Enige vragen over het huwelijksformulier (4)

De instelling van het huwelijk
Het treft ons, hoe direkt in het huwelijksformulier het luisteren naar de Schrift zich laat gelden. Al terstond wordt duidelijk, dat het huwelijk een instelling van God is. Niet maar 'een zaak van twee mensen', niet maar een familieaangelegenheid, maar God stelde het huwelijk in. Dat is van groot belang, ook, omdat in onze tijd het huwelijk op zijn best gezien wordt als een van de mogelijke samenlevingsvormen. Er zijn ook andere. En de overheid moet ook daarvoor ruimte scheppen. Het huwelijk is niet langer hoeksteen van de samenleving. In Zijn wijsheid en goedheid gaf de Heere bij de schepping het huwelijk als Zijn ordening. Krachtens de schepping zijn man en vrouw op elkander aangelegd. Dat wil niet zeggen, dat ieder tot het huwelijk geroepen of gebracht wordt, hoezeer ook het verlangen daarnaar leven kan en wettig is. Op schone wijze worden de beide scheppingsverhalen uit Genesis een en twee met elkander verbonden. De mens is pronkstuk der schepping, en vormt als het ware de climax in de scheppingsdaden Gods, geschapen als hij ook is 'naar Gods beeld en gelijkenis'. Maar de mens is ook als het ware middelpunt in de geschapen werkelijkheid met woon- en werkgelegenheid. En in die werkelijkheid stelt God tegenover hem een hulp, die bij hem past. Man en vrouw vormen samen een door de Heere gestelde nieuwe levenseenheid, hechter dan de gemeenschap die er is tussen mens en dier, zelfs dan die tussen ouders en kinderen. En in die verbondenheidmogen ze ook samen de intiemste liefdesgemeenschap beleven en ontplooien.

De huwelijksoorzaken
Het is heel opvallend, dat als uiteengezet worden de oorzaken, waarom God het huwelijk als Zijn ordening gewild heeft, eerst genoemd wordt de wederzijdse hulp en bijstand in tijdelijke en geestelijke zaken. In onze moderne tijd wordt de wederzijdse opdracht veelmeer naar voren gehaald. Daarna wil de Heere ook door het huwelijk in de voortgang der geslachten het menselijke geslacht in stand houden en Zijn gemeente vergaderen, waarom de kinderen in de kennis en vreze Gods zullen worden grootgebracht. En tenslotte is er het huwelijk ook ter vermijding van de onkuisheid. Men heeft wel eens gezegd, dat in dit formulier zo nuchter en zakelijk wordt gesproken. Dat waren ook onze vaderen, zonder daarmee te kort te doen aan de bijbelse diepgang en de menselijke warmte. Ik dacht over elk der drie genoemde oorzaken nog een opmerking te mogen maken.

Een hulpe tegenover
Wie de verschillende reformatorische huwelijksformulieren met elkaar vergelijkt, bemerkt al spoedig, hoezeer de hulp, waarover aan het begin van de Bijbel wordt gesproken zo sterk naar voren wordt gehaald, en dan nader toegespitst op de wederzijdse hulp en liefde, die men elkander bewijzen zal. Juist dat woord 'hulpe' is zo karakteristiek, want daarmee wordt aangeduid, hoe de Heere de vrouw onderscheiden van de man heeft geschapen. Er is aanvulling van wat eerst en anders ontbreekt. En daarin ligt een geheimenis. Juist omdat bij de een is, wat bij de ander ontbreekt, is er ook sprake van echte en hechte gemeenschap. God gaf de vrouw wel een andere maar niet een lagere plaats in de schepping dan de man. Eva is maar niet een stuk bezit van Adam. Er is geen verhouding van man en vrouw tot elkaar als een bezitter tot bezit. Wel is de man hoofd van de vrouw, maar geen beheerser. In ons lichaam kreeg ons hart een andere plaats dan ons hoofd, maar daarom is ons hart niet minder(waardiger) dan ons hoofd! In een wondere gemeenschap heeft God twee tot in de diepste wortels van het bestaan onderscheiden mensen, tot elkander gebracht, waarin samengaan en ongelijkheid beide gewaarborgd zijn. Ik denk dat de moderne emancipatiegedachte niet veel anders is dan een nieuwe vorm van oude slavernij. Wie aan het leven naar Gods instelling voorbijgaat, komt altijd naar de ene of de andere kant tot ontsporing. Wilden wij wijzer zijn dan de hoge en algoede God? Hoe menige beeldspraak bij de, profeten en de heilige dichters, die de Heere gebruikte bij de tot standkoming van Zijn openbaring, grijpen niet terug op het huwelijk, zoals God het bedoelde, ook… zoals de verwording door de zonde huis hield. Niettemin… noch als 'zijnsgelijke' noch als slavin stelde God de vrouw naast de man in het paradijs. De volgende keer graag nog iets over de beide andere oorzaken.

W. Chr. Hovius, K. a. Z.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen