Boekbespreking

Wil Veldhuis: Geloof en Ervaring. Uitg. Ambo, Bilthoven; 70 blz.; 1973; prijs ƒ 6, 50.
De Katholieke Centrale Vereniging voor Geestelijke Volksgezondheid stelde in een brochure de vraag: 'Wat doen we met ons geloof?' In een vanwege deze vereniging uitgegeven brochurereeks is nu dit werkje verschenen, als bewerking van een eerder gepubliceerd artikel, beide van de hand van drs. Veldhuis die systematische theologie doceert aan de Katholieke Theologische Hogeschool te Utrecht.
We worden eruit gewaar, hoe een katholiek, psychologisch geïnteresseerd theoloog het hoe ziet van het komen tot geloof, in de ervaring van de mens die gaat geloven. Schr. wijst op drie typen ervaring die in dit verband van belang zijn: religieuze ervaring, geloofservaring en de ervaring van Christus. Schr. wil als theoloog niet bij de psycholoog te rade gaan om 'de oorzaak van geloofservaring te vinden' (43), maar gaat met dit sympathieke voornemen dan wel wat uitgebreid in op verbanden tussen genoemde 'trappen' van ervaring en psychische ontwikkelingsfasen die de mens in het opgroeien doormaakt.
Het is allemaal bijzonder knap en helder beschreven, doordacht en uiteengezet. Toch voldoet het werkje in de voortschrijding van het betoog al minder. In het begin boeit de poging Calvijn en Thomas van Aquino in hun beschouwing van het komen tot geloofservaring beiden zonder onnodige botsingen tot hun recht te laten komen. Ook doet het ons goed bij het begin van geloofservaring 'belofte en roeping als geluid uit het onheil' te zien geplaatst, mits de staat van de mens na de zondeval dan tenminste ook als exponent van dat 'onheil' mag worden gezien en dit niet een te gereformeerde interpretatie van schrijvers bedoeling is. — Hij laat 'het slavenhuis uit Egypte' hiervoor 'model staan' (33). Maar dan bevredigt het toch niet als een en ander in de beschrijving van Christus-ervaring erop uit gaat lopen dat 'wij worden geroepen ons niet bij ons lot neer te leggen, maar samen een toekomst tegemoet te gaan' (62), omdat Jahwe zich in Jezus (ook) openbaart als onze lot- en tochtgenoot. Wel wijst schr. nog ijlings op het kwalitatieve verschil tussen Jezus en ons, maar dat verhelpt niet meer dat er dan een enorme verschuiving is opgetreden in de waardering van ons 'onheil' van schuld naar lot. Daardoor ook verkrijgt in het boekje de schuldervaring niet die diepte die ze in de Schrift heeft. Het gaat erop lijken alsof de schuldervaring niet wezenlijk tot de geloofservaring zou behoren.
Niettemin levert het boekje zeer waardevolle informatie voor hen die geïnteresserd zijn in de verhouding tussen de ervaringsaspecten van het geloof en eventuele psychologische parallellen, en in hoe dit door een katholiek theoloog wordt gezien.
Arnhem

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen