KRONIEK

Predikant in het leger.

De conflicten zijn er nog. We moeten ermee leven. Maar het leven gaat verder en de conflicten groeien mee. Het moderamen van de synode heeft de commissie voor interkerkelijk overleg in overheidszaken-Militair, kortweg: Cio-M, een ultimatum gesteld. „Blijft de commissie ds. Bos steunen dan zal het moderamen niet aarzelen een ernstiger beslissing te nemen". Het moderamen weet zich geruggesteund door een adres van zesenveertig theologen en vier leden van de Nederlands Hervormde Kerk, die er op hebben aangedrongen bij het breed moderamen om zelf de ambtsvervulling der legerpredikanten in handen te nemen en om zich af te wenden van de Cio-M. Tot de ondertekenaars behoort prof. Berkhof, die het synodale schrijven over de kernbewapening de status wil geven van een belijdenisgeschrift. Ja hoger nog, want er moet zelfs tucht geoefend worden ten aanzien van hen, die zich zonder meer niet kunnen verenigen met het kernwapengeschrift. .

Het eigen kerkelijke hemd is nader dan de oecumenische rok. Dat bleek in de onverwikkelijke affaire rondom de overgang van prinses Irene. Alle toenadering ten spijt gaven aartsbisschop en paus de voorkeur aan allerhande geheimzinnigheid. Wel had een gesprek plaats tussen moderamen en aartsbisschop. Een afsluiting werd nog niet bereikt, maar wel waren er grondslagen voor voortgezet contact. Als puntje bij paaltje komt gaat eigen kerk toch bovenal. Geen wonder enerzijds. De internationale politiek vertoont dezelfde onhebbelijkheden. Wanneer de gemeenschappelijke belangen of liever de gemeenschappelijke nood niet naar elkaar toe drijft, worden de allianties losser en gaat ieder op eigen houtje de wereldproblemen oplossen.

Als het interkerkelijk niet meer lukt, nemen we het zelf ter hand. Geen gemeenschappelijke geestelijke verzorging meer. Men vraagt: „Waar is de oecumene? " Zo hoog geroemd.

Het is jamer, dat er bij conflicten direct de schuld geschoven wordt op een of ander instituut. Dat was zo bij de moeilijkheden rondom de verloving van de prinses. De grondwet moet veranderd. Duidelijker moet tot uitdrukking komen de verantwoordelijkheid van de regering ten aanzien van niet regerende leden van het koninklijke huis. Als we maar niet denken dat we na bedoelde wijzigingen geen conflicten meer zullen krijgen. Dan is er wel weer iets anders.

Trouwens van verschillende zijde wijst men erop, dat de kwestie niet moet worden toegespitst op de houding van de hoofdlegerpredikant. Ds. H. G. Groenewoud zegt in het Hevr. Weekblad, dat het rapport niet 't laatste woord is en dat het niet een gezaghebbend gebod is voor de soldaten. Dan zou de kerk van tevoren de militairen moeten opwekken tot dienstweigering als christenplicht.

Zo denken sommigen er wel over. Want het hoofdbestuur van „Kerk en vrede" heeft zich tot het moderamen gewend met het verzoek te willen ijveren voor afschaffing van de militaire dienstplicht. De kerk moet bevorderen dat dienstplichtigen zich beroepen op de . „wet gewetensbezwaren tegen militaire dienst". Juister is het een radicale beslissing te zoeken — aldus het hoofdbestuur — en niet een compromis te zoeken. Dienstplicht is onchristelijk.

Dr. Gravemeyer verklaarde op de vergadering van het Verband, dat het rapport over kernbewapening „pacifistisch gedoe" was.

Uit dit alles blijkt genoegzaam dat het rapport niet aller instemming geniet. Wanneer er binnenkort een toelichting op 't rapport verschijnt, blijkt zonneklaar dat er aan het rapport het nodige ontbrak. Daarom is het niet juist om de kwestie uit te vechten tegen de hoofdlegerpredikant. We kunnen het eens zijn met de conclusie van ds. Groenewoud: „Hoofdzaak is de kwestie van de kernbewapening". Als men de koe wil grijpen dan bij de horens.

Predikant bij de huwelijksbevestiging.

Het besluit de ambten voor de vrouw open te stellen leidde — weliswaar op heel aparte wijze — tot de moeilijkheden in Ede. De vorige keer werden enkele vragen doorgegeven om enige helderheid en klaarheid te verkrijgen. Geenszins was de opzet dus de kwestie te vertroebelen. We behouden ons het recht voor hierop terug te komen om eventueel recht te zetten wat goedbedoeld scheef aankwam.

Inmiddels rees een direct conflict. Toen ds. Estrik uit Genemuiden te Meppel een huwelijk zou bevestigen trof hij een vrouwelijke ouderling en dito diaken. Hij weigerde wegens principieel bezwaar tegen de vrouw in het ambt het huwelijk in te zegenen. Wel kwamen de plaatselijke predikanten, maar ze wilden niet mee werken aan een oplossing om alsnog mannelijke ouderlingen te verzoeken assistentie te verlenen. De pers verwijt aan beide partijen een wat te starre houding. Ds. Estrik had zich van tevoren moeten vergewissen dat er geen vrouwelijke ambtsdragers zouden worden afgevaardigd. Ach ja, achteraf kan men alles mooi in een vaatje gieten. Maar wanneer hij het gedaan had, was er wellicht ook heel wat commentaar geuit. Hoe fanatiek! Geen vertrouwen in onze tact etc. Het zijn vaak van die proefballonnetjes. Trouwens de kranten zeggen ook wel dat hier en daar sommige predikanten, onder protest weliswaar, at en toe iets laten slippen. Dat is de bedoeling. Eerst de scherpe puntjes er wat afslijpen en straks als de koek rond is hem doorslikken.

Het besluit was er nauwelijks door, toen men bij een huwelijksbevestiging elders veronderstelde dat ik er wel geen bezwaar tegen zou hebben, dat een vrouwelijke ouderling dienst zou doen. Toen ik antwoordde dat ik wel degelijk bezwaar koesterde, kreeg ik het laconieke briefje terug dat de zaak een klein beetje op een misverstand berustte, omdat de huwelijksdatum viel voor de datum van de bevestiging van bedoelde ambtdraagsters. Van fanatiek gesproken.

De botsingen zijn er wel. Nu eens hier en dan weer daar. Schermutselingen.

Predikant bij de begrafenis.

De laatste tijd is in discussie of het nu wel in de haak is dat de dominee fungeert als ornament op begrafenissen van mensen, die tijdens htm leven zich nimmer aan de kerk lieten gelegen liggen. „Christenen" op (vier) wieletjes. Belanghebbende bij doop-trouw-rouwplechtigheden, waarvoor men koets of auto benut. In het West-Duitse Nieder-Wiesel was een 23 jarige slager door een verkeersongeluk om het leven gekomen. Het gebeurde in de nieuwjaarsnacht. Wegens ziekte van de plaatselijke predikant werd een genabuurde voorganger gevraagd voor de lijkrede. De overlijdensadvertentie luidde: „Door een tragisch ongeval is plotseling — voor ons allen onbegrijpelijk — N.N. tot Gods Rijk geroepen". De predikant had op deze zin in zijn toespraak critiek. „Als iemand de hele nacht zich van het ene café naar het andere sleept en als gevolg daarvan verongelukt, dan kan men niet zeggen dat dit de wil van God geweest is. Onbegrijpelijk voor allen? Het is geheel en al begrijpelijk dat iemand die stomdronken over een grote verkeersweg loopt een ongeluk veroorzaakt". De dorpelingen besloten een advertentie te plaatsen van de volgende inhoud: „Voor de lijkrede zonder troost heeft de predikant geen dank verdiend". De dominee zelf echter reageerde hierop met de opmerking, dat predikanten er beter mee kunnen ophouden, wanneer ze niet de waarheid mogen zeggen. Het optreden van deze dienaar is natuurlijk een lekker hapje voor ingezonden stukjes — schrijvers en schrijfsters. Pro en contra. Afgezien van alles zou een beetje eerlijkheid en de waarheid wel maken, dat men zich wel even bedacht eer men een predikant vroeg voor de begrafenis.

We waren in het leger, ter bruiloft en op de begrafenis. De dominee wordt graag geëngageerd om een modewoord te gebruiken. Hij is ook geëngageerd. Het is goed te bedenken wat Paulus zeide: „Want predik ik nu de mensen of God? Of zoek ik de mensen te behagen? Want indien ik nog mensen behaagde, zo was ik geen dienstknecht van Christus? " Dat is in alles de kwestie.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen