Boekbespreking

Dr. K. Runia: Theologiseren in Kampen; Een reflektie op de jaren 1954-1979, serie Kamper Cahiers, deel 42, Kok, Kampen 1980, 52 biz.

Vorig jaar bestond de Theologische Hogeschool te Kampen 125 jaar. Bij de rectoraatsoverdracht hield prof. Runia een rede, die, in uitgewerkte vorm, hier voor ons ligt. Hij hield zich vooral bezig met de laatste 25 jaar, maar ging aan de eerste 100 jaar toch niet stilzwijgend voorbij. Het boekje biedt in beknopte vorm een goed overzicht van hetgeen de Hogeschool eertijds was en tegenwoordig is. Nog in 1954, toen het eeuw-jubileum van de school werd gevierd, was in geestesgesteldheid niet veel veranderd. De curatoren en hoogleraren begeerden niet anders dan 'gereformeerde' theologie. Getuige de rede die toen door K. Dijk werd gehouden.

Maar al spoedig kwam er een andere geest. Runia verdoezelt dat niet, dat zou trouwens ook moeilijk kunnen. Hijzelf neemt, zoals wij van hem gewend zijn, min of meer een middenpositie in. Zijn bezwaren tegen allerlei wat èn in de theologie èn in de praktijk nieuw is klinken in zijn rede duidelijk door. Hier zou ik persoonlijk graag een veel forser geluid horen.

Veel te veel schrijft hij, naar mijn gevoelen, aan de veranderende tijdsomstandigheden toe. Neen, die hebben het niet gedaan! Maar er is een andere wind komen waaien. Al in 1954 toen Ridderbos sprak (en schreef) over heilsgeschiedenis en Heilige Schrift. De oude Grosheide constateerde dat terecht. Het is een ontwikkeling die ik betreur. Wij zijn niet anti-gereformeerd, ik althans niet. Hoe graag zouden wij de broederband reiken. Maar aan figuren als Rothuizen, Hartvelt en Bakker is dat onmogelijk. Ik spreek voor mijzelf, maar ik vermoed dat velen uit eigen kring mij daarin zullen bijvallen. Ook weer na het lezen van dit boekje. Hier is meer aan de hand dan alleen maar een ontwikkeling van de oude gereformeerde theologie. Hopelijk zal Runia dat nog eens klaarder leren inzien dan nu het geval is. Het is duidelijk: wij waarderen dit boekje, maar met gemengde gevoelens.

Ds. M.P. van Dijk: Onze enige troost en het komende Rijk; Buijten en Schipperheijn, Amsterdam 1980, 231 bIz.

De gereformeerde predikant ds. M. P. van Dijk is een vruchtbaar scribent. Hoewel hij al sinds jaren de 70 gepasseerd is, laat hij toch nog van zich horen. Hij heeft zich als weinig andere predikanten verdiept in de nieuwe (nieuwere) theologie. Daarvan geeft hij ook weer in dit boek blijk. Het boek behelst een wandeling door heel onze Heidelbergse Catechismus heen. Diverse vragen en antwoorden uit het oude leerboek worden toegelicht. Eigenlijk moet ik zeggen: er wordt meer een eigen interpretatie aan gegeven, dan dat ze echt uitgelegd worden. Heel de Catechismus wordt behandeld vanuit de Rijks-gedachte. Het zou in de Schrift niet om de kerk gaan maar om het Rijk. Ik ben het daar vierkant oneens mee. De Heilige Schrift eindigt in het boek Openbaring met het nieuwe Jeruzalem en daarin is dan alles verzwolgen.

Vandaar dat in dit boek ook niet de verkiezing, de heilstoeëigening, het persoonlijk heil die aandacht en plaats krijgen die zij verdienen. Natuurlijk ontbreekt dit alles niet, maar het eigenlijke accent ligt elders.

Ik zie hierin duidelijk een bepaalde lijn van Kuyper; alleen, doorgetrokken naar de theologie van deze tijd. Zo kan men wel, gelijk Van Dijk probeert, tegenspel leveren tegen het modernisme, in leer en leven, er gaat toch te weinig kracht van uit. Van Dijk heeft zelf teveel modern zuurdesem in zich dan dat hij in staat is om het uit kerk en theologie uit te zuiveren. Tussen dit alles door vond ik ook heel-veel goede en waardevolle gedachten.

K. Exalto

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen