Opnieuw in Israël 2

Op de hoogten van de Golan

Wij kwamen een morgen (11 oktober 72) van Safed (Tsfat), een middelpunt van joodse schriftgeleerdheid. Op toerisme is men en in de omgeving geheel ingesteld. Vele kunstenaars, niet alleen kunstschilders stellen hun werken voortdurend ten toon, waardoor verscheidene huizen een museum in het klein zijn. De joodse mystiek heeft hier in het verleden vele vertegenwoordigers gevonden en de kabbala heeft tot de dag van vandaag bij de uitleg van het Oude Testament nog grote invloed. Ik heb meer dan eens met — ook jonge — Israëli's over deze mystiek gepraat, waarbij dan van hun zijde op mijn vragen: Wie geeft u toch recht om zo de Schrift te interpreteren; het antwoord was: Maar er staat toch geen letter tevergeefs in de Schrift ?

Van Safed, dat op ongeveer achthonderd meter boven de zeespiegel ligt dalen en klimmen wij; via Rosj-Pinna — een kruispunt van wegen noordelijk van het Meer van Gennesareth — gaat het met enige zware haarspeldbochten naar het noorden. De ruïnes van Hasor, plaats die vroeger van grote betekenis was, omdat hier de noord-zuidroute de weg naar Damascus kruiste; vlakbij is namelijk de plaats waar men vroeger de Jordaan over trok. Nu passeren wij de brug over de Jordaan, de brug van de dochters van Jacob; wij laten daarmee de ruïnes van Hasor links liggen en rijden naar Gadot, de grens van voor de zesdaagse oorlog van 1967. Het terrein toont nog alle sporen van deze veldtocht. De verdedigingslinies zijn voor een groot deel nog intact. Wij zien de terrasgewijze aangelegde gangen en loopgraven met hier en daar de betonnen mitrailleursnesten. Stukgeschoten Russische gevechtswagens liggen hier en daar onopgeruimd. Vanaf de hoogten van de Golan heeft men een schitterend uitzicht op geheel Opper-Galilea. Men kan zien, hoe de Jordaan zich in het Meer van Gennesareth stort. Strategisch gezien is het een natuurlijke uitkijkpost; nauwelijks één voertuig, dat zich ergens op de Wegen bevindt ontgaat aan het spiedend oog. Een groot stuk van Israël lag vóór de zesdaagse veldtocht geheel onder controle van de Syriërs en hun bondgenoten. De Israëli's, die hier hebben gestreden richtten een machtig gedenkteken op. U kunt begrijpen, dat ik in deze dagen van een opnieuw opgelaaide oorlog als in gedachten daar weer liep en dacht aan de reeds jarenlange explosieve toestand. En nog is het einde niet in zicht.

Langs de Syrische en de Libanese grens

Wij gaan verder op het op de Syriërs veroverde gebied richting Kuneitra, een volkomen vernielde plaats; geen huis is er bewoonbaar en geen gebouw is gespaard gebleven. Een Israëlische legerafdeling heeft het kampement, waar vroeger de Russische legeradviseurs hun verblijven hadden bezet en van een gedenkteken van de Syriërs in de stad opgericht is nog net zoveel over, dat de gids er met een glimlach aan herinneren kan.

De weg naar Banias gaat vlak langs de nieuwe Syrische grens. Langs een weg met vele bochten dalen wij af naar Banias. Eens was hier een heiligdom van de god Pan en vandaar deze naam. Onder de grot van dit heiligdom, dat door de Grieken aan Pan is gewijd ontspringt één van de bronnen van de Jordaan. Dat is nu de enige bron van de Jordaan, die Israël in handen heeft en men kan zich voorstellen, dat men daar blij mee is in een land waar men met water zo zuinig moet zijn en waar het water meer dan elders levensbron is. Voor ons is deze plaats beter bekend door de in het Nieuwe Testament voorkomende naam Caesarea Philippi. Herodes de Grote bouwde deze stad ter ere van keizer Augustus en later ten tijde van Her. Philippus kreeg het deze naam. Hier was het, dat Christus Zijn discipelen de vraag stelde: Wie zeggen de mensen, dat Ik de Zoon der mensen ben ? (Matth. 16 : 13).

We zijn hier vlakbij het oude Dan (Teil el Kadi) eens de grensplaats (1 Kon. 15 : 20) zoals blijkt uit de menigmaal voorkomende aanduiding Van Dan tot Bersjeba (Richt. 20 : 1, 1 Sam. 3 : 20 e.a.). Het ligt aan de voet van de Hermon; de natuur is in deze bergachtige streek wild en mooi. De tocht gaat na een kort oponthoud in Banias via Kiryat Shemona langs uitgestrekte katoenvelden en bosrijke heuvels langs de grenzen van Libanon. We overnachten in Nahariya een stad aan de Middellandse Zee, die in 1934 gesticht is door joden, die onder de druk van het toenmalige regime in Duitsland waren geëmigreerd. Iets noordelijker (8 km) ligt Rosj Hanikra op de grens van Libanon. De witte rots steekt hier in zee uit; van hier hebben we een uitzicht om dagen van te genieten en om nooit te vergeten. Wat heeft dit land een verscheidenheid van heerlijke vergezichten !

Een volk werkt aan zijn toekomst

Wat een indrukken zijn er reeds van één dag rondtouren en rondwandelen te verwerken. Op Israël mag men toepassen het bekende: en volk, dat leeft, werkt aan zijn toekomst. En in vele dingen is er ook voor een toerist iets van een wonderlijke vooruitgang te zien. In vier jaar tijd is de Israëlisering ook in het openbare leven voortgeschreden en dat valt een vreemdeling op en ik heb dat wel eens aan de Israëli's gezegd. Maar daarmee bedoel ik niet de zware problemen te bagatelliseren waarvoor het volk zich geplaatst ziet. Het lijkt soms, alsof zodra de ene nood voorbij is een andere zwarigheid voor de deur staat. Men denkt aan het woord van Amos: Iemand is op de vlucht voor een leeuw en daar staat dreigend een beer voor hem. En uitgeput leunt hij in een hut met zijn hand tegen de muur en daar bijt hem een slag (Am. 5 : 19). Als je daarover begint staart men in de verte en zegt: Och, weet u, het gaat om de kinderen en hun toekomst. Moeilijkheden naar buiten en naar binnen; er zijn dreigingen van de volken rondom — de geschiedenis herhaalt zich: Israël heeft er altijd tussen gezeten. En anderzijds wat al spanningen, opgeroepen aan deze zijde van Israels grenzen. Je moet maar eens in Hebron een morgen rondlopen zo met zijn tweeën. Daar zijn de spanningen tastbaar; de een roept u toe: Welcome, Sir, in Hebron' en een ander weigert je fruit te verkopen want daar heb je weer zo'n Amerikaan.

Israël en het geloof der vaderen

Leeft het volk Israël uit het geloof der vaderen ? Veel wijst op verval van het synagogale leven in Israël. En toch velen zullen het eens zijn met wat een vrome Israëli zei: Wij zijn niet naar Israël gegaan om juist hier geen jood te zijn. Men mag nooit vergeten, dat de geloofskracht van een kleine groep meer betekent dan oppervlakkigheid en onverschilligheid van een grote massa. Zou Sodom niet gespaard zijn, als er tien rechtvaardigen in het midden van die stad waren geweest. 'Zonder het leven naar de Thora en zonder de zedelijkheid van de profeten is Israël een land als Libanon of Syrië'. 'Israël is niet minder dan de andere, ook niet meer dan de andere, maar Israël is anders: Israël is Gods eigen volk'. Als vooraanstaande Israëli's dit zeggen, dan mogen wij hen daaraan houden en hen vragen, of zij niet te weinig Israël zijn ! Buber herinnerde er zijn volk aan, dat als Israël minder is dan het naar zijn roeping moet zijn, m.a.w. als Israël beneden de maat blijft van zijn geheim, dan zal Israël ook dat mindere verliezen.

Onze schuld aan Israël

Nu in deze dagen Israël weer van alle kanten door vijanden wordt bedreigd en benauwd, schijnt de vraag niet meer boven te komen, of Europa — misschien moet ik wel schrijven de gehele wereld — geen schuld heeft aan Israël. Of probeert men door van geen schuld te spreken de schuld te verdonkeremanen en te verdringen ? Moet niet met schaamte en verootmoediging geconstateerd worden, dat het spreekwoord wordt bevestigd, dat over graven snel gras groeit ? En dan denk ik niet alleen aan de slachtoffers van deze eeuw !

Een eigen tehuis, een home, een Heimat voor een volk, dat eeuwenlang gezworven heeft en opgejaagd is. En men gunt hen de rust niet! Men zal ons geen rust laten, Herzl zag het jaren tevoren. En hij was niet de enige. Maar zijn droom ging in vervulling: Als gij wilt is het geen sprookje. Moeten wij verder teruggaan ? Had de man, die zei, dat een weinig wanhoop onmisbaar is voor een grote onderneming niet de profeten op zijn hand ? Mocht hij niet aanknopen bij en zich beroepen bijvoorbeeld op Jeremia (h 23 : 3) ? Ik zal het overblijfsel Mijner schapen zelf vergaderen uit al de landen, waarheen ik ze verdreven heb — en Ik zal herders over hen verwekken, die hen weiden zullen en zij zullen niet meer vrezen noch verschrikt worden, spreekt de Heere. Of: Gij zijt om niet verkocht, gij zult ook zonder geld gelost worden (Jes. 52 : 3) — de Heere zal voor uw aangezicht heentrekken en de God van Israël zal uw achtertocht zijn (vs. 12). Er zouden veel meer woorden, die van het toekomstige heil van Israël spreken kunnen worden aangehaald, uit Daniël en uit Zacharia. Maar als ook in deze voor Israël bewogen dagen deze teksten telkens weer ter tafel komen, dan moeten wij toch maar voorzichtigheid betrachten. Wat annexeert men de woorden des Heeren soms gemakkelijk. Wat past men ze gemakkelijk toe en bij allerlei uitleg denkt men wel eens: Heeft deze man in de Raad des Heeren gestaan, dat hij zo goed weet hoe de Heere Zijn Woord waar zal maken ! Begin eens bij eigen levenservaring. Als de Heere een zeer bepaalde belofte u op het hart bond en u die in het geloof mocht vasthouden, bent u toen nooit de Heere vooruitgelopen met de gedachte: En nu zal dit zo en zo waarheid en werkelijkheid worden ? En is later de vervulling niet een geheel andere geweest dan u zich had voorgesteld ? Ja, Hij houdt zich aan Zijn Woord maar Zijn wegen zijn anders en hoger dan de onze !

Uitleg van de profeten

Zou daarin niet een les liggen bij de uitlegging van Gods profetieën bijvoorbeeld als het gaat om Israël ? Ik noem de uitleg van het boek der Openbaring. Vroeger heeft men het boek van de Openbaring van Johannes verklaard op de zogenaamde kerkhistorische wijze, dat wil zeggen men vond in het boek van de Openbaring hoogtepunten en dieptepunten uit de geschiedenis van de kerk en dus ook van de wereld. Op deze wijze haalde men er van alles uit en wist men precies te vertellen tot welk hoofdstuk van het boek der Openbaring de geschiedenis van de kerk reeds gevorderd was; dit visioen nog en dan dat en daarna zou het einde komen. Tegenwoordig zijn wij heel wat voorzichtiger met dit zware boek, dat de kerk in dagen van vervolging en grote nood een onuitsprekelijke vertroosting gegeven heeft, maar nooit als een rekenboek gediend heeft om data en feiten tevoren te kunnen vastleggen. Daarvoor is de profetie niet gegeven.

Zulk een 'kerkhistorische' methode wordt nu — vooral in een tijd als de vijanden van Israël vele zijn — op de toekomst van Israël toegepast. Daar moeten wij maar erg voorzichtig mee zijn. Maar zeker is, dat de Heere niet verlaat, wat Zijn hand heeft begonnen. Er zijn en er blijven beloften voor Israël en er zal niet één van de goede woorden des Heeren ter aarde vallen en daarop mogen wij pleiten: Bidt om de vrede van Israël. Wel moet het gaan allen, die haar beminnen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen