Globaal bekeken

De uitgeverswereld valt thans in drie delen uiteen. Er zijn namelijk momenteel (algemeen-) christelijke boeken, er zijn evangelisch-christelijke boeken en er zijn reformaforisch(e)-christelijke boeken. Als we teruggaan naar de wortel van het christendom zou het allemaal hetzelfde moeten zijn. Is reformatorisch dan niet evangelisch en is evangelisch niet reformatorisch? Het 'christelijke' vraagt in onze tijd echter kennelijk om een aparte aanduiding.
In Rotterdam vindt men dezer dagen (7 en 8 september) het evangelische en het reformatorische boek intussen broederlijk naast elkaar, namelijk op een boekenbeurs van de 'Stichting Christelijk Lektuur Kontakt'. Men vindt daar b.v. samen uitgever Gideon (zég uit de hoek van de pinksterkringen) en G. Kool (uit de uiterst rechtse flank van de Gereformeerde Gezindte), het Reformatorisch Dagblad náást het Nederlands Dagblad, en verder Youth for Christ samen met Lindenberg uit Rotterdam, terwijl ook Kok (Kampen) en de Hertog (Utrecht) zich beiden laten vertegenwoordigen.

Er is een alternatieve – een tweede – Vredeskrant. De Vredeskrant van het Inter-Kerkelijk Vredesberaad heeft in orthodoxe kring door de jaren heen veel kritiek ontmoet vanwege de theologische (en ook vaak politieke) achtergronden. Nu is er dan uit de rechterflank van de kerken een vredeskrant op tafel gelegd. Persoonlijk ben ik er gelukkig mee. Men behoeft ook in déze krant niet elke zin te onderschrijven, maar in ieder geval is binnen de Gereformeerde Gezindte en aanverwante kringen het gesprek over de problematiek op gang gekomen.
Het beste van de krant is m.i. de weergave van het gesprek over 'Christelijk geloof en Kernbewapening', dat gevoerd is onder leiding van de redactie van de krant, de heren Ad de Boer en Aad de kwant, met vijf personen, die verschillend, genuanceerd, maar bij 'de open Bijbel' over de vraagstukken van oorlog en vrede, met name de kernwapenproblematiek denken, t.w. de heren H. A. de Boer, voorzitter van de ARP, dr. J. A. Verbrugh, tweede-Kamer lid voor het GPV, It. kol. H. Meijer, prof. dr. E. Schuurman (vanwege de 'reformatorische wijsbegeerte' hoogleraar aan de TH te Delft en Eindhoven) en J. Haeck, synodelid van de Ned. Herv. Kerk (Herv. Geref.).
De krant is intussen in een oplage van 200.000 exemplaren verspreid, een teken, dat de bezinning op gang komt.
Besteladres: Postbus 81, Voorthuizen. Gironummer, ter bestrijding van de onkosten, 184056, t.n.v. ABN-bank te Bussum, op rek. nr. 41.73.827 van de 'Stichting Bijbel en Vredesvraagstukken’.

In het blad Diakonia vertelt S. – in 1976 uit Oost Turkije gevlucht – het volgende over de toestand van de christenen in Turkije, met name over de plaats waar hij woonde met 150 christenen op totaal 12.000 inwoners:

'We hadden een kerk, maar daar is een moskee van gemaakt. Als christenen kon je alleen nog maar in een huiskamer bij elkaar komen. Af en toe werden we bezocht door een geestelijke, die dan, kinderen doopte of een huwelijk inzegende. Dat moest in alle stilte gebeuren…
Zelf heb ik het geluk gehad dat ik vijf jaar naar school ben geweest. Ik kwam wel elke dag onder de schrammen thuis, omdat andere kinderen me sloegen. Mijn zusjes konden niet meer naar school. Die hebben nooit leren schrijven en lezen…
We hadden een weverij. We moesten geld betalen aan mannen, die de macht in het dorp hadden, anders werd alles kort en klein geslagen…
Als christenen heb je in Turkije geen rechten. Voor de wet is iedereen gelijk, zeggen ze. Maar als je als christenen je recht zoekt, verdwijnen de wetboeken onder tafel…
In Turkije moetje een persoonsbewijs hebben. Dat moet je altijd kunnen laten zien, ook als je werk zoekt, of een huis huurt, enzovoort. In onze persoonsbewijzen staat: christen. Als je dat laat zien hoef je niet op werk of een huis te rekenen, waar je ook bent in Turkije. Er wordt wel eens gevraagd of de situatie in het westen van Turkije niet beter is. De toestand was daar minder gevaarlijk, maar verslechtert nu steeds meer…
Er zijn dorpen, waarde christenen nog in de meerderheid zijn. Moslims uit dorpen in de omgeving trekken daar vaak naar toe, met geweren en stokken. Ze mishandelen mensen, plunderen huizen. Soms lees je in een Turkse krant dat er ergens mensen zijn omgekomen bij relletjes of zo. Daar zal nooit bij staan dat het om christenen gaat. De regering doet of er niets aan de hand is…
Wat er met de joden in Duitsland is gebeurd, gebeurt nu met de christenen in Turkije…
Ze hebben geprobeerd om ons te bekeren. Eerst hebben ze ons land afgepakt. Nu willen ze ook ons geloof afpakken. Maar wij blijven Armeniërs, wij blijven christenen…
Op een dag kwamen er mannen bij ons huis die mijn vrouw opeisten. Ze moest mee om de moslims te dienen. Gelukkig kon ze zich verbergen. Dagenlang is ons huis belegerd. We konden geen stap naar buiten doen. Dat was het einde. In de nacht zijn we gevlucht, mijn vrouw, kind en ik. We hadden geld in de grond bewaard, dat hebben we meegenomen…'

Bij het lezen van zo'n verhaal vraag je je machteloos af waarom een vluchtelingenverdrag het niet mogelijk maakt voor vluchtelingen als deze verblijfsvergunningen te geven.

v. d. G.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen