Boekbespreking

De schrijver van dit boekje ds. M. P. van Dijk is emeritus-predikant in de Gereformeerde Kerken. Zijn boekje is het eerste deeltje van een serie die de titel draagt 'Theologie en Gemeente'. 'De schrijvers willen met deze nieuwe serie geschriften de gemeente in gewone taal informeren over en zich diepgaand laten bezinnen op de vraagstukken die tegenwoordig op theologisch gebied aan de orde zijn en meer en meer aan de orde zullen komen; (en) het gesprek tussen de verschillende stromingen binnen de geref. kerken op gang brengen en bevorderen vanuit een positief willen staan op de bodem van bijbel en belijdenis'. Onmiskenbaar vormt deze nieuwe serie een soort tegenhanger van de bekende 'Cahiers voor de Gemeente', waarin Kuitert, Baarda, Augustijn, Hartvelt, Koole, Schippers en Mulder hun nieuw-theologische inzichten propageren. Toch zal het woord 'tegenhanger' in dit verband niet te zwaar geladen mogen worden, want men kiest voor het 'gesprek' en gesprek is iets anders dan b.v. confrontatie. Er wordt, zoals ds. Van Dijk zelf zegt, gezocht naar 'bruggen' tussen wat hij noemt de meer traditionele en de meer progressieve richting in de Gereformeerde Kerken.

Het boek zelf bevat, zoals uit de ondertitel blijkt, een 'Proeve van een nieuw belijden'. Deze Proeve is uiteraard kort (13 blz.); daarna volgt een brede Toelichting.

Het is naar ons gevoelen een heel waagstuk een nieuwe belijdenis op te stellen. De vraag kan zelfs worden gesteld of het mogelijk is. Een belijdenis moet niet worden gemaakt maar worden geboren.

Hoezeer wij ook de bedoeling van de schrijver van deze nieuwe belijdenis kunnen waarderen, er een echte belijdenis in horen kunnen wij niet. Een knap theologisch werkstuk — dat is het stellig, maar dat is nog geen belijdenis. Het mist al het forse en gespierde, ook het diep-geestelijke van onze klassieke belijdenisgeschriften.

Voor een deel kon dat weleens te wijten zijn aan het uitgangspunt. Ik citeer: 'Sterke nadruk is gelegd op het in de wereld zijn van de christen en op zijn aardse roeping. Dit in aansluiting aan het levensbesef van de christen in onze tijd. In nauw verband hiermee staat de nadruk op de kosmische Christus', dat is de Christus die alle macht heeft in hemel en op aarde'.

Dit uitgangspunt zet een deur open voor ik weet niet hoeveel 'nieuwe theologie' die zelf ondanks de schrijver binnen kan slippen. De aansluiting met de oude gereformeerde belijdenisgeschriften wordt zwak, want die hebben in elk geval niet dit uitgangspunt! Daarin staan zonde en genade, schuld en verzoening, Christus, rechtvaardiging en geloof veel meer centraal. Zij hebben een radicaliteit in hun oordeel over de mens die ik node in deze nieuwe belijdenis mis, waardoor ook de lof op Gods ontferming in deze oude belijdenissen hoger kan zijn.

Vanzelfsprekend neemt dit niet weg dat er vele goede en mooie dingen staan zowel in deze belijdenis zelf als in de Toelichting die ds. Van Dijk er op gegeven heeft. Zijn afwijzing van allerlei dwalingen ook in eigen kerk waarderen wij. Maar naar mijn besef zou hij beter doen met zich nauwer aan te sluiten bij de belijdenissen die wij reeds hebben om die dan vanuit de Schrift naar het heden toe uit te leggen. Die weg lijkt mij behoedzamer, veiliger en ook betrouwbaarder.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen