Boekbespreking

J. de Graaf/L. J. v. Holk/J. M. v. Veen, Vrijzinnige levensontplooiing, Oekumenereeks, 94 blz. ƒ 11, 50, Ten Have, Baarn 1979.

Deze drie opstellen gaan over verleden en toekomst van het vrijzinnige christendom. De drie auteurs schrijven vanuit hun persoonlijke levenservaring en vanuit hun positie die zij in de vrijzinnigheid hebben ingenomen. Dat geeft aan het boekje iets levendigs. Wij krijgen daardoor insideinformatie over een stukje geschiedenis van de vrijzinnigheid. De auteurs schetsen de veranderingen die zich in de vrijzinnigheid voltrokken hebben. Daarbij, is duidelijk accentsverschil te bespeuren tussen De Graaf en Van Veen enerzijds en Van Holk anderzijds. De Graaf is uiteraard erg gepakt door de etische vragen, de kwesties van oorlog en vrede. Van Veen is beïnvloed door apostolaat en oecumene. Voor mijn gevoel staat Van Holk het verst af van de ontwikkeling zoals die zich na de oorlog voltrokken heeft in de vrijzinnigheid.

De auteurs geven ook aan, hoe zij zich de toekomst van het vrijzinnig christendom denken. In dat opzicht leerde het boekje mij twee dingen. Vooreerst dat er bij alle accentsverschil in het vrijzinnig christendom toch duidelijke overeenkomsten zijn, zoals de kritische visie op de Schrift, de autonomie-gedachte, de visie op waarheid en tolerantie, de Christologie. Voorts dat - niettegenstaande alle organisatorische verschuivingen en veranderingen onder invloed van de oecumene enerzijds, en de secularisatie anderzijds - , datgene wat de vrijzinnigheid in het verleden voorstond opgenomen is in verschillende kerkelijke stromingen die zich organisatorisch niet vrijzinnig noemen, maar de vrijzinnige visie op Schrift en dogma toch aanhangen. Wie zegt dat de oude richtingen verdwenen zijn, doet goed dit boekje te lezen. Hij komt dan tot de ontdekking dat onder nieuwe namen de oude tegenstelling nog volop bestaat. Reformatorisch belijden botst ook nu op erasmiaanse spiritualiteit. Wie mocht menen in oecumenisch optimisme dit te boven te zijn, vergist zich. Voor het verstaan en voor de peiling van de ontwikkelingen in het kerkelijke leven is dit een nuttig en leerzaam boekje. Overigens valt me wel op, hoe voorzichtig met name De Graaf zich uitlaat als het gaat om het maatschappelijk engagement. Met zijn kritische opmerkingen aan het adres van de christenen voor het socialisme kan ik alleen maar instemmen. De visie die in dit boek naar voren komt, delen we, zoals u verstaan zult, niet. Maar de namen van de auteurs staan wel borg voor het niveau van dit boekje. Het is van binnenuit en met kennis van zaken geschreven.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen