ALS LEVENDE STENEN

Wanneer wij Calvijn gedenken kunnen wij dat niet beter doen dan door de Schrift te overdenken en dan wél vooral daar waar gesproken wordt; over de kerk als de tempel des Geestes. Omdat Calvijn de theoloog was van de Heilige Geest was hij de theoioog van de kerk, haar fundament, haar leven en haar orde. Bovenstaande tekst geeft weer waar het hem daarbij ten diepste om ging. Geen zorg lag hem hoger dan die voor het geestelijk huis en voor de levende stenen.

Het is een vreemde beeldspraak, want een steen is immers het symbool van hardheid en van dood. Stenen levend te maken schijnt ten enenmale onmogelijk te zijn, daar is geen enkel aanknopingspunt voor. De hardheid en hardigheid ervan heeft Calvijn in zijn theologie terdege beseft en in de praktijk nog des te meer ervaren. Maar hij mocht ervan gewagen, dat God dat onmogelijke doet, daadwerkelijk, in de levenwekkende kracht van Zijn liefde door de Heilige Geest.

Wij zelf zijn met stenen te vergelijken, zo hard zijn wij voor God en zo ongevoelig voor Zijn Woord. Alleen tegen deze achtergrond is te verstaan wat Calvijn zegt over algemene genade, bijzondere openbaring, verkiezing., wedergeboorte, etc. Maar de Heere wil deze stenen losbijtelen uit de rots van deze wereld en ze zo bewerken, dat zij levend worden, bruikbaar hij de bouw van Zijn heilige tempel. Dan zijn ze niet meer gevoelloos, maar gaan zij leven tot Zijn eer. Daartoe komen zij niet uit zichzelf, een steen verbrijzelt nooit zichzelf en verandert nooit in een vlesen hart al zou hij daar ook een eeuwigheid de tijd voor hebben. God zelf doet het door de krachtdadige werking van Zijn Heilige Geest, waardoor Zijn Woord ingang vindt. Hij wil uit deze stenen Abraham kinderen verwekken. Hiji roept door Woord en Geest de dingen, die er niet zijn, alsof ze waren en zodat zij er zijn. Het stenen hart kan het onder de Wet en onder de beademing van de Geest niet uithouden. Het wordt er zo onder verbroken, dat er een nieuw leven geboren wordt in de liefde tot Christus.

Maar dit werk des Geestes mag nooit los gezien worden van de roeping van Zijn kinderen in deze wereld. Roeping betekent altijd gelijktijdig geroepen worden uit de zonde en tot de dienst van God. De Heere wil, dat zij levende stenen zullen zijn en het kenmerk van een steen is, dat hij hard is en standvastig. Men kan er op slaan zoveel men wil, maar hij kan niet vervormd worden of verbogen. Zo zullen levende stenen vast zijn en staan in de aanvechtingen van het rijk der duisternis. Met het oog op deze hechtheid van de gemeente heeft Calvijn zijn commentaren geschreven. Levende stenen zullen zich niet aanpassen aan de wereld en de zonde, zullen ook niet meegeven in de stormen, die onophoudelijk door de Satan ontketend worden. Zij zullen , , krachtig zijn in de Heere en in de sterkte Zijner macht". Deze geloofszekerheid is de eigenlijke kern van het reformatorisch geloofsgetuigenis. Helaas wordt deze geloofskracht weinig meer onder ons gevonden. Veel kinderen Gods kunnen beter met elastiek dan met stenen worden vergeleken, of met een riet, dat door de wind heen en weder bewogen wordt. Daardoor wordt Hem, Die ze levend maakte, oneer aangedaan. Er zou, juist ook bij de Calvijnherdenking, meer gebeden moeten worden: versterft hetgeen Gij hebt gewrocht, opdat Uw gemeente in deze wereld als levende stenen openbaar zal worden. Anders zouden wij de graven der profeten restaureren zonder wezenlijke band met hun getuigenis.

Deze stenen moeten gebruikt worden. De Heere maakt ze niet levend, opdat zij op zichzelf zouden blijven en hun eigen leven zouden leiden. Zij moeten dienst doen bij de bouw van Zijn huis. Daartoe moeten deze stenen aan elkaar worden aangepast; zij moeten leren elkaar in liefde te dragen. Vrijwel de gehele correspondentie van Calvijn is daarop gericht geweest, ook zijn oecumenische bemoeienis bv. met de Luthersen. Veel scherpe kanten moeten worden weggeslepen, zij moeten geoefend worden in de zelfverloochening. Vaak moeten zij door lijden zachtmoedig worden gemaakt. Mozes had er veertig jaar voor nodig, voordat hij bruikbaar was, maar toen was hij dan ook de zachtmoedigste van alle mensen. Calvijn moest er voor naar Straatsburg, waar hij in nader contact kwam met Bucer, zijn „goede en zeer wijze vader".

Zo moeten zij tot een geestelijk huis worden gebouwd. Daarin krijgt ieder zijn eigen plaats, de een in een opvallende positie, de ander meer in de schaduw. Maar zij zijn allen op hun plaats dienstbaar aan het grote werk Gods, waarin Hij Zichzelf verheerlijkt. Zij hebben niet zelf uit te maken waar en hoe zij daarvoor dienen zullen. Calvijn heeft telkens weer niet gewild, toch heeft hij zich niet aan zijn roeping kunnen onttrekkken, hoewel hij bleef spreken van , , het juk van zijn roeping". De Bouwmeester wijst zelf de plaats aan naar Zijn welbehagen. Er is verscheidenheid van gaven, toch is er eenheid, want het is dezelfde Geest.

Niettemin zijn alle stenen in wezen gelijk, want zij dragen allen hetzelfde opschrift, dat er op gebeiteld is, ja er op gebeiteld. Dat heeft pijn gedaan en doet nog dagelijks pijn, want dat betekent het sterven aan zichzelf. Dat opschrift luidt: uit genade zijt gij zalig geworden en dat niet uit u, het is Gods gave. Zo spreekt de tekst van de gemeente als van een geestelijk huis, waarvan de Heere Jezus de hoeksteen is. Alles rust in Hem. Zij zijn verkoren in Christus Jezus. Hij is de levende steen, door de mensen (de bouwlieden. die er verstand van konden hebben) wel verworpen, maar bij God uitverkoren en dierbaar. Dat onderscheidt dit geestelijk huis van iedere andere behuizing, dat hier alles in Hem rust. Dat kenmerkende zal ook in de orde van de kerk, de architectuur, zo zuiver mogelijk moeten worden bewaard. Calvijns voortdurende bemoeienis om een deugdelijke kerkorde mag niet verklaard worden uit een zeker legalisme, maar uit de zorg voor de waarachtige structuur van de gemeente Gods. Alleen als Hij het fundament is blijft alles op zijn plaats, dan verrijzen de muren van het huis en alleen zo wordt de tempel gebouwd waarin de Heilige Geest op aarde wonen kan en wil.

Dan rust ook de ene steen op dé ander, zij zijn elkaar tot een hand en een voet en vertroosten elkaar met deze dingen. Zij zijn met elkaar door innige banden verbonden, want zij mogen elkaar zien als dienstbaar aan hetzelfde doel. Niet allereerst omdat zij elkaar zo lief vinden, dat vaak allerminst, maar omdat zij de Heere Jezus zo lief hebben en Zijn eer zoeken. Wat heeft Calvijn niet met geduld en volharding gearbeid aan het samenvoegen van de levende stenen, die overal verspreid lagen. De levende stenen nemen elkaar aan, zoals de Heere Jezus hen aangenomen heeft, dus met de gebreken. Want , , nu zijn er vele leden, maar er is één lichaam. Het oog kan niet zeggen tot de hand: ik heb u niet nodig of'het hoofd tot de voet: ik heb u niet nodig". Zo had Calvijn behoefte aan het contact, niet alleen met gelijkgezinden als Farel, maar ook met anderen als Bucer en Bullinger, Melanchton en A Lasco.

Alleen dan kan de Heilige Geest zich rijkelijk openbaren als er gemeenschap geoefend wordt, de gemeenschap der heiligen. Het is geen wonder als er weinig Geesteswerk wordt aangetroffen, wanneer geprobeerd wordt elkaar van van zijn plaats te dringen. Dan komt de tempel des Geestes in verval.

De bezinning op Calvijn zij ook een bezinning op zijn oecumenische contacten. Dan zal het gebed van de Heere Jezus weer onder ons gaan leven: dat zij allen één zijn.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen