Globaal bekeken

Kerknieuws, Van Scheps, schrijft in een rubriek 'Dominees van vroeger' over de bekende dominee Ferdinand Domeia Nieuwenhuis, die in 1870 op 23 jarige leeftijd het predikambt aanvaardde bij de (kleine) Lutherse gemeente van Harlingen, maar die in zijn Haagse tijd zó radicaal politiek preekte, dat hij zelf voelde niet meer in de kerk thuis te horen. Hij nam ontslag als predikant. Zijn nieuwe gemeente werd de 'wereld van de arbeiders' en hij doorkruiste het land om afdelingen op te richten voor de Socialisten Bond. Een zoon uit zijn derde huwelijk noemde hij Karel, naar Karl Marx. Hij richtte tenslotte de 'Bond van revolutionaire socialisten' op.

***

Uit Kerknieuws nemen we nog hetvolgende over:

'Vooral in het noorden verwierf hij veel aanhang. Door het kiesdistrict Schoterland werd hij tot kamerlid gekozen, wat de dichter Jan ten Brink deed schrijven: 'Ik heb u lief, o Nederland, behalve één plekje: Schoterland'. Bijna alle arbeidersgezinnen in Friesland hadden eeri portret van hun 'Messias' in de kamer hangen, de ex-predikant met de Jezuskop. En ook nu nog wordt hij daar door menigeen als een 'heilige' vereerd! Henriëtte Roland Holst noemde hem 'de eerste wekker van de slapende massa'.'

Het is de vraag of Domeia Nieuwenhuis thans, nu de politieke prediking zozeer veld gewonnen heeft, zich nog zo'n vreemde eend in de kerkelijke vijver zou hebben gevoeld, waarom hij met de kerk zou breken. Zijn ideeën zijn thans ook in de kerk diep doorgedrongen, al mogen we niet vergeten dat zijn protest tegen het sociaal onrecht, dat aan de arbeiders geschiedde, een schuldrekening aan de kerk van zijn dagen was.

***

Hieronder volgt een overzicht van het 'levend geld' van de hervormde kerkvoogdijen over 1978, In vergelijking met de jaren 1976 en 1977.

Op het terrein van de hulp aan christenen achter het ijzeren gordijn bewegen zich in ons land vele groepen, stichtingen e.d. Ook zijn er veel persoonlijke acties van mensen, die er een keer geweest zijn en zich de nood der christenen daar aantrekken. Dat is op zich in de intentie te waarderen, al moet erbij worden gezegd, dat deze geconcentreerde aandacht op Oost-Europa wel eens afsteekt tegen de geringe(re) belangstelling voor de nood van mensen ver weg, met name in de derde wereld.

Regelmatig leest men in de (kerkelijke) bladen aankondigingen van (in willekeurige volgorde) Licht in het Oosten, Kruistochten, Kom over en Help, Stichting Hulp Oost Europa, Vervolgd Christendom, De Ondergrondse Kerk, Friedensstimme, De lijdende Kerk, Oost Europa Contact. En dan hebben we nog niet eens genoemd het werk, dat officieel vanuit de kerken In de Europa Commissie geschiedt. Tussen bepaalde hulpverleningsorganen bestaan weliswaar dwarsverbindingen. De diverse organisaties vissen echter overigens in alle kerkelijke wateren. Telkens weer bereiken ons dan ook vragen over allerlei stichtingen en organisaties. We zouden daarover kortweg willen zeggen, dat, bij alle waardering voor alle werk dat In Oost-Europa geschiedt (er mag op dit terrein van concurrentie ook géén sprake zijn) we de Stichting Hulp Oost Europa willen noemen als hulpverleningsverband uit hervormd-gereformeerde kring. Wie Inlichtingen behoeft of bijdragen wil wijzen we bij voorkeur op deze stichting. Adres van het secretariaat: C. Klok, Thorbeckelaan 21, Barneveld. Gironummer 8887 te Zeist, t.n.v. de Stichting.

We willen er overigens ook op attenderen, dat hulpverlening hulpverlening moet zijn en zich zoveel mogelijk in stilte moet voltrekken. Er is soms ook sprake van overmatige publiciteit en groots opgezette bijeenkomsten, die - wat betreft de hulp aan de broeders en zusters in de communistische landen - weinig zoden aan de dijk zet, maar meer de eigen gevoelens van bewogenheid streelt. Hulpverlening in Oost-Europa dient ook nuchter te geschieden, los van alle emotionaliteit.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen