Een licht tot verlichting...

Het heil is bereid voor het aangezicht van al de volken zingt Zacharias. Een licht tot verlichting der heidenen en tot heerlijkheid van Uw volk Israël: De volkeren èn Israël, Israël èn de volkeren, ze worden in één adem genoemd. Het heil kwam óók tot de volkeren. De boden gingen uit en brachten de boodschap over de gehele wereld. Een handjevol eenvoudige vissers — niet vele wijzen en niet vele edelen — gingen uit, passeerden de grenzen van Israël en kwamen tot de volkeren met het ongehoorde nieuws: u is geboren de Zaligmaker!

Ook in het donkere Afrika

Toen ik enkele weken geleden in Kenya was heb ik dankbaar van de gelegenheid gebruik gemaakt om naar Eldoret, naar het zendingsterrein van de GZB te gaan. Temeer heb ik me gerealiseerd hoe het werk, dat 2000 jaar geleden begon met de gang van de apostelen de wereld in, vandaag nog net zo geschiedt,

's Zondags ging ik met dominee Wim Bouw naar de Kyrio Valley, waar hij de kerkdienst zou houden. Doordat de Valley laag ligt is het er zeer warm. Na een autotocht van enkele uren arriveerden we bij een riviertje waar de auto werd neergezet. De rest moest te voet worden afgelegt door de bush-bush. Na een half uur lopen kwamen we op een plek in het bos, waar een klein houten schuurtje stond. Daar zouden we de kerkdienst hebben. Tussen het struikgewas wachtten al groepjes mensen. De dienst moest om elf uur beginnen. Maar de meeste mensen komen van verre en hebben geen horloge.

Pas om kwart voor twaalf werd een aanvang gemaakt met de dienst omdat toen wel ongeveer de meeste mensen aanwezig schenen te zijn. Er waren wat planken op de grond gelegd, waarop de gemeente plaats nam. Eerst in 1972 is men daar begonnen met het houden van diensten en nu waren er ongeveer 60 mensen die opkwamen onder de prediking.

Ds. Bouw preekte in het Swahilih maar omdat de meeste aanwezigen de landstaal niet verstaan werd de preek door de plaatselijke predikant — opgeleid door o.a. dr. H. Goedhart — vertaald in de stamtaal. Aandachtig werd er geluisterd. Verschillende mensen maakten aantekeningen van wat zij hoorden. Af en toe liep iemand weg. En nadat de dienst begon­nen was voegden zich nog verschillende mensen bij het gehoor.

Zes uur

De dienst was al zeker een half uur bezig toen nog een man arriveerde met acht kinderen. De kinderen gingen zitten en deden een kort gebed evenals de man. Intens beleefde hij de rest van de dienst mee. Af en toe maakte hij zijn gevoelens kenbaar met een instemmend gemompel. Ook hij schreef iedere keer iets op. Na de dienst vertelde hij me, dat hij vanuit de bergen was gekomen. Hij had met de kinderen 18 kilometer gelopen door de wildernis, in totaal drie uren gaans. Zo moest hij ook de weg terug. Zes uur per zondag — en zó iedere zondag — legde hij te voet af om de prediking te horen. Enkele jaren geleden werd hij door het Woord gegrepen toen hij in aanraking kwam met een Amerikaans zendeling en sindsdien bezoekt hij trouw de kerkdiensten. Intussen doet hij zelf het werk van een evange­ list door in de omgeving waar hij woont bijeenkomsten te organiseren waar nu de mensen komen om te luisteren wat hij hen uit het Woord van God vertelt.

Gemeenschap

De dienst, zomaar onder de bomen, duurde met de plichtplegingen ten opzichte van de gasten mee, ongeveer drie uur. Daarna bleven de mensen nog bij elkaar en aten samen. Tussen de bomen maakten de vrouwen een eenvoudige maaltijd gereed in potjes en pannetjes, die ze hadden meegebracht. Zo beleefde men samen als gemeente, als kersverse gemeente, een stukje gemeenschap in de open lucht voor men weer terug keerde naar de eigen hut. (Vier wanden, of een ronde wand en een dak van riet, méér is het niet, meer is het niet).

Alles bij elkaar was er sprake van een heerlijke ontspannenheid juist in het nog zo ongekunstelde en ergens ongestyleerde bijeen zijn. Ging er iets fout met het zingen dan begon men opnieuw. Tijdens de dienst kon er rustig iemand iets zeggen zonder dat het stoorde. Een gemeente in de leer, zó was het eigenlijk. Een pas gevormde gemeente, die de eerste beginselen nog Ieren moet, maar die blijkens de gespannen aandacht, waarmee werd geluisterd, blijk ervan gaf, dat de boodschap hen iets te zeggen had.

Zomaar een gemeente

Zoals ik daar, in de binnenlanden van Afrika, deze gemeente ontmoette, zo zijn er gemeenten verspreid over de hele wereld. Het was zomaar een gemeente, maar intussen een gemeente bijeengebracht door Woord en Geest. Een gemeente, die, zoals gezegd de eerste beginselen nog leren moet, een gemeente, die per lid van de gemeente in de collecte misschien gemiddeld ééntiende Kenyase shilling offeren kan (ongeveer 3 et.), maar een gemeente waarvan de Schrift zegt: niet vele rijken, niet vele edelen, maar het dwaze van deze wereld en hetgeen niets is, dat heeft God uitverkoren.

Een gemeente, die nog niet rijk en verrijkt is geworden door wat bij ons theologie heet, een gemeente die nog niet alle dogmatische onderscheidingen kent, maar dan ook een gemeente die nog niet afweet van twist en tweedracht dank zij die dogmatische onderscheidingen, of van de twijfel, die ons westers theologisch bezig zijn zaait in de harten.

Zó, zoals daar!

Zó, zoals daar is het hier ook een keer begonnen. Mannen als Willibrord en Bonifatius brachten hier de frohe Botschaft, het Evangelie, in een wereld die in de duisternis van het heidendom verzonken lag. De Heilige Geest deed ook in ons land aan middels de man op het peerd, Willibrord, voor wie we een standbeeld hebben opgericht in Utrecht. Maar meer dan dat standbeeld zeggen kan, zegt het de levende gemeente wat het zeggen wil, dat het licht in de duisternis is opgegaan. Degenen die zaten in het land van de schaduw des doods, over hen is het licht opgegaan. Voordien zonder God en zonder hoop in de wereld, maar nu verlicht door het Licht, dat tot verlichting der heidenen is gegeven.

Zoals op de zendingsvelden langzaam gemeenten ontstonden en ontstaan zo is het hier ook gebeurd. Bijeenkomsten in de open lucht, zomaar onder de bomen. Maar zo had Gods werk voortgang. Zo ging allerwege het licht op in de duisternis. Het is opvallend hoe vaak in de kerkgeschiedenis en daaromheen, ook in de profetieën die op de komst van Christus duiden, gesproken wordt over het licht in de duisternis. Jesaja zegt: het volk dat in duisternis wandelt zal een groot licht zien...(Jes. 9:1). En Christus zelf zegt: het volk dat in duisternis zat hééft een groot licht gezien. Verwachting én vervulling. Het Oude en het Nieuwe Testament zijn één.

Opgang en ondergang

Op zonsopgang kan zonsondergang volgen. Beleven wij hier de ondergang van de zon, terwijl die zelfde zon elders opgaat? Zulks te zeggen zou al te boud zijn. Maar een feit is dat er landen zijn waar de zon in ieder geval nog maar aan het opgaan is. Men komt samen in de tempel van ongekorven hout maar beleeft er dan ook het prille van een eerste christengemeente. Men kan ook samenwonen in tempels van onvervalst goud terwijl toch het 'fijne goud verduisterd is'. In dit opzicht is er voor ons reden tot ernstig onderzoek.

Maar één ding is zeker. Het Licht is opgegaan, voor alle volkeren. En deze Zon bestraalt tot vandaag West Europa en Afrika, blanken en zwarten. En daarom:

Vanwaar de zon in 't Oosten straalt,

tot waar z' in 't Westen nederdaalt,

zij 's Heeren Name lof gegeven.

Ons heeft bezocht de Opgang uit de hoogte om te verschijnen degenen, die gezeten zijn in de duisternis en schaduw des doods (Lucas 1 : 78, 79).

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen