Een fraai boekwerk

Dit prachtige werk is een fotografische herdruk op prachtig papier in fraaie lederen band van een werk dat Reinier Boitet in 1729 het licht deed zien. Het behandelt, zoals de titelpagina aangeeft 'een zeer naaukeurige en uitvoerige verhandeling van deszelfs eerste oorsprong, benaming, bevolkirig, aanwas, gelegenheid, prachtige en kunstige gedenkstukken, nevens derzelver voorregten, handvesten, privilegiën en regeeringsvorm, alles 't zamengestelt en getrokken uit oude handt schriften, memorien en brieven en met zeer vele echte bewijsstukken (te voren nooit gedrukt) bevestigt: door verscheidene liefhebbers en kenners der Nederlandsche oudheden.'

Het boek bevat vele zaken, die in de eerder verschenen (1667) 'Beschrijving van Delft' door een zekere Dirk van Bleiswijk niet te vinden waren. De samensteller Boitet zegt in zijn voorwoord tot de stadsoverheid, dat de Edele Groot Achtbaarheden dit met één oogopslag zullen kunnen beschouwen 'wanneer Uwe Edele Groot Achtbaarheden de moeite gelieven te nemen om dit werk tot verpoozing van gewichtiger Stadts en Staatsbezigheden eens te doorbladeren'.

Het respect voor de overheid blijkt overigens door dit hele werk heen. De schrijver zegt in zijn voorwoord dat niemand groter verplichting heeft dan hij om een werk als dit aan de stadsoverheid op te dragen 'gemerkt ik onder de schaduw van Uwe Edele Grootachtbare loffelijke regeering, deftig en geregelt burgerbestier, als onder een wijnstok en vijgeboom gerust en vrolijk nederzitte en onder mijn dak blijde dagen beleve.' Het slot van de voorrede luidt: 'en wensch van harten dat Godt, d'opperste Regeerder, Uwe Edele Groot Achtbaarheden, en deszelfs aanzienlijke familien, noch een reex van jaren ten dienste van Stadt en Staat in een gezegende gezontheid wil bewaren, en eindelijk oud en levenszat op bestendiger eergestoelte verheffen. Dit is de bede. Weledele Groot Achtbare Heeren, van Uwe Edele Groot Achtbaarhedens gehoorzaamste en nederigste dienaar. Reinier Boitet.' Derge­lijke formuleringen zijn in onze tijd ondenkbaar. Behalve een kwestie van stijl en uitdrukkingswijze van die tijd speelt hier toch ook mee het respect voor de overheid als dienares van God, een theocratische trek.

Bij het doornemen van dit prachtige werk wordt men steeds weer getroffen door de onderlinge betrokkenheid van kerk en staat, door de theocratische trekken die het leven van de 17de eeuw vertoonden. Voor liefhebbers van de historie is dit boek, dat uiteraard in gothische letter geschreven is, een kostelijk werk. Men vindt er naast naamlijsten van burgemeesters en schouten, van vroedschappen, van predikanten en kerkmeesters, een beschrijving van de godsdienst ('Godt wil in lichaam en geest gedient zijn, waartoe een plaats en huis nodig is.') b.v. de beschrijving van de bekende Nieuwe Kerk. Men vindt erin een refrein of 'speelsgewijs verhaal' van de kermis die de Delftse minderbroeders een jaar na de Beeldenstorm hielden. Men vindt erin de ordinantie van Willem van Oranje inzake het tolereren ('gedogen, permitteren en toelaten') van de gereformeerde religie. Men vindt erin een grote uitvouwbare plaat van de stad Delft in die tijd. Verder is achterin opgenomen een 'bladwijzer' en een verantwoording van de heruitgave met daarbij een levensbeschrijving van Boitet door dr. A. O. Kouwenhoven. Tenslotte bevat het ook een aantal tekeningen van gebouwen en poorten uit die tijd. Op de laatste bladzijden treft men de namen aan van allen die intekenden op dit kapitale werk.

We bevelen dit werk ten zeerste aan. In dit boek komt het verleden tot leven. Het ademt de sfeer van een tijd waarvan men — als men het leest — nauwelijks geloven kan dat het ooit een keer zo was. Wie nu Delft ziet met zijn T.H. en zijn Calvé kan nog slechts dromen dat er ooit een Boitet woonde die zo lyrisch zijn aanhankelijkheid aan de stadsoverheid betuigde en dat er zo'n markante plaats was voor de kerk, al herinneren diverse gebouwen in Delft er nog wel aan.

Herleefd verleden. Voor liefhebbers. De uitgever is te feliciteren met dit prachtige werk.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen