KRONIEK

Hij leerde als machthebbende. Zo lezen we van de hoogste Leraar en Profeet. Ze werden verslagen. Zo lezen we meer dan eens, wanneer Christus of de apostelen gesproken hadden.

Tegenwoordig komen we nogal eens de opvatting tegen, dat het gaat om de daad. De vorige kroniek wilde attent maken op het feit, dat de diaken de ouderling voorbijstreeft. De wereld moet niets hebben van tucht en vermaan, wat begrijpelijk is, gelet op de gezagscrisis en de drang naar vrijheid, die in vele gevallen losbandigheid betekent. Het dienstbetoon vindt wel waardering. De figuur, die lasten opbindt zwaar om te dragen, moet in de parade der mannenbroeders afmarcheren, maar de man die helpt de lasten des levens lichter te maken, mag blijven.

Ik herinner me een ziekenbezoek. Moeder was ziek en behoefde verzorging. Enkele gehuwde dochters, geenszins moeders van grote gezinnen, zaten zorgelijk sigaretten rokend in crapauds gedoken te confereren. Ze vroegen me of de kerk niet „iets had" in dergelijke situaties. Vanuit de verte hadden ze wel eens horen verluiden van Gezinshulp e.d. Toen ik voorzichtig te berde bracht, dat ze zelf bij toerbeurt ook wel „iets" konden presteren, waren de uitvluchtjes vele en transparant. Men wil daden. Daden moeten de woorden zijn, die de kerk laat klinken als klokken.

Maar evengoed kan men zeggen dat woorden daden zijn, d.w.z. dat waar het Woord Gods gehoord wordt, iets gebeurt. God sprak en het was er. Gods Woord geschiedt. Hoorders worden daders.

„Dominee verlaat kansel en wordt personeelschef". Zo staat als kop met grote zwarte letters in een van de vele kranten, die 5 oktober j.l. verschenen zijn.

De diaken verdringt beide categorieën van ouderlingen. Het formulier immers betoogt, dat er ouderlingen zijn die wel regeren en daarom een dubbele eer behalen, speciaal die arbeiden in het Woord en de leer.

„De kerk staat niet meer midden in de stad — en heel Nederland urbaniseert — zoals hij voorheen midden in het dorp oprees. Wel wil men de dominee op een hoog voetstuk plaatsen, maar dan is tevens afstand geschapen. Als Christus moet de kerk te werk gaan. Hij liet de mensen niet bij zich komen, maar hij ging tot de mensen".

Deze opvatting is niet volkomen juist. Want de scharen hebben zich wel degelijk verdrongen. Van heinde en ver kwam men om Hem te horen. Soms moest Hij zich onttrekken aan de opdringende menigte. Een feit is echter, dat het Woord geen kracht doet. Men kan — zoals op diverse manieren gepoogd wordt — de prediking wat genietbaarder opdissen, doch daarmee is wezenlijk niets veranderd. Weliswaar kan het gehoor wat talrijker verschijnen, maar wanneer de predicator zijn biezen heeft gepakt, is alles als voorheen. Er is geen gemeente geformeerd.

Wel kunnen we de prediker vergelijken met de bidder. Per saldo is immers de prediker een bidder. Niet omdat hij op de kansel gedurig wisselt. Soms is hij de mond Gods tot de gemeente en dan weer de mond van de gemeente tot God, de Hoorder der gebeden. Permanent is hij bidder, ook als hij preekt. Hij is immers een gezant van Godswege, alsof Christus door hem bade : Laat u met God verzoenen.

De bidder bereikt immer zijn doel. Bidt hij, hij ontvangt. Bidt hij alsof om van de mensen gezien te worden, het vindt plaats. Hij krijgt wat zijn hart begeert. Zo is het ook met de prediker. Hij wil gehoord worden, hij wordt gehoord van de mensen en geprezen wellicht, wil hij verhoord worden, hij wordt verhoord. Daarom heeft een dienaar van node de bede, dat God zijn ware oogmerk ontdekkend in het licht stelt.

Als we getallen nagaan en het verloop volgen, dan zien we met name in de kerk van Engeland. Het aantal jongeren, dat in deze kerk deelneemt aan de confirmatie vermindert zienderogen. In twee jaren tijds ongeveer 16 %. Van het aantal doopleden van deze kerk, 27 miljoen, zijn er 9 miljoen, eenderde, geconfirmeerd en daarvan weer eenderde, n.l. drie miljoen, leven met de kerk actief mee. Alleen bleek dat er onder volwassenen wat meer belangstelling zich openbaart.

In een ander artikel van een predikant uit het territoir van bisschop Robinson lezen we ook een aantal cijfers. Het aantal dopelingen daalde met 12% en in groot Londen zelfs 22%. In drie jaar daalde het aantal confirmanten — doopleden, die belijdenis afleggen — 25% en in groot Londen 33%. De schrijver betoogt, dat de predikanten de moed moeten betonen om een baan te accepteren. Nu doen ze allerlei dingen, die een ander — sociaal werker of psychiater — veel beter kunnen verrichten. De parochies willen wel een geestelijke hebben, maar zoals een vliegenier een parachute heeft. Voor het geval de nood aan de man komt. Hij meent dat de moderne mens nodig heeft meer geloof en minder dogma. Van het eerste een maximum en van het andere een minimum. Tenslotte zou dus de mens een oneindig geloof hebben in helemaal niets.

Er waaien wel radicale winden aan de overkant. Over Robinson hoeven we niets te schrijven. Trouwens er zijn nog meer scribenten, die een grondige opruiming houden in het geloofsgoed. Een titel van een boek : ‘God is niet meer’ zegt al heel wat.

Een Brits rapport over het predikambt wijst erop, dat de predikanten inboeten aan autoriteit, omdat de massamedia een enorm vervlakkende invloed uitoefenen, zodat men niet toekomt aan het vormen van een eigen mening, opvatting of overtuiging.

Voorts zouden we nog een opinieonderzoek, dat gehouden werd, kunnen citeren. De Church of England trekt nog 13% van zijn leden, andere protestantse kerken 30% en de R.K. kerk 59%. Men gaf als redenen op dat de gewoonte in onbruik raakte, dat de diensten verveelden, dat men „er niets meer in zag" en dat men geloofsmoeilijkheden had.

Overigens behoeven we ons niet over de grens te begeven. Ook in eigen land doen zich dezelfde verschijnselen voor, al is het op een ander niveau. In ieder geval staat de avonddienst ter discussie. Moet men deze dienst staken of is het mogelijk door een ander karakter deze beurt te saneren. De meeste experimenten geven slechts een tijdelijke opleving te zien. Uitstel van executie lijkt het. Het Woord doet geen nut, omdat het met geloof niet gemengd is. Toen Christus op aarde rondging, waren er gebieden waar Hij vanwege het ongeloof geen krachten kon doen.

De paus preekte voor een uitgelezen gehoor. Voor het forum van de ganse wereld. Terecht een unieke gelegenheid, zoals een dagblad schreef, om het Woord Gods te brengen. Wanneer we aan die maatstaf de rede van paus Paulus VI voor de Verenigde Naties meten, wil het ons voorkomen, dat de volle Raad Gods niet werd ontvouwd. Natuurlijk waren er vele reacties. Zelfs achter het gordijn, was men niet uitermate kritisch. Natuurlijk liet men wel uitkomen, dat het eenvoudiger is om een oproep tot vrede en staakt het vuren te uiten, dan om concrete plannen te ontvouwen voor Vietman, Pakistan enzovoort. Plannen, die kans bieden tot welslagen.

Het Woord Gods kan niet inboeten in kracht en gezag, maar in onze woorden is het gedevalueerd. Nodig is wederkeer tot het Evangelie, het eenvoudige, verlossende Evangelie, dat een kracht Gods is tot zaligheid. Doch ook het spreken van de woorden Gods garandeert nog niet bekering en geloof. En gij, o mensenkind! de kinderen uws volks spreken steeds van u bij de wanden en in de deuren der huizen, en de een spreekt met de ander, een iegelijk met zijn broeder zeggende: Komt toch en hoort wat het woord zij, dat van de Heere voortkomt; en zij komen tot u, gelijk het volk pleegt te komen en zij zitten voor uw aangezicht als mijn volk en horen naar uwe woorden, maar zij doen ze niet; want zij maken liefkozingen met hunne mond, maar hun hart wandelt hunne gierigheid na. En zie, gij zijt hun als een lied der minne, als een die schoon van stem is of wel speelt; daarom horen zij uwe woorden, maar zij doen ze niet. Maar als dat komt (zie, het zal komen) dan zullen zij weten, dat er een profeet in het midden van hen is geweest.

Gods Woord zegt: aanhouden. Tijdig en ontijdig. In de uitdelers wordt vereist, dat elk getrouw bevonden worde.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen