Pasen en nu

Opvallend hoe vers het evangelie van de opstanding blijft. Neem Mattheüs 28! Tel eens hoe vaak het werkwoord heengaan in de twintig verzen voorkomt. Het graf is normaal een eindpunt waar alles samenkomt. Hier is het enige graf, dat een beginpunt mag heten. Hiervandaan zet het evangelie de gang erin.

Twee keer stuiten we op de uitdrukking: En als zij heengingen. . . Tijdens haar heengaan gebeuren twee dingen. Terwijl de vrouwen onderweg zijn zitten hemel en hel niet stil. Hemels is de Christusontmoeting die plaatsvindt, wanneer de vrouwen zich bewegen op de weg van gehoorzaamheid. Vanuit de hel is de raadslag om een bedriegelijke draai te geven aan het relaas over de gebeurtenissen in Jozefs hof 'als het begon te lichten'. Inderdaad toen is het gaan lichten. Beide hoofdkwartieren zijn in actie. Het vrouwenzaad maakt zich op naar de uiteindelijke triomf van de eeuwige aanschouwing. Het slangezaad daarentegen beraamt opnieuw een aanslag op de verzenen. Onmiskenbaar is evenwel de zegepraal op de machten die publiek in hun armzaligheid tentoongesteld worden.

De vrome establishment is in paniek. Het beste falende middel daartegen is een spoedvergadering met alle lichtgewicht van zwaarwichtigheid. Het besluit valt om kerkegeld, het gezegende penningske der weduwe incluis, uit te geven als steekpenningen. Soldaten worden omgekocht om een leugenachtig dementi te propageren over wat gebeurde 'als het begon te lichten'. Eén schoonheidsfout viel niet recht te strijken. De militairen moesten hun plichtsverzuim aan de kaak stellen als zij rondzeiden: 'De discipelen kwamen en stalen als wij sliepen'. Grof geld konden zij krijgen, maar zij waren soldaat genoeg om te beseffen dat de zilverlingen niet opwogen tegen een allesbehalve mals portie krijgstucht. Want daar wist men toen raad mee. O& O (overpriesters en ouderlingen) waren zielzorgers genoeg om de bezorgdheid op het gezicht van de commando's te duiden. Vandaar de verzekering met een veelbetekenende uitdrukking op 't respectievelijk eerbiedwaardig gelaat, dat zij de superieur tevreden zouden stellen en maken dat de soldaten zonder zorg konden zijn. 'Dat maken wij wel in orde'. Zij waren bereid er nog meer krom geld tegenaan te gooien. Als je toch eenmaal bezig bent. Zo ging dat in zijn werk. Zij zullen de magistraat voldoende gekend hebben om te weten dat een lekker vet douceurtje zonder weerstand in de stadhouderlijke buidel zou vloeien.

'En dit woord is verbreid geworden bij de joden tot op deze dag'. Deze laatste zin van de pericoop stelt nog een heel ander en hoogst belangrijk aspect aan de orde. Ik ga er niet op in, want het zou mij en u veel te ver voeren. Wij leggen ons aanzienlijke beperkingen op.

Wat ik zeggen wilde: overheden en machten zijn uitgetogen en tentoon gesteld. De opstanding is een glorieuze triomf. Hoe armzalig grabbelen de overpriesters en ouderlingen hun vale macht bijeen. Ten koste van sommetjes, die hun geldgierige aard gepijnigd hebben. En voorts een stadhouder, die in de uitoefening van zijn hoge goddelijke taak onkreukbaarheid versjachert voor aards slijk. Wat laten de hoogeerwaarde en de hoogedelgestrenge heren zich lelijk midden in hun kaarten kijken. Dat zijn nu Kerk en Staat hooggeprezen.

Die kerkelijke waardigheidsbekleders zijn psychologische raadselen van eerste orde. Gevoelde niemand van hen ooit iets in zijn ziel van wat Nicodemus in de nacht naar Jezus dreef? Had geen de begeerte van Arimathea om niet in onrecht te bewilligen en om zich bij het ogenschijnlijk failliet onbevreesd te scharen bij een partij, die de doodsteek kreeg? Wij kunnen ons over heel veel heenzetten en tenslotte in het gareel blijven meesjokken. We kunnen net een millimeter-streepje boven de lijn uitkomen doch ook precies evenveel daaronder blijven. Tot eeuwige averij.

Pasen levert — laat ik dat woord nu maar noemen — de meest radicale maatschappijkritiek die bestaat. Dat geeft nog geen vrijbrief om Jezus en het Koninkrijk en het evangelie voor ons krakkemikkerige maatschappij-kritische karretje te spannen. Christus heeft nooit gezegd, dat Hij bereid is om ons achterna te lopen en ons op de wenken te bedienen als wij lustig kritisch, doch met volslagen gemis aan zelfkennis en meedogen de toon aangeven. Christus zei: Volg gij Mij! Dat heeft Hij gezegd.

Pasen behoudt onbezoedeld de glans van waarachtige maatschappijkritiek in optima forma. Wat een geknoei van Kerk en Staat. Platvloers gedoe. Minne mannetjes die menen dat met de uitoefening van hun bevoegdheden hemel en aarde staan en vallen. Stellig, zij zullen deze hemel en deze aarde meeslepen in het gerede vuur.

Het is een plezierig feest om in preekjes en gesprekjes met behulp van de machtige inkijk van het paasevangelie Kerk en Staat deskundig en met groot misbaar tot de grond toe in de modder te halen. Vanaf elke soort kansel en praatstoel is dat een geringe kunst. Laat ons dan niet eigen kerkje en 'staatje' over het hoofd zien. Want wij hebben van geloof en godsdienst een privé koekebakkerszaakje gemaakt en om het winkeltje overend te houden schuwen we niet de verwerpelijke methoden van overpriesters en ouderlingen. Terwille van de onzes inziens ware zaak hanteren we leugen en bedrog. En om het te horen zoals wij het graag horen zijn wij ook nog wel bereid om er een aantal dure centjes aan te besteden.

Pasen anno 1973 ziet de wereld van uiterst links tot uiterst rechts er nog niet veel anders uit, dacht ik. U mag het zeggen als u vindt dat ik het verkeerd zie. Maar Christus is waarlijk opgestaan en geopenbaard in de harten van allen, die eerlijk zijn tot op de bodem van hart en buidel, die naast elkeen willen gaan zitten en die zichzelf in de ander gemakkelijk terugvinden, die duidelijk te verstaan geven waar het op staat doch afkerig zijn van alle botte polarisatie, die schermt met afgeknotte leuzen en in feite onwillig is tot oprechte gedachtenwisseling. Dat is ook Pasen: Jezus is haar ontmoet.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen