De Vredeskrant van het I.K.V. over het Avondmaal (1)

Vredeskant-1980

Vredeskrant-1980 onderscheidt zich maar heel weinig van zijn voorgangers in voorafgaande jaren. Het zijn steeds dezelfde dingen die door het I.K.V. (Interkerkelijk Vredesberaad), in een schier eindeloze monotonie, worden herhaald. De kernwapens moeten de wereld uit, te beginnen bij Nederland; de NAVO moet weg, en wij moeten dan maar zien wat over ons komt. De gewoonte getrouw stelt het IKV zich ook nu weer vriendelijk en soepel op tegenover links-dictatoriale stelsels en keert het zich meer tegenover Zuid-Korea en Zuid-Afrika dan tegenover Rusland en andere communistische landen. Hoewel het IKV kerkelijk heet te zijn, is het ook dit keer weer alles politiek wat de klok slaat. O zeker, dan komt de Bijbel ook weleens er bij, maar hóe. Om hem te laten zeggen precies datgene wat de dames en heren van het IKV zelf bedacht hebben, dus om hem te laten buikspreken. Een treffend voorbeeld daarvan vinden wij in wat in deze Vredeskrant een hoofdartikel mag worden genoemd, en waar boven staat De maaltijd van de Heer als alternatief.

Het grove Schriftmisbruik dat wij in dit artikel tegenkwamen, noopte ons er iets over te schrijven. Dat zal, naar ik vrees, de dames en heren van het IKV niet tot bezinning brengen, want de dwaling zit diep geworteld. Er zit achter het IKV een hardnekkige ideologie die, als het gaat spannen, weleens zou kunnen blijken letterlijk over 'lijken' te gaan. Naar die kant hebben wij dus niet veel te verwachten. Wij richten ons daarom meer tot hen die, naar wij hopen, nog niet in deze ideologie gevangen zitten. Hun ogen willen wij openen voor het onbijbelse en zelfs onchristelijke van wat het IKV ons, opnieuw in de Vredeskrant-1980, heeft opgedist.

Het avondmaal

Wie ook maar enigszins thuis is in de Schrift weet waartoe door de Heere Jezus Christus eens het heilig avondmaal is ingesteld.

Een paar teksten: 'Dat is mijn lichaam, dat voor u gegeven wordt'. 'Deze drinkbeker is het Nieuwe Testament in mijn bloed dat voor u vergoten wordt' (Luk. 22, 19-20). 'Want dat is mijn bloed, het bloed van het Nieuwe Testament, dat voor velen vergoten wordt, tot vergeving der zonden' (Matth. 26, 28).

Ik maak bij deze teksten een paar kanttekeningen. In de eerste plaats: er is hier sprake van de vergeving der zonden. Wie berouwvol en gelovig tot het heilig avondmaal komt, mag zien en hopen op de vergeving der zonden, want die is er in Christus' bloed. Zoals de prediking van het Evangelie niet anders is dan een verkondiging van de vergeving der zonden door de zoendood van Christus, zo is ook het avondmaal, dat als een teken komt bij deze prediking, vol van de troost van de vergeving der zonden. Dat wordt uitgedrukt in de woorden die wij in de instelling van het heilig avondmaal vinden, als er gezegd wordt 'tot vergeving der zonden'. In de tweede plaats: In de genoemde teksten staat steeds 'voor u'. Heel Christus' lijden en sterven wordt in het avondmaal aangeboden aan de gelovigen, riet was alles voor óns. Het was een offer. Het was in de plaats van, dus plaatsvervangend. Hij gaf zijn ziel tot een 'losprijs' voor velen (Mark. 10, 45). Paulus zegt: Die Zichzelf gegeven heeft tot een losprijs voor allen (1 Tim. 2, 6).

Aan het avondmaal gedenken wij de voldoening (satisfactie), die Christus verworven heeft voor de zijnen, en die Hij door het Woord, de Geest en het geloof ons deelachtig maakt. Op de achtergrond ervan staat dus al wat Christus voor de zijnen volbracht heeft, heel zijn verzoeningswerk.

Christus heeft aan het recht der Wet voldaan. Er is een 'recht Gods' (Rom. 1) en daaraan is door Hem voldaan. Wij die schuldig en verdoemelijk waren heeft Hij verzoend. Dat is het geheimenis, de onpeilbare diepte van de barmhartigheid en liefde Gods waarvan wij verzekerd worden aan het heilig avondmaal. Hier wordt gesmaakt de vrede die Christus gemaakt heeft. Een vrede die anders is dan de wereld biedt (Joh. 14, 27). Een vrede die alle verstand te boven gaat en harten en zinnen bewaart in Christus Jezus (Fil. 4, 7).

Deze vrede maakt ons tot 'vreedzamen' ofwel 'vredestichters', die door de Heere Jezus zijn zalig gesproken met de belofte: zij zullen Gods kinderen genaamd worden (Matth. 5, 9). Anders gezegd: zij zijn de kinderen des koninkrijks. Hun begeerte, en tevens hun ópdracht, is vrede te houden onder elkander en zelfs met alle mensen (Rom. 12, 18). Zij zullen alle haat en vijandschap tegengaan en de vrede bevorderen overal waar zij maar kunnen. Dus niet alleen in het gezin, maar ook in het publieke leven, ook in de politiek, voorzover zij daarin zeggenschap hebben, en in het leven der volkeren.

Die ijver voor de vrede sluit echter niet uit, dat zij het boze tegengaan; integendeel, dat behoort juist bij dat ijveren voor de vrede. Wie het kwaad maar zijn gang laat gaan, bevordert allerminst de vrede.

De overheid draagt het zwaard niet tevergeefs, zegt de apostel Paulus (Rom. 13); zij moet het gebruiken tot straf van degenen die kwaad doen.

En dat geldt dan ook nationaal en internationaal. Er is behalve een persoonlijk ook een nationaal en een internationaal recht. Het niet handhaven van dit recht is onrecht, en veroorzaakt meer gewéld dan het strenge handhaven ervan.

Er is onzerzijds dan ook geen bezwaar tegen, dat men vanuit de geloofshouding van de christen en vanuit de theologie, en dus ook vanuit de avondmaalsbeleving, lijnen trekt naar de politiek. Dat moet kunnen en is ook rechtmatig en gebéurt trouwens ook, zelfs daar waar men het zich helemaal niet bewust is. Maar waar wij wél bezwaar tegen hebben is, dat de avondmaalsbeleving zelf en hetgeen de Schrift over het avondmaal leert, verpolitiseerd wordt. Dat men de Schriftwoorden aangaande het avondmaal precies datgene laat zeggen wat in eigen politieke kraam te pas komt. Dan pleegt men gewéld zowel op het avondmaal als op de Schrift. En dat nu is het geval in het bedoelde artikel in de Vredeskrant. Dat willen we in het hiervolgende aantonen.

De plaatsvervanging

Wij zullen dit nu aantonen op een aantal punten, en wij denken dan in de eerste plaats aan wat in de Vredeskrant geschreven is over de plaatsvervanging.

Reeds hoorden wij dat naar bijbelse opvatting daarmee bedoeld is een unieke daad van de Heere Jezus Christus. Zoals Hij in onze plaats voor ons geleden heeft en voor ons gestorven is, kan geen ander het ooit doen.

Maar in de Vredeskrant wordt heel anders daarover geschreven. Jezus heeft geleefd ten bate van de ander, tot in de dood toe, zo lees ik: En dat is eigenlijk alles wat men er over te zeggen heeft. Geen woord dus over een voldoen van Christus aan Gods wet en recht. Geen woord over het dragen van de toorn Gods over onze zonden. Inplaats daarvan springt men in dit artikel onmiddellijk van het werk van Christus over op hetgeen óns te doen staat. Men laat het één gewoon in het ander overvloeien. Het eigene van Christus' plaatsvervanging springt nergens er uit. Men durft dan ook te spreken van een 'voortgang' der plaatsvervanging in de gemeente. Wij nemen de last van anderen óp ons; wij nemen het op voor de naamlozen. En dat zou dan een alternatief zijn van het avondmaal met betrekking tot hetgeen in de wereld plaatsvindt. En dat alles staat niet los van de laatdunkende wijze waarop in de Vredeskrant gesproken wordt over de 'autoriteiten' en de 'machthebbers', waarbij dan niet zozeer gedacht wordt aan de overheden in communistische landen als wel aan de 'in op het Westen georiënteerde kapitalistische landen'.

Jezus Christus is hier niet meer dan iemand die het vóórgedaan heeft. En dat zou ons dan het avondmaal leren. En verder zullen wij het moeten doen! Dat is de harde wet, die het IKV het kerkvolk tracht op te leggen. Evangelie? Neen, dat vindt men hier niet! Alleen de Wet! De verpolitisering van het avondmaal is tegelijk een verwettelijking.

Onthullend is het wat in deze krant geschreven wordt over de paulinische woorden, dat de dood des Heeren moet worden verkondigd (1 Kor. 11, 26). Ik citeer de krant zelf: De strekking van deze moeilijke woorden moet destijds zoiets zijn geweest als wanneer verdrukte zwarten in Amerika (en hun medestanders) te horen krijgen: 'Zo dikwijls als jullie deze mars der armen houden, verkondigen jullie de moord op Martin Luther King, totdat zijn droom het winnen zal.'

Naar mijn mening hebben wij in deze zinsnede te maken met een afschuwelijke persiflage. De dood van Martin Luther King wordt zomaar, gesteld naast die van de Heere Jezus Christus. Alsof die twee vergelijkbaar zijn! En zo is het ook met de realisering van Martin Luther Kings droom én de christelijke toekomstverwachting. Tussen die beide schijnt voor het IKV nauwelijks enig onderscheid te zijn. Hier hebben wij toch wel de beruchte horizontalistische toekomstverwachting ten voeten uit! De ogen zijn meer gericht op Martin Luther King en zijn dromen dan op Jezus Christus en zijn toekomst.

Men bemerkt wel: van de bijbelse leer der plaatsvervanging van Jezus is in deze krant niets overgebleven. Men speelt wel wat met bijbelse woorden en begrippen, maar tegelijk verkracht men ze.

In een artikel in het Ned. Dagblad, gewijd aan deze Vredeskrant, wordt gesproken over 'valse profetie'. Ik onderschrijf dat; wij hebben hier voor ons een staaltje van valse profetie.

De Schrift zelf zegt: 'De profetie der Schrift is van eigen uitlegging' (1 Petr. 1, 20). Men zal de Schrift met de Schrift moeten uitleggen. Maar dat wordt hier in de Vredeskrant bepaald niet gedaan. Hier past men een eigenwillige en geheel willekeurige exegese toe; of zelfs dat nog niet eens; men grijpt maar een paar bijbelse uitdrukkingen als 'plaatsvervanging' en een paar teksten en men laat ze zeggen wat men zelf wil dat zij zeggen moeten. Wij hebben daar nu één voorbeeld van gegeven, er zullen er nog meer volgen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen