch maar een teken is — voor, zover tenminste daarbij aan het apostolaat geen behoefte wordt gevoeld — dat wij aan het rechte apostolaat in echt nieuwtestamentische zin nog niet toe zijn en in die zin een schuld betekent voor de Heere. Ja, dan mogen wij ook het overige deel der Kerk opwekken met ons mede ook in die schuld te komen ; het weinig zinvolle onwaarachtige apostolaat te laten varen en zich door dr. Berkhof te laten wijzen op het gevaar dat daarin schuilt ; om dan de Heere te smeken of Hij door Zijn Geest ons hart wil samenvoegen tot de vrees van Zijn Naam, en ons — ook ons gereformeerden — bekwaam wil maken tot het ware apostolaat.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen