DE VAKBEWEGING III

De ontwikkeling van andere verhoudingen staat echter nog geenszins stil. Berusten de bovengenoemde organen op onderlinge overeenkomst (dié dus hun werk kunnen doen, zolang alle partijen er zich aan houden), nu is de regeling van dit alles op wettelijke basis groeiende. Dat is wat met één term de publiekrechtelijke bedrijfsorganisatie wordt genoemd.

Als eerste instrument daarvan is tot stand gekomen de S.E.R. (Sociaal Economische Raad), van welks werkzaamheden wij tegenwoordig in de dagbladen vaak verslagen lezen. Daarin hebben zitting 15 werkgevers, 15 werknemers en 15 door de regering benoemde deskundigen. Aan deze raad worden allerlei belangrijke maatschappelijke vraagstukken door de regering om advies voorgelegd. Daarbij houdt de regering echter haar volledige verantwoordelijkheid. Er is dus geen sprake van, dat de regering hiermede min of meer het heft uit handen zou geven, zoals sommigen menen of eigenlijk meer vrezen. De ingewikeldheid der maatschappelijke verhoudingen maakt het echter raadzaam wettelijke maatregelen pas te treffen na gepleegd overleg met dege­nen, die goed in de materie thuis zijn.

Belangrijker wordt dit alles nog, wanneer langzamerhand de bedrijtsschappen tot stand komen. Dat zijn de overkoepelende organen voor een bepaalde bedrijfstak, b.v. de metaalnijverheid of de grafische bedrijven. Zo zullen er ook productschappen komen; dat zijn de overkoepelende organen van bedrijven, die een bepaald product voortbrengen. Misschien gaat het u wel eens duizelen met al die termen. Het is niet zo moeilijk als het lijkt, mits u deze termen maar goed aankijkt en even zich realiseert wat het woord betekent.

Een gevleugeld woord is ook altijd in de vakbeweging geweest de medezeggenschap. Vooral van christelijke zijde is dit steeds sterk op de voorgrond gesteld. Men wilde niet, zoals de ouderwetse socialist, er naar streven om het alléén voor het zeggen te krijgen, maar wel iets mede te zeggen hebben, de werkgever en de werknemer ieder met hun eigen verantwoordelijkheid. Dit beginsel wordt verwezenlijkt in de wet op de ondernemingsraden waardoor in vele ondernemingen de belangen van de bedrijfsgenoten in de eigen kring van leiding en personeel worden besproken.

Bovendien wordt hierdoor ten zeerste bevorderd het verantwoordelijkheidsgevoel van alle betrokkenen. De fabriek is dan niet langer een zaak, waarbij alleen de baas belang heeft, maar de arbeider leert verstaan de noodzakelijkheid, dat ook hij hart heeft voor de zaak.

Hoewel dit een zeer summier overzicht is, zal het duidelijk wezen, dat het arbeidsterrein van de vakbonden zeer uitgebreid is. En tevens, dat in talloze kwesties de levensbeschouwing en het geestelijk uitgangspunt der bestuurders van doorslaggevende betekenis is. Daarom moeten de voormannen uit de werknemerskringen voortkomen, want het gaat niet over zakelijke vragen alléén, waarvoor deskundigheid voldoende zou zijn. De toenemende ingewikkeldheid van het maatschappelijk leven vergt echter het uiterste van de bekwaamheden der leidende figuren. Wij moeten diep respect hebben voor vele mannen, die als gewoon werknemer hun loopbaan zijn begonnen en nu vaak moeten confereren met ministers en hoge ambtenaren.

Het is zo nodig, dat deze mensen weten, dat hun mensen achter hen staan. Helaas zijn vele leden der verschillende bonden laks in het deelnemen aan vergaderingen en het mede verwerken van de verschillende vraagstukken. Men zegt dan het volste vertrouwen te hebben in de kopstukken. Maar een gebrek aan belangstelling voor deze dingen zou op de duur wel eens meer ondermijnend kunnen werken, dan de moeilijkheden met hen, die van de noodzaak van christelijke organisatie niet overtuigd zijn.

Dit laatste kan nog weer op twee manieren geschieden, öf door als christen lid van een z.g. neutrale bond te zijn, óf door zich overal buiten te houden.

Over de vraag, of een christen lid dient te zijn van een organisatie, die zich wil richten naar Gods Woord, is helaas niet alleen verschil van mening op het gebied van de vakbeweging. En de houding van toonaangevende kringen in de Hervormde kerk, sticht hier op zijn zachtst gezegd, veel verwarring. En dat terwijl in binnen- en buitenland telkens blijkt, hoe christenen in de neutrale bonden wel mogen meevaren als vlag op de lading, maar zonder dat zij ooit enige invloed van betekenis op de gang van zaken kunnen oefenen.

Degenen, die zich overal buiten houden, omdat zij er geen heil in zien, of de christelijke bond niet christelijk genoeg achten, nemen een zeer onsymjiathiek standpunt in. Natuurlijk willen zij wèl mede profiteren van de resultaten, die het harde en gestage werker der vakbeweging mede heeft verwezenlijkt. Tegen het aanvaarden van nieuwe rechten heeft niemand ooit bezwaar, door wie het dan ook is bewerkt. Maar met rechten gaan altijd plichten gepaard. En er rust ongetwijfeld een zedelijke plicht op ieder om in het huidige maatschappelijk bestel mede te werken door lid te worden van een vakorganisatie, die rekent met de eisen van Gods Woord.

Gemiddeld brengen de leden van de vakbeweging 2 %  van hun loon op als contributie. Dat is niet gering en misschien wel meer dan wij als vaste bijdrage aan onze kerkelijke gemeente afdragen. Maar dank zij deze middelen, heeft de vakbeweging in de sociale strijd het spit afgebeten.

En het is gelukkig, dat in deze strijd bekwame mannen hun roeping als christen hebben verstaan. Zijn zij volmaakt ? Doen zij het altijd goed? Zij zelf zullen de eersten zijn om het tegen te spreken. Maar juist omdat zij weten van de macht der zonde ook op sociaal terrein, is het enige middel ook daar, naar Gods wil te vragen en steeds weer uit te dragen, dat ook in deze. dingen de mens beeld­ drager Gods moet zijn en zo alleen mens kan zijn.

Hartelijk hoop ik, dat de wankelmoedigen en die zich afzijdig houden onder ons, door dit overzicht zullen zien wat hun te doen staat.

Wellicht mogen wij in de toekomst nog eens wat praktische zaken hier ter sprake brengen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen