Langs oude Nederlandse kerken

Deze plaats, kortgeleden nog Giessen-Nieuwkerk geheten, heeft een kerk die in de jaren 1970-'71 werd gerestaureerd. De afmetingen van de toren zijn niet in overeenstemming met die van het in 1877 herbouwde schip. Dit werd aangepast aan de hoogte van het koor, evenals het geval was met het schip dat toen werd gesloopt. Dit zal in oorsprong een klein gebouw zijn geweest waaraan toren en koor werden toegevoegd en daarna verhoogd. Hier treft men een verschijnsel aan dat met name in het gebied tussen de grote rivieren, doch ook elders is op te merken: een kerk van bescheiden afmetingen wordt vergroot met en naar verhouding fors opgezet koor, terwijl vrijwel tegelijk of zelfs iets later een toren wordt gebouwd in de proporties van het lage schip.

Ondanks de bescheiden afmetingen komt de toren in bouwtijd ongeveer overeen met het rijzige koor. De portaalfunctie van het benedendeel, de korfbogige omlijsting van de spitsbogige galmgaten, de keellijst waarmede het muurwerk onder de spitsvoet wordt beëindigd, wijzen alle op een ontstaan omstreeks het midden der vijftiende eeuw, evenals de diepe, forse steunberen van het koor.

Het smaakvol ingerichte interieur bevat een grote verscheidenheid aan goed meubilair. Te betreuren is dat de opstelling ervan modern is: tegen een houten schot, dat een strook van het westelijke schipgedeelte afscheidt, is de kansel opgesteld, gelukkig nog omringd door het bijbehorende, uit dezelfde tijd stammende doophek (1684). Beide meubels zijn verrijkt met de gebruikelijke, geelkoperen voorwerpen, die hier wel bijzonder mooi van uitvoering zijn: op de kansel een lezenaar op draaibare arm, een kaarsenarm en een doopbekkenhouder; op het doophek een zandloperhouder en een eenvoudige doopboog. Op het sluitstukje hiervan staat het jaartal van totstandkoming en de naam van de goede schenker vermeld.

Zes eerbiedwaardige rouwborden verdienen een bijzondere vermelding: hun stemmig zwart en de kleurige familiewapens geven sfeer aan het overigens vrij nuchtere, negentiende-eeuwse interieur. Helaas is dit soort borden, vroeger veel voorkomend, zeldzaam geworden.

Het koor herkreeg bij de restauratie weer een vleug middeleeuwse glorie door het herstellen van de hoge vensters en het weer in het gezicht brengen van het houten gewelf, waarvan overigens het beschot nieuw werd aangebracht. Op de gewelfribben werd de nog aanwezige beschildering, afwisselend kepervormige rode en witte banden, enigszins opgehaald.

In 1718 overleed hier Heer Cornelis de Boodt; bij zijn leven had hij bepaald dat ter ere van zichzelf en zijn echtgenote een kostbaar gedenkteken in rood en wit marmer zou worden gesticht om de nabestaanden te vermanen: 'Gedenk te erven'. Weinig kon hij vermoeden dat er eens een geslacht zou opstaan dat zijn handelwijze zou afkeuren, monumenten ter ere van een deftig mens ongepast achtend in de plaats waar allen één en gelijk van staat behoren te zijn; omstreeks 1970 werd het gedenkteken, waarvan de ontwerper stellig niet de eerste de beste was, bedekt door een modern orgel.

Thans alleen zichtbaar vanuit de consistoriekamer, daar het in de kerk aan het oog wordt onttrokken door het schotwerk dat het westelijke deel der kerk afscheidt, bevindt zich op de oostelijke torenwand een mooie schildering: in sierlijke krulletters zijn daar de Tien Geboden aangebracht, opdat het kerkvolk bij het verlaten der kerk via het torenpor-'taal, nog eens herinnerd kon worden aan de hoofdzaak van het zojuist gehoorde.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen