Globaal bekeken

'Sommige theologen van de VU zijn vrijzinniger dan ik.' Deze uitspraak doet ds. A. Broer, laatstelijk doopsgezind predikant te Hilversum, waar hij in 1966 met emeritaat ging, in Kerknieuws van Scheps. Op de vraag of hij zelf (nog) vrijzinnig is antwoordt hij, dat hij meer christocentrisch is geworden, meer 'ruimzinnig'. Hier volgt zijn verdere beschouwing, die we enerzijds kritisch tegemoet treden, o.a. vanwege de 'algemene verzoening', die wordt voorgestaan, maar die anderzijds iets zegt over theologiebeoefening aan de VU, gezien door de bril van iemand die wéét wat vrijzinnig is:

'Ik ben steeds meer christocentrisch geworden. Ik spreek liever van 'ruimzinnig'. Als bestuurslid van de Algemene Doopsgezinde Sociëteit heb ik mij beziggehouden met de aansluiting bij de Wereldraad van Kerken en dus ook met de basisformule van de Wereldraad. Daar was ik vroeger tegen, want die formule was me te orthodox. Nu ben ik ervoor. Dat is een ontwikkeling die je niet in de hand hebt. Vroeger was Christus voor mij het grote voorbeeld. Nu geloof ik dat het Woord vlees is geworden, dat God in de gestalte van een mens op aarde is gekomen, dat Hij zich in Christus heeft geopenbaard. Ik had wel moeite met de tekst dat het bloed van Christus reinigt van alle zonden. Ik heb bezwaren tegen de zogenaamde bloedtheologie. Maar de bekende evangelist Hildebrand Boschma zei eens tegen mij: Als je nu bloed vervangt door kruisdood en kruisdood door offer en offer door liefde en je zegt dat de liefde van God in Christus geopenbaard, ons van onze zonden bevrijdt, heb je er dan nog zoveel bezwaar tegen? Dan kan ik het inderdaad aanvaarden. Het gaat ten slotte om de inhoud, ik kan echter moeilijk geloven dat mensen eeuwig in de hel zullen branden, ik geloof dat Christus dè weg, dè waarheid en hèt leven is en dat Hij in een algemene verzoening allen tot zich zal trekken. 'Ik leef en gij zult leven.' (Zie ook Origenes). Als jonge dominee zei Ik eens in een preek dat het wonder voor ons heeft afgedaan. Maar nu geloof ik dat de wonderen die in de Bijbel beschreven worden, vaak wel letterlijk gebeurd kunnen zijn. Overigens vind ik dat niet zo'n belangrijke kwestie. Fundamenteel is dat Gods liefde in Christus tot ons komt. Dat wordt duidelijk bedoeld in de gelijkenis van de verloren zoon. Sommige theologen van de Vrije Universiteit zijn vrijzinniger dan ik (...).

***

Hier volgt een stuk, dat ons werd toegezonden door dr. R. ten Kate, rector van het Willem Lodewijk Gymnasium te Groningen, naar aanleiding van de artikelen van drs. J. van Oort over de abortus provocatus:

'Naar aanleiding van de lezenswaardige artikelen van de heer J. van Oort over 'De eerste christenen en de abortus' is het misschien niet ondienstig op te merken dat reeds in een veel ouder geschrift de abortus (en ook de euthanasie!) afgekeurd werd, nl. in de beroemde Eed van Hippocrates, de grondlegger vaa de medische wetenschap, die in de 5e eeuw vóór Chr. op het eiland Kos practiseerde.

In zijn In het Grieks geschreven eed, die alle a.s. doktoren moesten afleggen, staat o.a. het volgende:

1. Ik zweer bij Apollo de Genezer en Asklepios (de god der geneeskunde), bij Hygieia (de godin der gezondheid, dochter van Asklepios) en bij Panakeia (de alles en allen genezende, eveneens dochter van Asklepios), en bij alle goden en godinnen, terwijl ik hen tot getuige maak, dat ik naar mijn vermogen en inzicht deze eed ten uitvoer zal brengen.

4. ik zal geen dodelijk vergif aan iemand geven, ook al vraagt hij er om, en ook geen advies dienaangaande; evenmin zal ik aan een vrouw een pessarium voor abortus geven.

(In de Latijnse versie staat voor dit laatste: Aan een zwangere vrouw zal ik geen drank geven om de ontvangen vrucht te doden).

8. Als ik deze eed in vervulling breng en niet schend, moge het mij dan gegeven zijn mijn leven en kunst te genieten, in aanzien staande bij alle mensen voor altijd; overtreed ik hem en pleeg ik meineed, moge dan het tegendeel mijn lot zijn.'

***

Op de dag van de verschijning van dit nummer, 11 december 1980, wordt prof. dr. G. P. van Itterzon 80 jaar. Wij willen hem op deze plaats van harte daarmee feliciteren. Hij mag de leeftijd der zeer sterken bereiken en - hoewel emeritus - mag hij zijn gaven van hoofd en hart nog steeds gebruiken in pennevruchten in het confessionele Hervormd Weekblad, terwijl hij recent nog een boekje uitgaf over Johannes Bogerman.

Prof. Van Itterzon heeft jarenlang een vooraanstaande plaats ingenomen in de Confessionele Vereniging. De orde in de kerk, vastgelegd in de Kerkorde, ging hem zeer ter harte. Maar vooral het confessioneel karakter van onze kerk woog hem zwaar. Hij was mede betrokken bij de opstelling van het Getuigenis in 1971, waarin stelling werd genomen tegen de maatschappij-kritische theologie. In artikelen van zijn hand heeft hij daarvan telkens ook verantwoording gegeven.

Een zware schaduw is over zijn leven gevallen toen enkele jaren geleden zijn vrouw is overleden. Sindsdien moest hij alleen zijn weg vervolgen, al weten we dat dat 'alleen zijn' in het licht der eeuwigheid en in het geloof een zekere betrekkelijkheid heeft.

Op de drempel van de 19e en de 20e eeuw is professor Van Itterzon geboren. Hij heeft meegedragen de strijd om kerkherstel, die haar wortels in de vorige eeuw heeft en die zich in deze eeuw in de Hervormde Kerk voortzette. De bazuin gaf bij hem daarin geen onzeker geluid.

We wensen op deze plaats onze broeder vandaag en in de dagen die komen Gods zegen en Zijn goed geleide toe.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen